δίκτυο

Ο έχων δύο χιτώνας…

Μπορεί Ελλάδα και Ιταλία να έχουν κάνει συμμαχία για τον επαναπατρισμό κλεμμένων αρχαιοτήτων, αλλά το Βατικανό ακολουθεί άλλου παπά Ευαγγέλιο θέλοντας να επιβεβαιώσει για ακόμη μία φορά πως αποτελεί κράτος εν κράτει. Γι΄ αυτό και ετοιμάζεται να πει «όχι» στο ελληνικό αίτημα επαναπατρισμού θραύσματος των Γλυπτών του Παρθενώνα (τμήμα από την 16η νότια μετόπη) που έχει στις συλλογές του, σύμφωνα με τον ιταλικό Τύπο. Ο Πάπας μάλιστα δεν αρνείται την ικανοποίηση του αιτήματος στην πολιτική ηγεσία, αρνείται επί της ουσίας και στη θρησκευτική, καθώς το ζήτημα της επιστροφής είχε θέσει και ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος κατά τη συνάντησή του με τον Πάπα Βενέδικτο ΙΣΤ΄. Και δεν είναι τόσο η αξία του θραύσματος το οποίο ζητά η χώρα μας να επιστραφεί, όσο η συμβολική σημασία τής κίνησης που τρομάζει το Βατικανό, καθώς πιστεύει πως θα δημιουργήσει κακό προηγούμενο που θα μπορούσε να αποσταθεροποιήσει ολόκληρο το σύστημα των μουσείων. Καλύτερα λοιπόν με τους πολλούς που έχουν αμφισβητούμενης προέλευσης εκθέματα, παρά με τους λίγους που διεκδικούν νομίμως όσα τους ανήκουν. Χριστιανική λογική, μέρες που είναι.


Όλες οι γενιές σε μια παράσταση

Με τον καλύτερο τρόπο ολοκληρώθηκε η διανομή της κατά Στάιν «Ηλέκτρας». Αρχίζοντας από τα φιντάνια της νεώτερης και νεώτατης γενιάς, όπως την Στεφανία Γουλιώτη που της εμπιστεύθηκε τον ρόλο της Ηλέκτρας, την Κόρα Καρβούνη (Χρυσόθεμις), τον Απόστολο Τότσικα (Ορέστης) και τον Μίλτο Σωτηριάδη (Πυλάδης), προχώρησε στην έμπειρη Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, αισθησιακή Κλυταιμνήστρα και τώρα στον ώριμο Γιάννη Φέρτη για τον ρόλο του παιδαγωγού, γοητευτικού διανοούμενου, και στον Λάζαρο Γεωργακόπουλο, ερωτεύσιμου Αίγισθο. Μια διανομή που περιλαμβάνει όλο το φάσμα των γενιών του ελληνικού θεάτρου, αρχίζοντας από τον δευτεροετή στη Σχολή του Εθνικού θεάτρου Σωτηριάδη και καταλήγοντας στον Φέρτη, ο οποίος παρά τη νεανική του φιγούρα και ματιά στα θεατρικά πράγματα, έχει την πλέον μακρά πορεία στο θέατρο- 48 χρόνια. Κι ωστόσο είναι η πρώτη φορά που συνεργάζεται με το Εθνικό Θέατρο (η «Ηλέκτρα» είναι συμπαραγωγή του Εθνικού και του Ελληνικού Φεστιβάλ). Οι πρόβες θα αρχίσουν τέλη Μαΐου στο Σαν Παγκράτσιο, το κτήμα του Στάιν έξω από τη Ρώμη. Ο Γερμανός σκηνοθέτης, ακμαίος και θαλερός παρά τα 70 του χρόνια, δουλεύει αυτό τον καιρό στο Βερολίνο για την δωδεκάωρη παράσταση του έργου του Σίλερ «Η τριλογία του Βάλενστάιν» με πρωταγωνιστή τον Κλάους Μαρία Μπραντάουερ.


Το χαμένο φιρμάνι

Σπάνιο και δυσεύρετο, το πλήρες κείμενο του περίφημου φιρμανιού της Υψηλής Πύλης, που επέτρεψε στον πρεσβευτή της Αγγλίας στην Κωνσταντινούπολη λόρδο Έλγιν την αρπαγή των Γλυπτών του Παρθενώνα το 1801, δημοσιεύεται ολόκληρο στο τελευταίο τεύχος του «Μέντορος», του χρονογραφικού και ιστοριογραφικού δελτίου της Αρχαιολογικής Εταιρείας, μαζί με το ιστορικό της έκδοσής του. Απουσιάζοντος του μεγάλου βεζύρη, ο αναπληρωτής του, Καϊμακάμ πασάς, γράφει απευθυνόμενος προς τον Τούρκο διοικητή της Αθήνας: «… Η επιθυμία μας είναι μόλις φτάσει το γράμμα αυτό να χρησιμοποιήσεις όλη σου την επιμέλεια για να ενεργήσεις σύμφωνα με τις επιδιώξεις του πρεσβευτή (σ.σ.: του Έλγιν) για όσο καιρό οι προαναφερθέντες καλλιτέχνες θα μπαίνουν και θα βγαίνουν στο φρούριο των Αθηνών που είναι ο χώρος της μελέτης ή θα στήνουν ικριώματα γύρω από τον αρχαίο ναό των ειδώλων ή θα κατασκευάζουν εκμαγεία… ή θα καταμετρούν τα λείψανα άλλων κατεστραμμένων κτιρίων ή θα σκάβουν όταν το κρίνουν απαραίτητο τα θεμέλια εις αναζήτησιν επιγραφών μέσα στα μπάζα». Αγγλική μετάφραση από ιταλική μετάφραση του τουρκικού πρωτοτύπου δημοσιεύθηκε το 1871 και ολόκληρο το φιρμάνι δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά στα ελληνικά το 1991 στο δελτίο της Αρχαιολογικής Εταιρείας.