Τα (ξανα)βρήκαν για το φακέλωμα

Κατ’ αρχήν συμφωνία μεταξύ Ευρωπαίων και Αμερικανών επετεύχθη χθες το πρωί,
ύστερα από ολονύκτιες εννιάωρες διαπραγματεύσεις με τηλεδιάσκεψη για τους
νέους κανόνες προώθησης, από τις αεροπορικές εταιρείες στις αμερικανικές
αρχές, των προσωπικών δεδομένων των επιβατών με προορισμό τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Ταξιδιώτης δίνει τα στοιχεία και τα δακτυλικά του αποτυπώματα σε υπεύθυνη ασφάλειας αμερικανικού αεροδρομίου. Το «προφίλ» του επιβάτη εμφανίζεται στο μόνιτορ

Η συμφωνία που θα υποβληθεί για έγκριση στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υπουργών την
επόμενη εβδομάδα, έρχεται να καλύψει το νομικό κενό που υπήρχε από τις 30
Μαΐου 2006, μετά την ακύρωση από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο της συμφωνίας που
είχε επιτευχθεί τον Μάιο 2004 μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των ΗΠΑ. Η
συμφωνία αυτή είχε κηρυχθεί άκυρη για λόγους τυπικής και όχι ουσιαστικής
νομιμότητας.

Η νέα «ενδιάμεση» – όπως χαρακτηρίστηκε – συμφωνία προβλέπει τη συνέχιση της
μεταφοράς από τις αεροπορικές εταιρείες των προσωπικών δεδομένων (όπως είναι
διευθύνσεις, τηλέφωνα και στοιχεία πιστωτικών καρτών) των επιβατών με
προορισμό τις ΗΠΑ, με τον ίδιο τρόπο με τον οποίο συνέβαινε υπό το κράτος της
προγενέστερης συμφωνίας. Έτσι, οι αμερικανικές αρχές θα μπορούν να έχουν
ηλεκτρονική πρόσβαση στα δεδομένα αυτά, απευθείας από τα συστήματα
ηλεκτρονικού ελέγχου των αερογραμμών που βρίσκονται στο έδαφος χωρών μελών της
Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτό το σύστημα θα αντικατασταθεί από νέο, βάσει του οποίου
η Ε.Ε. θα στέλνει τα απαιτούμενα προσωπικά δεδομένα στις αμερικανικές αρχές.
Το νέο σύστημα θα δοκιμαστεί έως τον Δεκέμβριο και θα τεθεί σε ισχύ τον Ιούλιο
του 2007, στο πλαίσιο μιας νέας συμφωνίας με μακροχρόνια προοπτική που πρέπει
να έχει επιτευχθεί εν τω μεταξύ ανάμεσα στις ΗΠΑ και την Ε.Ε.

Διευκόλυνση. Ο επίτροπος για θέματα Δικαιοσύνης και Ασφάλειας, Φράνκο
Φρατίνι, δήλωσε ότι η συμφωνία διευκολύνει τις αμερικανικές αρχές να
αποκτήσουν τις πληροφορίες, χωρίς ωστόσο να τους δίδεται αυτόματη ηλεκτρονική
πρόσβαση.

Σύμφωνα με πληροφορίες, με την ενδιάμεση συμφωνία που επετεύχθη γίνεται φανερό
πως οι Ευρωπαίοι υποχώρησαν στα περισσότερα από τα νέα αιτήματα των
αμερικανικών αρχών, οι οποίες ζητούσαν «μεγαλύτερο φακέλωμα» των Ευρωπαίων
πολιτών που επισκέπτονται τις ΗΠΑ, χωρίς μάλιστα να δεσμεύονται ότι θα κάνουν
χρήση των στοιχείων μόνο για θέματα σχετικά με την πάταξη της τρομοκρατίας.

Με την πρότασή τους, η οποία μάλιστα είχε τον χαρακτήρα του τελεσιγράφου, οι
αμερικανικές αρχές ζητούσαν να επεκταθεί ο χρόνος διατήρησης των προσωπικών
στοιχείων των Ευρωπαίων πολιτών, χωρίς όμως να εγγυώνται πως αυτές οι
πληροφορίες δεν θα διοχετευθούν και σε άλλες υπηρεσίες. «Οι Αμερικανοί
αρνούνται να δώσουν στοιχεία για τα αποτελέσματα της χρήσης των προσωπικών
στοιχείων εκατομμυρίων Ευρωπαίων πολιτών που ταξίδεψαν στις ΗΠΑ τα τελευταία
δύο χρόνια», ανέφεραν μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κατά τη διάρκεια
σχετικής συζήτησης στις αρχές της εβδομάδας.

Υπενθυμίζεται πως από τον Μάιο του 2004 μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των
ΗΠΑ είχε υπογραφεί συμφωνία, κατά την οποία οι ευρωπαϊκές αεροπορικές
εταιρείες ήταν υποχρεωμένες να δίνουν ένα φάκελο με 34 προσωπικά στοιχεία των
επιβατών τους. Μεταξύ των στοιχείων που απαιτούσαν οι Αμερικανοί
περιλαμβάνονταν ερωτήσεις για το τι έφαγε ο επιβάτης, τη θέση στην οποία
καθόταν, αν πλήρωσε με πιστωτική κάρτα, σε ποια διεύθυνση ταχυδρομήθηκε η
πληρωμή του εισιτηρίου, ποιος είναι ο ταξιδιωτικός του πράκτορας και το
ταξιδιωτικό του πρακτορείο.

Η ακύρωση. Η συμφωνία αυτή ακυρώθηκε με απόφαση του Ευρωπαϊκού
Δικαστηρίου πριν από τρεις μήνες, ύστερα από προσφυγή του Ευρωπαϊκού
Κοινοβουλίου. Παράλληλα το Δικαστήριο όρισε την 30ή Σεπτεμβρίου ως την
καταληκτική ημερομηνία κατά την οποία οι εμπλεκόμενες πλευρές θα έπρεπε να
έχουν βρει λύση που θα διασφάλιζε τα ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα εκατομμυρίων
Ευρωπαίων πολιτών.

Η ημερομηνία όμως πέρασε δίχως να επέλθει νέα συμφωνία διότι, όπως υποστηρίζει
ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ κ. Σταύρος Λαμπρινίδης και αντιπρόεδρος της
Επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, «οι ΗΠΑ αρνήθηκαν
την οποιαδήποτε ουσιαστική διαπραγμάτευση».

Ωστόσο, κατά παράβαση του ευρωπαϊκού νόμου, οι ευρωπαϊκές αεροπορικές
εταιρείες συνέχιζαν να δίνουν στοιχεία που αφορούν προσωπικά δεδομένα των
επιβατών τους στις αμερικανικές αρχές. Σε διαφορετική περίπτωση, τους
γνωστοποιήθηκε πως δεν θα τους επιτραπεί να προσγειώνονται τα αεροσκάφη τους
στα αεροδρόμια των ΗΠΑ.

Προσωπικά δεδομένα των επιβατών που ζητούν οι αμερικανικές αρχές

1. Κωδικός επιβάτη

2. Ημερομηνία κράτησης εισιτηρίου

3. Ημερομηνία ταξιδιού

4. Όνομα επιβάτη

5. Άλλα ονόματα που περιλαμβάνονται στον κωδικό του επιβάτη

6. Διεύθυνση

7. Τρόπος πληρωμής εισιτηρίου

8. Διεύθυνση που δηλώθηκε για την πληρωμή του εισιτηρίου

9. Τηλέφωνα επικοινωνίας

10. Δρομολόγιο ταξιδιού

11. Αν ο επιβάτης έχει κάρτα κάποιας αεροπορικής εταιρείας για
πρόγραμμα μιλίων

12. Ονομασία ταξιδιωτικού γραφείου

13. Όνομα ταξιδιωτικού πράκτορα που έκανε την κράτηση

14. Σε ποια θέση καθόταν ο επιβάτης

15. Ημερομηνία έκδοσης του εισιτηρίου

16. Ε-mail επιβάτη

17. Κωδικός που αναγράφηκε στην αποσκευή του επιβάτη

18. Τι φαγητό έφαγε ο επιβάτης

19. Πόσα εισιτήρια χωρίς επιστροφή έβγαλε ο επιβάτης

20. Πόσες φορές δεν εμφανίστηκε σε πτήσεις για τις οποίες είχε εισιτήριο