Φθηνός ανθρωπισμός

Α
πό τη γενοκτονία στη Ρουάντα μέχρι την τραγωδία στο Νταρφούρ, ο κόσμος φαίνεται να παραλύει όταν καλείται να κάνει μια πραγματικά γενναιόδωρη χειρονομία. Το ίδιο διστακτικός είναι και όταν καλείται να προσφέρει μια σχετικά μικρή οικονομική στήριξη σε όσους κάνουν ό,τι μπορούν για να βοηθήσουν έναν ολοένα αυξανόμενο αριθμό ξεριζωμένων.

Τη Δευτέρα 11 Δεκεμβρίου πρόκειται να απευθύνω την ετήσια έκκλησή μας στη διεθνή κοινότητα για τη χορήγηση ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων, ώστε η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες να είναι σε θέση το νέο έτος να εκπληρώσει τον ρόλο της. Κρίνοντας όμως από το παρελθόν, πρόκειται μάλλον να απογοητευθώ, καθώς οι υποσχέσεις για χρηματοδότηση δεν πρόκειται να καλύψουν πάνω από το ένα τρίτο των συνολικών αναγκών.

Ένα δισεκατομμύριο δολάρια μπορεί να ακούγεται υπέρογκο ποσό. Στην πραγματικότητα όμως ωχριά μπροστά στα χρήματα που πρόκειται να δαπανήσουμε αυτόν τον μήνα για χριστουγεννιάτικα δέντρα, ποσό που υπολογίζεται να φτάσει το ένα δισεκατομμύριο δολάρια, μόνο στη Γερμανία. Σε αυτό το πλαίσιο, η έκκληση της Υπάτης Αρμοστείας για το 2007 αντιστοιχεί μόλις σε ένα δολάριο την εβδομάδα για κάθε έναν από τους είκοσι εκατομμύρια ανθρώπους που βοηθάμε.

Παρά τις λιγοστές πηγές χρηματοδότησης, τους τελευταίους 18 μήνες έχουμε βοηθήσει πάνω από ένα εκατομμύριο πρόσφυγες να επιστρέψουν στην πατρίδα τους. Συνεργαζόμαστε παράλληλα και με άλλες ανθρωπιστικές οργανώσεις για να βοηθήσουμε τους χιλιάδες ανθρώπους που προσπαθούν αυτή τη στιγμή να διαφύγουν τις εχθροπραξίες στο Ιράκ και τη Σομαλία. Έχουμε επίσης να αντιμετωπίσουμε τη σημαντική επιδείνωση της κατάστασης στην Κεντρική Αφρική, όπου η κρίση στο Νταρφούρ επεκτείνεται στο Τσαντ και την Κεντρική Αφρικανική Δημοκρατία.

Και όμως, παρ΄ όλο που αυξάνεται ο αριθμός των ανθρώπων υπό την εντολή της Υπάτης Αρμοστείας και εμείς κάνουμε καλύτερα τη δουλειά μας, υπάρχουν πολλές κυβερνήσεις που κάθονται με σταυρωμένα χέρια όταν πρόκειται να συνδράμουν οικονομικά έναν Οργανισμό που στηρίζεται σε εθελοντικές εισφορές για να καλύψει το 98% των λειτουργικών εξόδων του. Τ
ο αποτέλεσμα είναι μια εξαιρετικά ισχνή βάση χρηματοδότησης.

Στηριζόμαστε σε 10 μόλις χώρες, οι οποίες καλύπτουν το 80% του ετήσιου εισοδήματός μας. Πέρα από μια μικρή ομάδα δωρητριών χωρών στην Ευρώπη, τη Βόρεια Αμερική και την Ιαπωνία, οι περισσότερες χώρες δίνουν ουσιαστικά «ψίχουλα» για να στηρίξουν έναν Οργανισμό που εργάζεται για λογαριασμό τους. Αν οι συνεισφορές όντως μειωθούν την επόμενη χρονιά, οι πρώτοι που θα πληρώσουν το πραγματικό τίμημα θα είναι όσοι αναγκάζονται να φύγουν ή επιθυμούν να γυρίσουν στην πατρίδα τους. Στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, για παράδειγμα, απέχουμε ακόμα πολύ από την εξασφάλιση του ελάχιστου επιπέδου προστασίας. Στις αρχές αυτού του χρόνου αναγκαστήκαμε να μειώσουμε τον εθελοντικό επαναπατρισμό προσφύγων στο Νότιο Σουδάν λόγω της έλλειψης χρημάτων για φορτηγά και προμήθειες.

Σε αρκετές περιπτώσεις οι πρόσφυγες επιστρέφουν εθελοντικά, εφοδιασμένοι με κουράγιο και ελπίδα, εκεί που δεν υπάρχει σχεδόν τίποταούτε δουλειά, ούτε Μικρός πρόσφυγας από το Σουδάν
εκπαίδευση, ούτε υγειονομική περίθαλψη, ούτε βασικές υποδομές.

Σ
ε έναν κόσμο που γίνεται ολοένα και περισσότερο ασταθής, η στήριξη σε οργανισμούς, όπως η Ύπατη Αρμοστεία, που φροντίζουν για τις ανάγκες των πιο ευάλωτων θυμάτων, είναι πολύ σημαντική για να αφεθεί στις ιδιοτροπίες ενός συστήματος χρηματοδότησης που καθιστά μια μικρή ομάδα χωρών υπεύθυνη για ένα δημόσιο αγαθό που θα έπρεπε να είναι ευθύνη όλης της ανθρωπότητας.

Η εμπειρία δείχνει ότι δεν θα πρέπει να έχω μεγάλες προσδοκίες για την έκκληση της επόμενης εβδομάδας. Ίσως και να βγω αληθινός, αλλά αυτή η κατάσταση δεν μπορεί να συνεχιστεί. Είναι καιρός ο κόσμος να ξεπεράσει το άγχος και την απαισιοδοξία του και να περάσει σε πράξεις. Οι οικουμενικές αξίες χάνουν το νόημά τους αν δεν υπάρχει η αντίστοιχη παγκόσμια οικονομική στήριξη για τους πρόσφυγες του κόσμου.

Ο Αντόνιο Γκουτέρρες είναι ο ύπατος αρμοστής του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες. Το άρθρο του, δημοσιεύεται στην Ελλάδα αποκλειστικά από «ΤΑ ΝΕΑ»