«Μπορείτε να διώξετε το Μαύρο Σκυλί της κατάθλιψης»

Ένα Μαύρο Σκυλί, σύμβολο της κατάθλιψης, που έγινε διάσημο ως έκφραση από τον Ουίνστον Τσώρτσιλ, ήταν η κρυφή πληγή στη ζωή ενός επιτυχημένου Βρετανού διαφημιστή. Μέχρι που το έβαλε σε ένα βιβλίο και έδιωξε και αυτό και την κατάθλιψη από τη ζωή του.

Η εντυπωσιακή και πετυχημένη καριέρα του Μάθιου Τζόνστον ως δημιουργικού διευθυντή στη διαφήμιση τον οδήγησε να ταξιδεύει σε όλο τον κόσμο και να κερδίζει πολλά βραβεία. Ήταν ένας άνδρας που, φαινομενικά, τα είχε όλα. Και όμως, για πολλά χρόνια έκρυβε ένα σκοτεινό μυστικό: υπέφερε από κατάθλιψη. «Η διαφήμιση είναι για πράγματα αστραφτερά και χαρούμενα. Είσαι ένας σόουμαν, που ευχαριστείς τους άλλους και κάνεις τις ζωές τους όμορφες», λέει. Και έτσι, παρ΄ όλο που συχνά αισθανόταν άδειος και απογοητευμένος, έμαθε να το κρύβει καλά.

Σήμερα, στα 42 του, δεν χρειάζεται να κρύβεται πια. Το βιβλίο που έγραψε για την ασθένειά του, με τίτλο «Είχα ένα Μαύρο Σκυλί» είναι, παραδόξως, η μεγαλύτερη επιτυχία στο βιογραφικό του. Το βιβλίο του, με 38 ζωγραφιές στις οποίες η ζωή ενός ανθρώπου υποσκιάζεται από ένα μαύρο λαμπραντόρ, έχει γίνει ήδη μπεστ-σέλερ στην Αυστραλία και στην πατρίδα του, τη Νέα Ζηλανδία. Όπως λέει ο διάσημος ηθοποιός και συγγραφέας Στίβεν Φράι, που υπέφερε πολλά χρόνια από κατάθλιψη, «το βιβλίο, με ευφυΐα, διορατικότητα και λακωνικότητα σου δίνει να καταλάβεις πλήρως αυτό που άλλα βιβλία χρειάζονται 300 σελίδες για να περιγράψουν».

Τα μαύρα σκυλιά χρησιμοποιούνται ως σύμβολο της κατάθλιψης από την εποχή των Κελτών. Ο Ουίνστον Τσώρτσιλ χρησιμοποίησε τη μεταφορά με το μαύρο σκυλί προκειμένου να περιγράψει τον δικό του αγώνα με τη μελαγχολία. Ο Τζόνστον στο βιβλίο του πάει από τα λόγια στις εικόνες- το Μαύρο Σκυλί που ξαπλώνει στο κρεβάτι ανάμεσα σ΄ εκείνον και τη γυναίκα του καταστρέφει την οικειότητα μεταξύ τους, το Σκυλί διώχνει την αυτοπεποίθησή του σε δημόσιες συγκεντρώσεις και μασουλά την ικανότητά του να συγκεντρώνεται στη δουλειά. Η κατάθλιψη πρωτοεμφανίστηκε στον Τζόνστον περίπου στα 25 χρόνια του και έπασχε από αυτήν και η μητέρα του. Σύντομα βρέθηκε να εργάζεται στη διαφημιστική εταιρεία Saatchi & Saatchi. Βρήκε τον εαυτό του περικυκλωμένο από άνδρες «που προτιμούσαν να κατεβάσουν τα παντελόνια τους μεθυσμένοι από το να συζητήσουν για τον εαυτό τους νηφάλιοι». Όσο πιο επιτυχημένος γινόταν τόσο περισσότερο υπέφερε από αϋπνία ή έπεφτε σε λήθαργο. «Δεν ήμουν διαρκώς σε κατάθλιψη. Ερχόταν σε κύματα και, όσο ήταν μικρά, μπορούσα να βρω την ενέργεια να παλέψω. Οι περισσότεροι γύρω μου δεν είχαν ιδέα. Όταν όμως τα κύματα μεγάλωναν, και επειδή δεν είχα φροντίσει τον εαυτό μου, περίπου στα 35 χρόνια μου είχαν γίνει σαν τσουνάμι». Άρχισε να εγκαταλείπει δουλειές, σχέσεις και χώρες τακτικά: «Προσπαθούσα να ξεφύγω από όσα συνέβαιναν μέσα μου».

Περικυκλωμένος. Πέρασε έναν χρόνο διασχίζοντας με αυτοκίνητο την αμερικανική ήπειρο. Στο Σαν Φρανσίσκο έπιασε πάλι δουλειά και το Μαύρο Σκυλί επέστρεψε. «Η σκέψη μου ήταν διαρκώς “είμαι ένας αποτυχημένος και μακάρι να μπορούσα να εξαφανιστώ”. Κατάθλιψη δεν είναι να αισθάνεσαι άσχημα, είναι να μην αισθάνεσαι τίποτα». Σκέφτηκε πολλές φορές να αυτοκτονήσει, αλλά ποτέ δεν αποπειράθηκε. Τελικά κατέφυγε σε αντικαταθλιπτικά και ψυχοθεραπεία- μια εμπειρία για την οποία έχει ανάμεικτα συναισθήματα. «Πέρασα πολύ καιρό με έναν απαίσιο ψυχίατρο, που δεν με χαιρετούσε καν. Το σημαντικό είναι να βρεις κάποιον με τον οποίο να αποκτήσεις μια πραγματική σχέση». Τελικά τον βοήθησε ουσιαστικά η σημερινή του σύζυγος και οι δύο κόρες τους. «Και θυμάμαι πάντα τη συμβουλή του Τσώρτσιλ: “Εάν βρεθείς στην Κόλαση, συνέχισε να περπατάς”»…

LΙΝΚS:

●www.ihadablackdog.com/

© Τhe Τimes, 2007
Μία στις τέσσερις γυναίκες, ένας στους οκτώ άνδρες

Περίπου μία γυναίκα στις τέσσερις και ένας άνδρας στους οκτώ θα εκδηλώσουν κατάθλιψη κάποια στιγμή στη ζωή τους. Έρευνες δείχνουν ότι αυτό μπορεί να προκληθεί από χημική ανισορροπία στον εγκέφαλο. Ο καθηγητής Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο του Ντέρμπι, Πολ Γκίλμπερτ, θεωρεί πως η μέθοδος του Τζόνστον να οπτικοποιεί το Μαύρο Σκυλί βοηθά στην εξωτερίκευση της κατάθλιψης. «Το παρουσίασε ως κάτι που του συνέβη και όχι κάτι που “είναι ο ίδιος” και αυτό είναι ιδιαίτερα εποικοδομητικό. Βοηθά τους ασθενείς να δουν ότι δεν αποτελεί δικό τους λάθος ή ανεπάρκεια και να συνειδητοποιήσουν ότι δεν είναι μόνοι τους».