Οι γυναίκες στην Τουρκία φόρεσαν… μουστάκια

Γυναίκες με μουστάκια! Η πρόταση ήρθε από ένα διαφημιστικό γραφείο. Τη βρήκαν εξαιρετική. Έβαλαν όλες μουστάκια και άρχισαν την εκστρατεία τους με σύνθημα: «Πρέπει να είσαι άντρας για να μπεις στη Βουλή;».

«Εδώ και 72 χρόνια οι γυναίκες της Τουρκίας προσπαθούν να αυξήσουν το ποσοστό συμμετοχής τους στη Βουλή αλλά δεν τα έχουν καταφέρει. Έφτασαν μέχρι το 4% αλλά 5% δεν έγινε ποτέ. Τώρα έφτασε η ώρα να πετύχουμε!», μου λέει η Σεμιχά Οζτούρκ, από τους επικεφαλής της εκστρατείας που άρχισε η μεγαλύτερη οργάνωση γυναικών της Τουρκίας, το ΚΑDΕR.

Η Σεμιχά είναι ενθουσιασμένη. Την εβδομάδα που μας πέρασε φωτογραφήθηκε κι αυτή με το μουστάκι και τη γραβάτα της. Είναι βέβαιη ότι αυτή τη φορά θα τα καταφέρουν. «Επιτέλους καταφέραμε να τραβήξουμε την προσοχή και να γίνουμε πρωτοσέλιδα», λέει η Σεμιχά, εξηγώντας μου ότι αυτό είναι το πρώτο στάδιο της εκστρατείας τους, που έχει στόχο να εκλεγούν περισσότερες γυναίκες στις γενικές εκλογές του Νοεμβρίου. Σε επτά μήνες δηλαδή. Για πρώτη φορά ο λαός άρχισε να συζητά το θέμα. «Μα αλήθεια, είναι τόσο λίγες οι γυναίκες στη Βουλή;», τις ρωτάνε λες και για πρώτη φορά το συνειδητοποιούν. «Δεν είναι ότι δεν το γνώριζαν αλλά τώρα με αυτό το σύνθημα και με αυτές τις αφίσες με τα μουστάκια, τους το λέμε πιο ξεκάθαρα. Θέτουμε για πρώτη φορά ωμά το πρόβλημά ενώπιόν τους. Κι αυτό άλλωστε θέλουμε. Να το συνειδητοποιήσει πρώτα ο λαός».

Η Σεμιχά άργησε να έρθει στο ραντεβού μας. «Συγχώρα με αλλά αυτές τις μέρες πνίγομαι. Τρέχω και δεν προλαβαίνω».

Το επόμενο βήμα.
Φυσικά η Σεμιχά δεν φοράει το μουστάκι της. Το βάζει μόνο όταν είναι να φωτογραφηθεί. Είναι περιποιημένη και κομψή. Το πρόσωπό της μακιγιαρισμένο όπως οφείλει να κάνει μια κυρία που έχει σοβαρή αποστολή. Το κινητό της χτυπάει συνέχεια. Δίνει υποσχέσεις σε όλους. «Ναι, θα είμαι εκεί σε μισή ώρα», «Ναι θα σε πάρω σε λίγο τηλέφωνο». Πίνει μια γουλιά από τον καφέ της και συνεχίζει.

«Το 1935 η Τουρκία κατείχε τη δεύτερη θέση στον κόσμο σε ποσοστό συμμετοχής των γυναικών στη Βουλή, σήμερα κατέχει την 163η θέση και είναι τέταρτη από το τέλος», μου λέει η Σεμιχά. Το επόμενο βήμα τους είναι να ασκήσουν πιέσεις προς τα πολιτικά κόμματα για να εντάξουν περισσότερες γυναίκες στις εκλογικές τους λίστες. «Δεν μπορεί η γυναίκα να συνεχίσει να είναι το στολίδι της βιτρίνας των πολιτικών κομμάτων.

Δεν μπορεί να συνεχίζουν να τη διαφημίζουν στις αφίσες τους και μετά να την τοποθετούν τελευταία στις εκλογικές τους λίστες. Πρέπει σε αυτές τις εκλογές τα κόμματα να εντάξουν περισσότερες γυναίκες στις λίστες τους και μάλιστα στις πρώτες θέσεις!», επιμένει η Σεμιχά.

Και πιστεύεις ότι τα πολιτικά κόμματα θα υποχωρήσουν Σεμιχά; «Πιστεύω ότι θα πετύχουμε γιατί πρέπει επιτέλους να υπάρξει αλλαγή», απαντά.

Κι όμως η Σεμιχά δεν γνώριζε ότι λίγες ημέρες αργότερα, μετά το ραντεβού μας, ο ίδιος ο Τούρκος πρωθυπουργός Ταγίπ Ερντογάν θα τα έβαζε μαζί τους. «Με το συμπάθιο αλλά είναι αυτό κτήμα κανενός για να δώσεις ποσόστωση! Τι ανοησίες λέτε!», είπε ο Ταγίπ Ερντογάν. Και η απάντηση των γυναικών ήταν άμεση: «Θέλουμε ποσόστωση επειδή δεν είμαστε κτήμα κανενός»!

Κάποιοι ρωτούν αν θα συνεχίσουν με μουστάκια μέχρι και τις εκλογές! Η απάντηση των γυναικών είναι «όχι, αυτό είναι μόνο το πρώτο στάδιο της εκστρατείας».


«Όλοι ξέρουν ότι πρέπει να υπάρξει αλλαγή»

Υπάρχουν αρκετοί που επικρίνουν τις «γυναίκες με μουστάκια», λέει η Σεμιχά. «Τι προσπαθείτε να κάνετε; Αν θέλετε να εκλεγείτε πρέπει να δουλέψετε σκληρά, αφήστε τα παράπονα», τους λένε. Η Σεμιχά πιστεύει ότι η νοοτροπία «η γυναίκα αντιπροσωπεύεται και ο άντρας αντιπροσωπεύει» πρέπει να εκλείψει από την τουρκική κοινωνία πλέον.

Την παρακολουθώ που δίνει απαντήσεις σε όλα τα ερωτήματα λες και γνώριζε ακριβώς από πριν και με ποια σειρά θα τη ρωτούσα. Μερικές φορές δεν χρειάζεται καν να ρωτήσω. Ο λόγος είναι ότι ξέρει καλά από δημοσιογραφία. ΗΣεμιχά δούλευε για χρόνια στο τηλεοπτικό κανάλι CΝΝ Τurk. Πριν από δύο χρόνια αποφάσισε να εγκαταλείψει για λίγο τη δημοσιογραφία για να ξεκουραστεί. Οι γυναίκες του ΚΑDΕR την πλησίασαν αμέσως και της πρότειναν να συνεργαστεί μαζί τους. «Μέχρι τώρα μας παρακολουθούσες από έξω, τώρα είναι καιρός να μπεις μέσα. Να δούμε επιτέλους τι μπορείς να κάνεις!», της είπαν και την έβαλαν να στρωθεί στη δουλειά.

Ανέλαβε καθήκοντα στην οργανωτική επιτροπή και μαζί με τα υπόλοιπα μέλη άρχισαν να μελετούν τρόπους επίτευξης τους στόχου τους. Χρήματα δεν είχαν. Αναζητούσαν ένα διαφημιστικό γραφείο να αναλάβει την εκστρατεία τους δωρεάν! Και το βρήκαν: Το ΑDRΕΝΑ. Η ιδέα για τα μουστάκια προήλθε από αυτό το γραφείο. Οι γυναίκες ενθουσιάστηκαν και έθεσαν αμέσως το σχέδιο σε εφαρμογή. Η Σεμιχά είναι ενθουσιασμένη γιατί δεν περίμενε τέτοια μεγάλη ανταπόκριση από τα μέσα ενημέρωσης. Από την περασμένη βδομάδα όλες οι εφημερίδες φιλοξενούν δωρεάν τις διαφημίσεις τους. Και μάλιστα κάποιες μικρότερες εφημερίδες παραπονέθηκαν επειδή δεν έδωσαν διαφήμιση και σε αυτές. Η ίδια ανταπόκριση υπήρξε και από τους δήμους. Οι διαφημίσεις του ΚΑDΕR φιλοξενούνται δωρεάν στις πινακίδες τους, στα λεωφορεία τους.

Μα γιατί τόσο ενδιαφέρον Σεμιχά; «Επειδή όλοι αισθάνονται ότι πρέπει να υπάρξει αλλαγή», λέει με βεβαιότητα. Σε επτά μήνες θα δουν εάν το εγχείρημα πέτυχε…