Η «στέγη του κόσμου» λειώνει σε ρυθμούς ρεκόρ

Ολοένα και πιο θλιβερές γίνονται οι ειδήσεις από το μέτωπο των κλιματικών
αλλαγών. Νέα έρευνα Κινέζων επιστημόνων αποκαλύπτει πως οι παγετώνες που
υπάρχουν στο οροπέδιο του Θιβέτ συρρικνώνονται με ρυθμούς πολύ ταχύτερους από
όσο νομίζαμε. Η επονομαζόμενη «στέγη του κόσμου» λειώνει, κι αυτό μόνο
συμφορές συνεπάγεται για την Κίνα, το Νεπάλ, την Ινδία και κατ’ επέκταση,
ολόκληρο τον κόσμο.

Κινέζα οδοκαθαρίστρια στο Πεκίνο φορά… πανοπλία για να προστατευτεί από τη μόλυνση

Το οροπέδιο του Θιβέτ και του Κινγκχάι, εκεί όπου εγκαινιάστηκε πρόσφατα η
πρώτη σιδηροδρομική γραμμή Πεκίνου-Λάσας, καλύπτει συνολική έκταση 2,5 εκατ.
τετραγωνικών χιλιομέτρων (περίπου το ένα τέταρτο της επιφάνειας της Κίνας) και
έχει μέσο υψόμετρο τέσσερα χιλιόμετρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας.
Εκεί βρίσκονται τα Ιμαλάια και η ψηλότερη κορυφή του κόσμου, το Έβερεστ, από
εκεί πηγάζουν οι ποταμοί Γιανγκτσέ, Κίτρινος Ποταμός, Βραχμαπούτρα, Μεκόνγκ
και Σαλουίν. Στην περιοχή φιλοξενούνται συνολικά 46.377 παγετώνες, ένα φυσικό
βιολογικό μουσείο που κρύβει πληθώρα πολύτιμων εκθεμάτων – γεωλογικών
φαινομένων που έχουν συντελεστεί στο πέρασμα του χρόνου. Τα τελευταία 40
χρόνια, όμως, και ιδιαίτερα μετά τη δεκαετία του 1980, οι παγετώνες
συρρικνώθηκαν κατά 6.600 τετραγωνικά χιλιόμετρα και σύμφωνα με τη νέα έρευνα
της Κινεζικής Ακαδημίας Επιστημών, συρρικνώνονται πλέον κατά 7% ετησίως.

Ο ΟΗΕ. Οι επιστήμονες επέλεξαν για τη μελέτη τους 5.000 παγετώνες, και
χρησιμοποίησαν απομακρυσμένους αισθητήρες και άλλες μεθόδους προκειμένου να
συλλέξουν γεωγραφικές πληροφορίες και να διαπιστώσουν τι αλλαγές έχουν
συντελεστεί τα τελευταία 50 χρόνια. Ελάχιστος είναι ο αριθμός των παγετώνων
που επεκτείνονται, διαπίστωσαν: το 82%, αντιθέτως, λειώνει με ταχύτατους
ρυθμούς. Ο ΟΗΕ το διατύπωσε πρόσφατα με ακόμα πιο σκληρό τρόπο: αν συνεχιστεί
η παρούσα τάση, που θέλει τη θερμοκρασία στο οροπέδιο του Θιβέτ να αυξάνεται
κατά 0,2 βαθμούς Κελσίου τον χρόνο, σε έναν αιώνα από σήμερα απλώς δεν θα
υπάρχουν παγετώνες στην περιοχή.

Τι σημαίνει αυτό; Πως η Κίνα θα αναγκαστεί σύντομα να προσθέσει στην ήδη μακρά
λίστα των δεινών που υφίσταται εξαιτίας της μόλυνσης περισσότερες ερήμους,
περισσότερες ξηρασίες, περισσότερες αμμοθύελλες. Η έρημος κοντεύει ήδη να
φτάσει στα περίχωρα του Πεκίνου, παρά τα εκατομμύρια δένδρων που έχουν
φυτευτεί για να την απωθήσουν. Η ξηρασία είναι ήδη μέρος της ζωής και οι
αμμοθύελλες γίνονται κάθε χρόνο όλο και χειρότερες στη Βόρεια Κίνα. Μια ισχυρή
αμμοθύελλα σάρωσε τον περασμένο μήνα μεγάλες εκτάσεις της χώρας. Μια ιδιαίτερα
σφοδρή θύελλα εναπόθεσε 330.000 τόνους σκόνης στο Πεκίνο, επηρεάζοντας ακόμα
και χώρες μακρινές, όπως η Νότια Κορέα και η Ιαπωνία.

Σκληρός ανταγωνισμός για το νερό

Η Κίνα είναι η ταχύτερα εξελισσόμενη οικονομία στον κόσμο, διαθέτει όμως μόλις
το ένα τέταρτο της μέσης ποσότητας νερού ανά κάτοικο του πλανήτη, και η
αλματώδης οικονομική ανάπτυξη απλώς εντείνει τον ήδη σκληρό ανταγωνισμό για
τους υδάτινους πόρους. Το πρόβλημα είναι σαφώς εντονότερο στη Βόρεια Κίνα,
όπου το 42% του συνολικού πληθυσμού τροφοδοτείται με μόλις το 14% του νερού
της χώρας. Άλλωστε το 70% των υδάτων στους ποταμούς Κίτρινο, Χουάι και Χάι, οι
οποίοι τροφοδοτούν το ήμισυ σχεδόν του πληθυσμού, είναι υπερβολικά μολυσμένο
για κατανάλωση από τους ανθρώπους.

Σε ένα πρώτο στάδιο, οι επιστήμονες προβλέπουν πλημμύρες – στην έρημο
Τακλαμακάν, για παράδειγμα, στη Βορειοδυτική Κίνα. Λίγες δεκαετίες αργότερα,
όμως, η ροή των μεγάλων ποταμών που πηγάζουν από τα Ιμαλάια, όπως ο Γάγγης, ο
Μεκόνγκ και ο Γιανγκτσέ, θα μειωθεί σημαντικά προκαλώντας σοβαρά
περιβαλλοντικά προβλήματα στο Νεπάλ, την Κίνα και την Ινδία. «Αν ο ρυθμός με
τον οποίο αυξάνεται η θερμοκρασία του πλανήτη δεν μειωθεί, ο κόσμος θα
αντιμετωπίσει μια οικονομική και αναπτυξιακή καταστροφή», λέει η Τζένιφερ
Μόργκαν, επικεφαλής του προγράμματος κλιματικών αλλαγών του Παγκόσμιου Ταμείου
για τη Φύση. «Υπάρχει πλέον επείγουσα ανάγκη να εργαστούμε από κοινού ώστε να
μειώσουμε τις εκπομπές των αερίων που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου,
να εντείνουμε τη χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και να εφαρμόσουμε μέτρα
αποδοτικής χρήσης της ενέργειας».