Όμορφα σχολεία, όμορφα καίγονται

Το σημείωμα που καρφώθηκε αποβραδίς πάνω στον τοίχο του τζαμιού, στην
Κανταχάρ, ήταν ολιγόλογο: «Τα κορίτσια που πηγαίνουν στο σχολείο πρέπει να
προσέχουν. Αν ρίξουμε οξύ πάνω στο πρόσωπό τους ή αν δολοφονηθούν, τότε η
ευθύνη βαρύνει τους γονείς τους». Υπογραφή δεν υπήρχε αλλά ήταν ευκόλως
εννοούμενη: «Ταλιμπάν».

Πέντε χρόνια μετά την ανατροπή τους, οι Ταλιμπάν επιστρέφουν στο Νότιο
Αφγανιστάν δριμύτεροι. Έχουν και προσπαθούν να επιβάλουν το ίδιο μεσαιωνικό
όραμα, η αριθμητική τους δύναμη όμως είναι μεγαλύτερη και οι τσέπες τους
γεμάτες χρήματα από τους πλούσιους Πακιστανούς και Άραβες «σπόνσορές» τους,
καθώς και από το ακμαίο εμπόριο ναρκωτικών. Το αποτέλεσμα; Αυτό που μέχρι τον
Μάιο χαρακτηριζόταν ως μια «εξέγερση μικρής κλίμακας», έχει γίνει πόλεμος. Ο
φιλελεύθερος άνεμος αλλαγής που σάρωσε τη χώρα το 2001 γυρίζει πλέον προς την
αντίθετη κατεύθυνση.

Την επομένη της ανάρτησης του απειλητικού σημειώματος, το σχολείο της Κανταχάρ
ήταν άδειο. Και η ίδια εικόνα επαναλαμβάνεται παντού. Σύμφωνα με τις
συντηρητικές εκτιμήσεις του προέδρου Καρζάι, 100.000 μαθητές και (κυρίως)
μαθήτριες υποχρεώθηκαν από τον φόβο να μείνουν μακριά από το σχολείο τους την
περασμένη χρονιά. Και στον αριθμό αυτό, επισημαίνει η «Independent», πρέπει να
προστεθεί ο αριθμός των δασκάλων που έχουν δολοφονηθεί, ορισμένοι από αυτούς
διά απαγχονισμού. «Υπάρχουν 47 σχολεία στην επαρχία μου, αλλά μόνο τρία είναι
ανοιχτά, και από αυτά μόνο ένα δέχεται κορίτσια -βρίσκεται μόλις 200 μέτρα από
μια μεγάλη αμερικανική βάση», λέει η Τουρ Πεϊκάι, καθηγήτρια και βουλευτής από
την επαρχία Ζαμπούλ.

Συγκλονισμένοι

Απ’ άκρη σ’ άκρη του Νότιου Αφγανιστάν… όμορφα σχολεία όμορφα καίγονται.
Σύμφωνα με το Παρατηρητήριο για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, τουλάχιστον 200
καταστράφηκαν τον τελευταίο ενάμιση χρόνο. Πολλά από αυτά ήταν νεόκτιστα,
κατασκευασμένα με χρήματα της διεθνούς κοινότητας. Τα μαυρισμένα κουφάρια τους
είναι ορατά από τον ολοένα και πιο επικίνδυνο δρόμο που οδηγεί νότια, προς
Κανταχάρ.

Οι μαρτυρίες είναι συγκλονιστικές: «Οι Ταλιμπάν πήγαν σε όλες τις τάξεις…
κλείδωσαν τα παιδιά σε δύο αίθουσες και έπειτα τα χτύπησαν άγρια με ξύλα…
“Θα ξανάρθετε σχολείο;”, τα ρωτούσαν». Όσο για τους έξι δασκάλους, τους έσυραν
έξω, τους έκλεισαν τα μάτια και τους οδήγησαν, πεζή, στα γειτονικά βουνά. Τους
χώρισαν και άρχισαν να τους ρωτούν έναν έναν: «Γιατί δουλεύετε για τον Μπους
και τον Καρζάι;». Εκείνοι απαντούσαν: «Εμείς μορφώνουμε τα παιδιά μας με
βιβλία, δεν ξέρουμε τίποτα για τον Μπους και τον Καρζάι». Οι Ταλιμπάν έδειραν
τους δασκάλους τόσο άσχημα, που ο ένας δεν μπορεί ακόμα να περπατήσει και ο
άλλος δεν μπορεί να γράψει.

Δεν νίκησαν τον εχθρό

«Οι Ταλιμπάν θα ηττηθούν!», δήλωσε χθες ο Αμερικανός υπουργός Άμυνας, Ντόναλντ
Ράμσφελντ, κατά την αιφνίδια επίσκεψή του στο Αφγανιστάν. Και μόνον η
διακήρυξη αυτή, πέντε χρόνια μετά την εκδίωξη τους από την εξουσία,
αποδεικνύει πόσο επώδυνη είναι η ανάκαμψη των Ταλιμπάν. Μόλις προχθές, η
Βρετανία ανακοίνωσε πως θα ενισχύσει τις δυνάμεις της στο Νότιο Αφγανιστάν με
900 ακόμα στρατιώτες, φτάνοντας τους 4.500. Οι ΗΠΑ, που ήλπιζαν να περιορίσουν
μέχρι το φετινό καλοκαίρι τους στρατιώτες τους στο Αφγανιστάν στους 16.000,
έχουν διατηρήσει τον αριθμό τους στους 23.000. Και ο Μπους δηλώνει ανοιχτά πως
θα ήθελε πολύ να παραμείνουν στη χώρα οι 1.300 στρατιώτες της Ιταλίας. Τα
στρατεύματα που συμμετέχουν το τελευταίο δίμηνο στην επιχείρηση «Ορεινή
Επίθεση», στο Νότιο Αφγανιστάν, έχουν σκοτώσει περισσότερους από 600 Αφγανούς,
στη συντριπτική τους πλειονότητα Ταλιμπάν. Είναι δύσκολο όμως να νικήσεις έναν
εχθρό που ξέρει να αφομοιώνεται με το τοπικό στοιχείο όποτε χρειάζεται να
κρατήσει χαμηλούς τόνους, και να στρέφεται εναντίον του όποτε παίρνει κεφάλι.