Πρόσωπα Η «συμμορία των τριών»

Την ταινία του, ο Αμπντεραχμάν Σισάκο την γύρισε στην αυλή του πατρικού
σπιτιού του, στο Μπάμακο του Μάλι. Δεν χρειαζόταν περισσότερο χώρο για να
οργανώσει τη δίκη του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και της Παγκόσμιας
Τράπεζας

Αμπντεραχμάν Σισάκο. Στην τελευταία ταινία του, έστησε ένα δικαστήριο για το ΔΝΤ και την Παγκόσμια Τράπεζα

«Σ’ αυτή την αυλή έμαθα την πολιτική, με συζητήσεις με τον πατέρα μου, με τους
αδελφούς μου, τους φίλους», λέει ο σκηνοθέτης στη «Λιμπερασιόν». «Οι πρώτες
μου ταινίες είχαν ακολουθήσει μια άλλη πορεία, πιο προσωπική και
αυτοβιογραφική. Αλλά δεν μπορούσα πια να αποφεύγω να αναφερθώ στο συλλογικό
πεπρωμένο της μαύρης ηπείρου».

Στα 45 του, ο Σισάκο είναι ο πιο δραστήριος και ο αναγνωρισμένος από τους
νέους Αφρικανούς κινηματογραφιστές. Γεννήθηκε το 1961 στη Μαυριτανία και
μεγάλωσε στο Μάλι. Σπούδασε κινηματογράφο στην περίφημη Σχολή VGIK της Μόσχας
και σήμερα ζει στο Παρίσι, όπου δουλεύει τις ταινίες που γυρίζει στην Αφρική.
Η τελευταία – με τίτλο «Μπάμακο» – παρουσιάστηκε στις Κάννες, προβάλλεται από
σήμερα στο Παρίσι και στις 7 Ιανουαρίου θα προβληθεί σε αφρικανικές αίθουσες,
στο Μάλι, τη Μαυριτανία και τη Σενεγάλη.

Το δικαστήριο της ταινίας είναι πράγματι εγκατεστημένο σε μια αυλή. Ένας
δικαστής, με τους βοηθούς και τους γραμματείς του, δίνει τον λόγο στους
μηνυτές και τους συνηγόρους τους, στους συνηγόρους των κατηγορουμένων διεθνών
θεσμών και σε μάρτυρες που υπέστησαν τις «δομικές αναδιαρθρώσεις» που
επιβάλλει η Παγκόσμια Τράπεζα. «Η ανάπτυξη δεν είναι απλώς ζήτημα
αναδιάρθρωσης, προϋπολογισμού και υγιούς οικονομικής διαχείρισης,
τεχνοκρατικών φαρμάκων. Πόσες φορές δεν ακολουθήσαμε έναν καθαρά οικονομικό
στόχο, χωρίς να αναλογιστούμε τις κοινωνικές, πολιτικές, περιβαλλοντικές και
πολιτισμικές πλευρές του;», έλεγε ήδη από τα τέλη του 1999 ο ίδιος ο τότε
πρόεδρος της Παγκόσμιας Τράπεζας, Τζέημς Γούλφενσον (ο οποίος αντικαταστάθηκε
το 2005 από τον πρώην δεύτερο στην ιεραρχία του Πενταγώνου, Πωλ
Γούλφοβιτς…).

Έγιναν κάποιες «διορθώσεις», στα λόγια τουλάχιστον. Έτσι, τα «ντοκουμέντα για
τη στρατηγική μείωση της φτώχειας» αντικατέστησαν τα «προγράμματα
αναδιάρθρωσης», η ανάπτυξη χαρακτηρίστηκε «ανθρώπινη» και «μοιρασμένη». Αλλά
τα αρνητικά παρέμειναν. Οι απαιτήσεις της «συμμορίας των τριών» (Παγκόσμια
Τράπεζα, ΔΝΤ και Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου) στερούν τις αφρικανικές χώρες
από ένα μέρος της κυριαρχίας τους. Επιπλέον έχουν αντίστροφα αποτελέσματα. Η
ίδια η Παγκόσμια Τράπεζα παραδέχθηκε το 2005 πως «στη διάρκεια των 20
τελευταίων ετών, ο αριθμός των φτωχών διπλασιάστηκε στην Αφρική, περνώντας από
τα 150 εκατομμύρια στα 300 εκατομμύρια ανθρώπους, δηλαδή πάνω από 40% του
πληθυσμού της περιοχής».

«Στο Μάλι», εξηγεί ο Σισάκο, «για να εξυπηρετηθεί το χρέος επιβλήθηκε η
απελευθέρωση των δημόσιων υπηρεσιών, των σιδηροδρόμων, της υγείας, της
παιδείας, των επικοινωνιών, με αποτέλεσμα να βυθιστεί η χώρα σε ακόμη
μεγαλύτερη φτώχεια. Η ευθύνη γι’ αυτό ανήκει εξίσου στην Παγκόσμια Τράπεζα και
στις αφρικανικές πολιτικές ελίτ».