Eπιστροφή στο μέλλον

Οι Ισραηλινοί κινδυνεύουν να πάθουν στον Λίβανο ό,τι και οι Αμερικανοί στο Ιράκ. Ούτε οι μεν ούτε οι δε έχουν στρατηγική εξόδου.

«Ο ΠΟΛΕΜΟΣ των τρελών». Έτσι χαρακτηρίζει στο εξώφυλλό του το γαλλικό
περιοδικό «Νουβέλ Ομπσερβατέρ» την ανάφλεξη στον Λίβανο. Οι τρελοί είναι η
Χεζμπολάχ και οι Ισραηλινοί, που φαίνεται να έχουν εμπλακεί σε μια αναμέτρηση
μηδενικού αθροίσματος. Ο ισραηλινός στρατός μπορεί να είναι ο ισχυρότερος της
Μέσης Ανατολής, ωστόσο οι εβδομάδες περνούν και η εμπλοκή βαθαίνει. Οι
Ισραηλινοί κινδυνεύουν να πάθουν στον Λίβανο ό,τι και οι Αμερικανοί στο Ιράκ.
Ούτε οι μεν ούτε οι δε έχουν στρατηγική εξόδου.

Ο πόλεμος του Λιβάνου έκανε αρκετούς από τους σημερινούς πενηντάρηδες
πολιτικούς να αισθανθούν τριαντάρηδες – ζώντας ξανά μέρες του 1982. H κρίση
αντιμετωπίστηκε ως ευκαιρία από κάποιες κυβερνήσεις, που, με τον γνωστό
κυνισμό της πολιτικής, είδαν στο δράμα της Βηρυτού μία οδό διαφυγής από τα
εσωτερικά τους προβλήματα. Πρωταγωνιστές σε αυτή την υπόθεση οι Γάλλοι. Ο Ζακ
Σιράκ είχε ελπίσει ότι μια νίκη στο Μουντιάλ θα προκαλούσε κύμα ευφορίας στη
Γαλλία. Αντ’ αυτής, η κουτουλιά του Ζιντάν στον Ματεράτσι που έγινε
αντικείμενο μιας ατελείωτης εθνικής ψυχανάλυσης.

Στην υπόθεση του Λιβάνου όμως, το Παρίσι δεν έχασε λεπτό. Ο Σιράκ έδωσε
συνέντευξη στον «Μοντ» προτείνοντας κατάπαυση του πυρός και ανάπτυξη
πολυεθνικής ειρηνευτικής δύναμης, ενώ ο πρωθυπουργός Βιλπέν έσπευσε στη Βηρυτό
για τις απαραίτητες φωτογραφίες. Αν και η δημιουργία γαλλικού «προγεφυρώματος»
στην Κύπρο, ελέω Λιβάνου, αποτελεί ενδιαφέρουσα παράπλευρη εξέλιξη, το
παιχνίδι στη Βηρυτό δεν το κάνει το Παρίσι, αλλά η Ουάσιγκτον. Δεν υπάρχει
αμφιβολία ότι η κυβέρνηση Μπους έχει δώσει πράσινο φως στους Ισραηλινούς – αν
και οι ανθρώπινες παράπλευρες απώλειες των βομβαρδισμών αρχίζουν να απωθούν τη
διεθνή κοινή γνώμη.

ΑΙΣΘΗΤΟΣ είναι ο πόλεμος του Λιβάνου και στο εγχώριο πολιτικό σκηνικό.
H κρίση κινητοποίησε δύο παίκτες. Ο ένας είναι ο Γιώργος Παπανδρέου. Έχοντας
προσωπική άνεση επαφών στο διεθνές σκηνικό αλλά και την ιδιότητα του προέδρου
της Σοσιαλιστικής Διεθνούς, ο Παπανδρέου κινήθηκε άνετα μεταξύ Ρώμης και
Βηρυτού. Στον Λίβανο πήγε με βρετανικό ελικόπτερο που έφυγε από την Κύπρο. Ο
πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ ύψωσε τον πήχυ. Ήταν η Ντόρα Μπακογιάννη που ανταποκρίθηκε
από πλευράς κυβέρνησης. H κινητοποίηση είχε ως αποτέλεσμα την κλήση της
Ελλάδος στη Διάσκεψη της Ρώμης – κάτι που θεωρήθηκε επιτυχία στο υπουργείο
Εξωτερικών. Στο μέσον της εβδομάδας, η υπουργός Εξωτερικών «ψηνόταν» για να
πάει Νέα Υόρκη, για σύγκληση του Συμβουλίου Ασφαλείας.

Ο Λίβανος ανέδειξε για πρώτη φορά τον σιωπηλό ανταγωνισμό Γιώργου – Ντόρας στα
εξωτερικά και όχι μόνο. Δεν είναι απλώς ποιος θα διανύσει περισσότερα μίλια
αεροπορικώς – είναι και το εύρος των επαφών, δηλαδή τα τηλεφωνήματα με τον
Σολάνα και τον Κόφι Ανάν.

ΠΑΡΑΔΟΞΩΣ, η αναμέτρηση αυτή από το μέλλον κέντρισε και τον Κώστα
Καραμανλή. Ο Πρωθυπουργός βγήκε από τη συνηθισμένη του ραθυμία όχι για να
δραστηριοποιηθεί, αλλά για να κάνει κάτι μεταξύ δήλωσης και διαγγέλματος για
τον Λίβανο. Μάλλον την παρουσία του υπενθύμισε. Στα εξωτερικά, ο Πρωθυπουργός
διατηρεί έναν ειδικό ρόλο στις λεπτές σχέσεις με την Κύπρο και είναι αυτός που
κάνει την τελική διαπραγμάτευση στις συνόδους κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
ως αρχηγός κράτους. Κατά τα λοιπά, φαίνεται διατεθειμένος να αφήσει τα
διπλωματικά στην Μπακογιάννη.

H κόντρα Ντόρας – Γιώργου είναι μια πρόγευση μελλοντικής αντιπαλότητας, με τον
τρόπο, ας πούμε, που ο νέος αρχηγός των Βρετανών Συντηρητικών Ντέιβιντ Κάμερον
δεν βλέπει ως αντίπαλό του τον Πρωθυπουργό Τόνι Μπλερ, αλλά τον υπουργό
Οικονομικών Γκόρντον Μπράουν. Ο Παπανδρέου θα αντιμετωπίσει τον Καραμανλή στις
επόμενες εκλογές, αλλά κάπου στο βάθος η Ντόρα φαίνεται να ετοιμάζεται.