Τι κρύβουν οι προσφορές των τραπεζών

Μπορεί το τελευταίο διάστημα ο πήχυς του ανταγωνισμού μεταξύ των τραπεζών
φαινομενικά να έχει τοποθετηθεί υψηλότερα, με μπαράζ προσφορών σε δάνεια και
κάρτες, στην πραγματικότητα όμως τα κέρδη για τους πελάτες είναι «ψίχουλα»
μπροστά στους τόκους που πληρώνουν συνολικά. Ταυτόχρονα, αποδεχόμενοι τις
προσφορές οι πελάτες γίνονται δέσμιοι των επιλογών τους, καθώς συχνά τα
χρηματοπιστωτικά ιδρύματα τους «κλειδώνουν» με υψηλές ποινές, σε περίπτωση που
θέλουν είτε να αποπληρώσουν τις οφειλές τους είτε να τις μεταφέρουν σε άλλη
τράπεζα. Τόσο σε στεγαστικά και καταναλωτικά δάνεια όσο και σε πιστωτικές
κάρτες, πολλά από τα προϊόντα στα οποία έχουν στηρίξει την «επίθεσή» τους οι
τράπεζες, είτε ωφελούν ελάχιστα τον πελάτη είτε κρύβουν «παγίδες» που μπορεί
να οδηγήσουν σε υπέρογκο κόστος.

Σταθερά επιτόκια «κράχτες»

Ελάχιστα, σε σύγκριση με τους συνολικούς τόκους, είναι τα κέρδη που προκύπτουν
για τους δανειολήπτες από τις προσφορές των τραπεζών που μειώνουν το επιτόκιο
των στεγαστικών δανείων για τον πρώτο χρόνο. Ακόμα και αν εκμηδενίσουν το
περιθώριο κέρδους τους, η διαφορά για τον δανειολήπτη είναι ελάχιστη στο
σύνολο των τόκων που πληρώνει. Για παράδειγμα, σε δάνειο 150.000 ευρώ για 30
χρόνια, το κέρδος από το μειωμένο επιτόκιο για τον πρώτο χρόνο (3,25% έναντι
κανονικού 4,55%) είναι κάτι παραπάνω από 1.340 ευρώ για το προνομιακό πρώτο
δωδεκάμηνο. Στο σύνολο του δανείου, όμως, η διαφορά αυτή ισούται με μείωση του
συνολικού επιτοκίου χαμηλότερη από 0,05%!

Ακόμα μικρότερα είναι τα πραγματικά οφέλη για τον δανειολήπτη στην περίπτωση
της προσφοράς των εξόδων δανείου, τα οποία έχουν καθιερώσει οι ίδιες οι
τράπεζες. Το κέρδος για τον δανειολήπτη δεν ξεπερνά τα 1.500 ευρώ, τα οποία θα
μπορούσε να αποκομίσει αν οι τράπεζες μείωναν το συνολικό τους επιτόκιο κατά
μόλις 0,01%!

Δωρεάν μετρητά

Ανάλογη περίπτωση είναι και τα στεγαστικά δάνεια με προσφορά δωρεάν μετρητών,
ανάλογα με το ύψος τους. Οι προσφορές αυτές συχνά αποδεικνύονται δώρον άδωρον,
καθώς στο τέλος ο δανειολήπτης πληρώνει περισσότερα χρήματα στην τράπεζα. Και
αυτό γιατί οι τράπεζες αυξάνουν το περιθώριο κέρδους τους σε αυτή την
κατηγορία δανείων, σε σχέση με τα δάνεια κυμαινόμενου επιτοκίου χωρίς
προσφορά. Το καπέλο φτάνει ακόμη και το 0,30 της μονάδας, το οποίο σε δάνειο
150.000 ευρώ για 30 χρόνια σημαίνει επιπλέον τόκους 9.700 ευρώ συνολικά,
δηλαδή περισσότερα χρήματα από τα 7.500 ευρώ που παίρνει ως δώρο ο
δανειολήπτης. Και όχι μόνο αυτό, αλλά «δένεται» με την τράπεζα καθώς, αν θέλει
να κάνει πρόωρη αποπληρωμή οφειλών ή να μεταφέρει το δάνειο σε άλλη τράπεζα,
πρέπει να επιστρέψει μέρος των μετρητών που είχε λάβει, ανάλογα με το ύψος του
κεφαλαίου που έχει απομείνει.

Προστασία με κόστος

Η προσφορά κρύβει… παγίδες και στα δάνεια με προστασία επιτοκίου, που
διαθέτουν τους τελευταίους μήνες οι τράπεζες. Το δέλεαρ είναι πως το επιτόκιο
δανεισμού δεν πρόκειται να ξεπεράσει ένα συγκεκριμένο όριο, ανεξάρτητα από τις
αυξήσεις που πιθανόν θα πραγματοποιήσει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Στην
πραγματικότητα, ο δανειολήπτης επιβαρύνεται με επιπλέον περιθώριο κέρδους άνω
του 0,50% σε σχέση με τα υπόλοιπα δάνεια κυμαινόμενου επιτοκίου. Δηλαδή, έχει
προπληρώσει δύο αυξήσεις από την ΕΚΤ και μάλιστα για όλη τη διάρκεια του
δανεισμού του. Επιπλέον, παρά το γεγονός ότι τα δάνεια αυτά παρουσιάζονται ως
κυμαινόμενα, στην πραγματικότητα είναι σταθερής διάρκειας, γεγονός που
σημαίνει ότι ο δανειολήπτης επιβαρύνεται με ποινή αποπληρωμής 2,5% επί του
κεφαλαίου.

Δωρεάν αναλήψεις από κάρτες

Ευτελούς αξίας αποδεικνύονται και τα οφέλη που προκύπτουν για όσους κάνουν
χρήση των προσφορών των τραπεζών για δωρεάν ανάληψη μετρητών από πιστωτική
κάρτα για περίοδο δύο μηνών. Και αυτό γιατί, μπορεί να γλιτώνουν τους τόκους
για την προνομιούχο περίοδο, το κέρδος τους όμως ροκανίζεται από τις
«τσουχτερές» χρεώσεις που επιβάλλουν οι τράπεζες στην ανάληψη μετρητών από
πιστωτική κάρτα. Ειδικά σε περιπτώσεις αναλήψεων ποσών έως 1.000 ευρώ – όπου
το όφελος από το μηδενικό επιτόκιο για δύο μήνες είναι περίπου 12,5 ευρώ – οι
χρεώσεις για την ανάληψη, αν γίνει τμηματικά, μπορούν να ξεπεράσουν το ποσό
αυτό. Μάλιστα, αυτές εμφανίζονται συνολικά στον λογαριασμό του κατόχου της
κάρτας μετά τη λήξη της άτοκης περιόδου και προστίθενται στο ποσό που πρέπει
να αποπληρώσει. Δηλαδή, για να συμφέρει πράγματι η προσφορά αυτή, πρέπει ο
πελάτης να «σηκώσει» ποσό άνω των 3.000 ευρώ, το οποίο όμως, αν δεν
αποπληρώσει άμεσα, επιβαρύνεται με επιτόκιο «φωτιά» άνω του 15,5%!

Το τρικ της ελάχιστης καταβολής

«Παγίδα» που μπορεί να οδηγήσει σε υπέρογκες χρεώσεις από τόκους, είναι η
μειωμένη ελάχιστη καταβολή που διαφημίζουν οι τράπεζες στις πιστωτικές κάρτες,
η οποία πλέον έχει πέσει σε 2% του συνολικού ποσού (έναντι περίπου 5% πριν από
μερικούς μήνες). Μπορεί με αυτό τον τρόπο ο δανειολήπτης να ελαφρύνεται
οικονομικά, καθώς η δόση του μειώνεται, στην πραγματικότητα όμως είναι
«δέσμιος» της τράπεζας, καθώς δεν εξοφλεί τα χρέη του προς αυτή.

Για παράδειγμα, για υπόλοιπο 3.000 ευρώ σε πιστωτική κάρτα, αν ο καταναλωτής
επιλέξει να καταβάλλει μονάχα την ελάχιστη δόση του 2%, θα αποπληρώσει τις
οφειλές του έπειτα από… 24 χρόνια, έχοντας καταβάλει πάνω από 5.500 ευρώ σε
τόκους. Δηλαδή, πληρώνοντας μόνο το 2% του ποσού ή το ελάχιστο ποσό των 15
ευρώ ανά μήνα, θα έχει καταβάλει στην τράπεζα 8.765,5 ευρώ και συνολικούς
τόκους 5.765,5 ευρώ για αρχική οφειλή 3.000 ευρώ.