Eπιτόκια: «βροχή» οι αυξήσεις, «ομπρέλα» τα σταθερά

Νέα βόμβα επιτοκίων έρχεται για δεκάδες χιλιάδες δανειολήπτες που έχουν πάρει
στεγαστικό δάνειο με κυμαινόμενο επιτόκιο. Τα νοικοκυριά – εκτός από τις
επιπτώσεις που προκαλεί στον προϋπολογισμό τους το ακριβό πετρέλαιο, το οποίο
έχει εκτοξεύσει στα ύψη την ακρίβεια – έχουν τώρα να αντιμετωπίσουν και την
προοπτική να αυξηθούν οι δόσεις των στεγαστικών τους δανείων. Έτσι, όπως
δείχνουν τα στοιχεία τραπεζών, όλο και περισσότεροι δανειολήπτες
προσανατολίζονται στη σύναψη στεγαστικών δανείων με σταθερό επιτόκιο για 3 ή 5
χρόνια ώστε να «κλειδώσουν» τη δόση μέχρι να δουν τις εξελίξεις.

H Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έχει ήδη μπει σε τροχιά αύξησης του κόστους
δανεισμού στην Ευρωζώνη και, όπως εκτιμούν αναλυτές, την επόμενη εβδομάδα
αναμένεται να ανεβάσει τα επιτόκια από το 2,75% στο 3%. Τα επιτόκια της EKT
αναμένεται, σύμφωνα με διεθνείς επενδυτικούς οίκους, να φτάσουν το 3,50% μέσα
στο 2006 και το 4% έως το τέλος του 2007.

Μεγάλη επιβάρυνση

H εξέλιξη αυτή αναμένεται να εκτινάξει τα κυμαινόμενα επιτόκια από το 4,25%,
κατά μέσον όρο σήμερα, περίπου στο 5% έως το τέλος του χρόνου και στο 5,5% την
επόμενη χρονιά, βάζοντας θηλιά στον λαιμό των δανειοληπτών που θα κληθούν να
πληρώνουν εκατοντάδες ευρώ περισσότερα κάθε χρόνο για την εξυπηρέτηση των
δανείων τους. Είναι ενδεικτικό ότι στην περίπτωση που το κυμαινόμενο επιτόκιο
θα αυξηθεί από 4,25% σε 5% (λόγω των αυξήσεων της EKT από 2,75% σε 3,5%) η
επιβάρυνση για ένα στεγαστικό δάνειο 150.000 ευρώ με διάρκεια αποπληρωμής τα
25 έτη θα φτάσει τα 64,28 ευρώ τον μήνα ή τα 771,38 ευρώ τον χρόνο, δηλαδή όσο
κοστίζει ετησίως ένα ασφαλιστικό συνταξιοδοτικό πρόγραμμα για ένα ζευγάρι ή η
ασφάλεια ενός αυτοκινήτου 1.400 κυβικών.

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι από τον Δεκέμβριο του 2005 μέχρι σήμερα, χιλιάδες
νοικοκυριά έχουν ήδη επιβαρυνθεί κατά περίπου 500 ευρώ τον χρόνο για την
εξυπηρέτηση των στεγαστικών τους δανείων με κυμαινόμενο επιτόκιο. Στο διάστημα
αυτό, η EKT αύξησε τα επιτόκια από το 2,25% στο 2,75%, ανεβάζοντας το μέσο
κυμαινόμενο επιτόκιο από το 3,75% στο 4,25%. Έτσι, ένα νοικοκυριό που είχε
πάρει τον Δεκέμβριο του 2005 στεγαστικό δάνειο 150.000 με διάρκεια αποπληρωμής
20 έτη και με κυμαινόμενο επιτόκιο 3,75% (το οποίο σήμερα διαμορφώνεται στο
4,25%), πληρώνει στις τράπεζες κάθε χρόνο 474,24 ευρώ περισσότερα.

Στο 4% το 2007

Ο φόβος νέας αύξησης του κόστους δανεισμού στρέφει, σύμφωνα με παράγοντες των
τραπεζών, όλο και περισσότερους δανειολήπτες στη σύναψη στεγαστικών δανείων με
σταθερό επιτόκιο για 3 ή 5 χρόνια. Όπως εξηγούν, αυτό γίνεται επειδή μέσα στην
επόμενη τριετία αναμένεται να έχει ξεκαθαρίσει το τοπίο των επιτοκίων, καθώς
θα υπάρχουν στην αγορά σαφείς ενδείξεις για το πού θα φτάσει η άνοδος. Είναι
ενδεικτικό ότι πρόσφατα η Goldman Sachs αναθεώρησε προς τα πάνω τις προβλέψεις
της για άνοδο των ευρωπαϊκών επιτοκίων, από 3,25% σε 3,50% έως το τέλος του
2006. Επενδυτικοί οίκοι προβλέπουν, εξάλλου, ότι μέσα στο 2007 η EKT θα
ανεβάσει κατά μισή ακόμη ποσοστιαία μονάδα τα επιτόκια, τα οποία θα
διαμορφωθούν σε 4%.

Ώρα για «κλείδωμα»

Το «κλείδωμα» των επιτοκίων για το διάστημα αυτό, εκτιμούν τραπεζίτες,
προσφέρει μεγαλύτερη προστασία στους δανειολήπτες διατηρώντας σταθερή τη δόση
τους. Για ένα στεγαστικό δάνειο 150.000 ευρώ με διάρκεια αποπληρωμής 25 έτη
και σταθερό επιτόκιο 4,5% για μία τριετία (το μέσο σταθερό επιτόκιο σήμερα), η
μηνιαία δόση τα τρία αυτά χρόνια ανέρχεται σε 833,75 ευρώ. Το ποσό αυτό θα
κληθεί να πληρώσει, για το ίδιο δάνειο, μετά τη νέα αύξηση των επιτοκίων της
EKT από 2,75% σε 3% (πιθανότατα αυτή την εβδομάδα) και όποιος έχει πάρει
αντίστοιχο δάνειο με κυμαινόμενο επιτόκιο. Με το που θα αυξήσει όμως η EKT τα
επιτόκια στο 3%, η δόση θα ανέβει στα 855,18 ευρώ. Αν τα επιτόκια της
Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας φτάσουν τελικά μέσα στο 2007 στο 4%, η δόση θα
εκτοξευτεί στα 921,13 ευρώ. Πρόκειται για διαφορά 87,38 ευρώ τον μήνα ή
1.048,56 ευρώ τον χρόνο.

Σε κάθε περίπτωση, οι δανειολήπτες που θέλουν να πάρουν στεγαστικό με σταθερό
επιτόκιο για 3 ή 5 χρόνια θα πρέπει να ξεκαθαρίσουν τους όρους της
επαναδιαπραγμάτευσης του δανείου, τυχόν ποινές για αποπληρωμή, αλλά και το πώς
θα διαμορφώνεται το κυμαινόμενο επιτόκιο μετά την πάροδο της τριετίας ή της πενταετίας.

Προσοχή στους όρους

Οι δανειολήπτες οφείλουν να ξεκαθαρίζουν από την αρχή τους όρους που
περιλαμβάνονται στις συμβάσεις χορήγησης στεγαστικών δανείων που υπογράφουν,
ώστε «να έχουν το κεφάλι τους ήσυχο» ότι δεν θα βρεθούν προ δυσάρεστων
εκπλήξεων στο μέλλον. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό, κυρίως στην περίπτωση
που θελήσουν να προχωρήσουν σε επαναδιαπραγμάτευση του δανείου ή σε μερική ή
ολική αποπληρωμή του. Ακόμη, οι δανειολήπτες πρέπει να ξέρουν ότι πολλές
τράπεζες ζητούν ασφάλιση του δανείου, καθώς και ασφάλιση του ακινήτου για
σεισμό ή φωτιά ή και τα δύο. Σε αυτή την περίπτωση υπάρχει πρόσθετη επιβάρυνση
στη μηνιαία δόση που καλείται να πληρώσει κάθε δανειολήπτης.

Όσον αφορά τα επιτόκια, τα μάτια όλων είναι πλέον στραμμένα στη συνεδρίαση της
EKT που θα πραγματοποιηθεί στις 3 Αυγούστου στη Φρανκφούρτη.