διακοπές Bουτιές στα… μονοπάτια του Aχέροντα

Στα σύνορα τριών νομών Ιωαννίνων, Πρεβέζης και Θεσπρωτίας βρίσκεται η
περιοχή του Σουλίου, μια από τις πιο ενδιαφέρουσες της Ελλάδας που παραμένει
ακόμα μακριά από τον μαζικό τουρισμό, με τον ποταμό Αχέροντα να προσδίδει το
κάτι παραπάνω. H φυσική ομορφιά της περιοχής είναι ξεχωριστή, αφού μέσα σε
λίγα τετραγωνικά χιλιόμετρα συνδυάζει διάφανη θάλασσα με γραφικές παραλίες και
κατάφυτα βουνά που τα διασχίζουν ποτάμια και ρεματιές πνιγμένες στη βλάστηση.

Ο ποταμός Αχέρων συνδέθηκε με δύο ιστορικές περιόδους που μεταξύ τους απέχουν
πάνω από 2.500 χρόνια. Στην αρχαιότητα ήταν συνδεδεμένος με τον Άδη, ενώ στη
νεώτερη ιστορία με το Σούλι και τους Σουλιώτες.

Ο Αχέρων, με συνολικό μήκος 63 χλμ., πηγάζει από την ανατολική πλευρά των
βουνών του Σουλίου κυλώντας νότια δίπλα στους πρόποδές τους στην περιοχή που
λεγόταν Λάκκα Σούλι. Ύστερα από 30 χλμ. το ποτάμι κάνει μια στροφή και γυρνάει
βόρεια ακολουθώντας πλέον τις δυτικές πλαγιές. Μετά τη στροφή του ξεκινάνε και
τα στενά του Αχέροντα μια διαδρομή 9 χλμ. όπου το ποτάμι σφιχταγκαλιάζεται από
τα όρη του Σουλίου ανατολικά και τα όρη της Παραμυθιάς από τα δυτικά. Επί 8
χλμ. κρατά μια πορεία βόρεια και ξαφνικά στρίβει δυτικά και ξεχύνεται στον
κάμπο του Φαναρίου, απ’ όπου ύστερα από 20 χλμ. εκβάλλει στο Ιόνιο πέλαγος.
Και όταν λέμε ξεχύνεται το εννοούμε γιατί πριν από μερικές δεκαετίες ο
Αχέροντας κάλυπτε μεγάλο τμήμα της πεδιάδας, δημιουργώντας ένας έλος, τη
γνωστή από την αρχαιότητα Αχερουσία Λίμνη.

Σήμερα η λίμνη έχει αποξηρανθεί και ο Αχέρων έχει περιορισθεί σε ένα τεχνητό
κανάλι, το οποίο για περίπου 5 χλμ. είναι αναπλεύσιμο.

Από τη λίμνη που σχημάτιζε το ποτάμι πίστευαν οι αρχαίοι Έλληνες ότι
κατέβαιναν οι ψυχές στον Άδη. Στην Αχερουσία Λίμνη ταξίδευε ο βαρκάρης Χάρων,
που αφού εισέπραττε τον οβολόν του οδηγούσε τις ψυχές στο κάτω βασίλειο. Λίγα
χιλιόμετρα ανατολικότερα μέσα στα στενά και απόκρημνα φαράγγια του Αχέροντα, η
μυθολογία είχε τοποθετήσει τις πύλες του Άδου.

Ο ίδιος ποταμός αρκετούς αιώνες αργότερα αποτελούσε ένα φυσικό εμπόδιο σε
όποιον ήθελε να τον διαβεί από τη δυτική κυρίως πλευρά του και από την άλλη
τροφοδοτούσε με πόσιμο νερό τα σουλιωτοχώρια αλλά και με την αναγκαία ενέργεια
τους σουλιώτικους μύλους.

Οι σπουδαιότεροι παραπόταμοι του Αχέροντα είναι ο Ξηροπόταμος που
πηγάζει από το βουνό Τόμαρος, ο Τσαγκαριώτικος που συναντά τον Αχέροντα
κοντά στην έξοδο των στενών του και ο Κωκυτός ή Βουβοπόταμος που
πηγάζει από το ύψος της Παραμυθιάς, από τα ομώνυμα όρη, και συναντά τον
Αχέροντα 5 χλμ. πριν τις εκβολές του στο χωριό Μεσοχώρι όπου βρίσκεται και το
περιώνυμο νεκρομαντείο.

H διάβαση του ποταμού

Το γεφύρι του Ντάλα, που πρόσφατα έπαθε ζημιές, ενώνει τις όχθες του Τσαγκαριώτικου ρέματος

Στην περιοχή του Αχέροντα έχει δημιουργηθεί ένα δίκτυο μονοπατιών
μήκους περίπου 20 χλμ. με φροντίδα της αναπτυξιακής εταιρείας ETANAM. Όλη η
εργασία είναι εξαιρετικά επιμελημένη, αν και το τελευταίο διάστημα αρχίζουν να
εμφανίζονται οι φθορές του χρόνου.

Από τις διάφορες προτεινόμενες διαδρομές η πιο γοητευτική είναι η διάβαση του
ποταμού Αχέροντα καθώς θα περάσετε μια ολόκληρη μέρα πλατσουρίζοντας μέσα στα
νερά. H συνεχής εναλλαγή τοπίου, η πυκνή βλάστηση που πολλές φορές σκεπάζει το
ποτάμι καθιστούν τη διάβαση των στενών του Αχέροντα μια εμπειρία μοναδική. Τα
νερά στο πρώτο τμήμα του μέχρι τη γέφυρα του Ντάλα είναι θολά γεγονός που
οφείλεται στη σύσταση του εδάφους και όχι σε μόλυνση. Βέβαια αυτό δυσκολεύει
την πορεία σας μια που δεν βλέπετε στον βυθό και χρειάζεται προσοχή. Οι πέτρες
δεν γλιστράνε και αυτό βοηθάει τη διάβαση. Στο τμήμα αυτό της διαδρομής που
είναι και το μεγαλύτερο η θερμοκρασία του νερού είναι ευχάριστη.

Να υπολογίσετε ότι το 25% της διαδρομής περνιέται κολυμπώντας και το υπόλοιπο
με περπάτημα. Μετά τη γέφυρα του Ντάλα το Τσαγκαριώτικο ρέμα ενώνεται με τη
ροή του Αχέροντα και κρυώνουν το νερό. Πάντως η θερμοκρασία εξακολουθεί να
είναι ανεκτή και αναζωογονητική στο σώμα ενώ συγχρόνως το νερό γίνεται
περισσότερο διαυγές.

Αν αποφασίσετε να συνεχίσετε στο ποτάμι μέχρι την έξοδο των στενών (πράγμα που
σας προτείνουμε) στο τελευταίο τμήμα έρχονται και τα νερά της «Τρύπας του
δράκου» και το νερό γίνεται πολύ παγωμένο. Κάπου εκεί όμως πλησιάζει και το
τέλος της διαδρομή σας, οπότε… κανένα πρόβλημα!

Το Σούλι και η περιοχή του

Ιππασία στο χωριό Γλυκή

H περιοχή του Σουλίου, χωρίς σαφή γεωγραφικά όρια, εκτείνεται
νοτιοδυτικά της πόλης των Ιωαννίνων απ’ όπου απέχει 35 χλμ. Το πρώτο βουνό που
συναντά κανείς ερχόμενος από τα Γιάννινα είναι ο Τόμαρος (Ολύτσικας)
(1.816 μ. ύψος), στους πρόποδες του οποίου βρίσκεται το μαντείο της Δωδώνης.
Δυτικά του Τόμαρου ξεκινά μια κορυφογραμμή, τα Όρη Σουλίου, μήκους
περίπου 25 χλμ. με κατεύθυνση από βορρά προς νότο που το μεγαλύτερο ύψος είναι
1.615 μ. Δυτικότερα αφού μεσολαβήσει ένα ρέμα (Τσαγκαριώτικο) υψώνεται μια
δεύτερη παράλληλη κορυφογραμμή τα Όρη της Παραμυθιάς με 1.658 μ. ύψος,
μετά τα οποία, σε 20χλμ., φτάνει κανείς στα παράλια του Ιονίου όπου και η
Πάργα.

Στο σημείο που εγκαταστάθηκαν οι Σουλιώτες, ένα μικρό οροπέδιο στη δυτική
πλαγιά των βουνών του Σουλίου, το υψόμετρο είναι σχετικά χαμηλό (περίπου 650
μ.), αλλά ο περιβάλλων χώρος είναι άγριος και απροσπέλαστος, αποτελώντας από
μόνος του ένα φυσικό οχυρό με λίγες διαβάσεις που τις ένωναν στενά και
απόκρημνα μονοπάτια. Το δύσβατο των μονοπατιών ήταν ένα από τα στρατηγικά
πλεονεκτήματα των Σουλιωτών έναντι των Τούρκων, οι οποίοι παγιδεύονταν μέσα
στους ορεινούς όγκους στην προσπάθεια να τους διασχίσουν.

H μοναδική πρόσβαση από δυτικά ήταν ένα μονοπάτι που ανέβαινε από τον
κάμπο του Φαναρίου, στο οποίο με δυσκολία θα μπορούσε να περάσει ένα φορτωμένο
άλογο. Ανατολικά οι κορφές υψώνονται 1.000 μ. αποθαρρύνοντας έναν
επίδοξο εισβολέα. Στα νότια ένα στενό μονοπάτι πάνω σε απόκρημνες
πλαγιές, που από κάτω του κυλούσε ο Αχέροντας, οδηγούσε από τον κάμπο των
Σερτζιανών στα Σουλιωτοχώρια. Στα βόρεια μεταξύ των βουνών του Σουλίου
και της Παραμυθιάς υπάρχει ένα ορεινό πέταλο που καθιστούσε περίπου αδύνατη
την πρόσβαση. Μέσα σε αυτήν την αετοφωλιά ήρθαν και εγκαταστάθηκαν οι
Σουλιώτες.

Οι πλαγιές των βουνών του Σουλίου δεν είναι καλλιεργήσιμες. Το έδαφος άγονο
και πετρώδες προσφέρεται μόνο για κτηνοτροφία. Παρά το σχετικά μικρό υψόμετρο
των βουνών το τοπίο είναι εξαιρετικά άγριο και αφιλόξενο. Καμιά οργανωμένη
κοινωνία δεν θα επέλεγε αυτά τα μέρη για να κατοικήσει.

Αξίζει να δείτε

* Στο χωριό Αμμουδιά το Κέντρο Πληροφόρησης Αχέροντα – Σουλίου.

* Το Νεκρομαντείο του Αχέροντα.

* Τον οικισμό του Σουλίου με τα λίγα ερειπωμένα κτίσματά του.

* Το κάστρο της Κιάφας πάνω από τα χωριά του Σουλίου (πεζοπορία).

TI NA ΠΡΟΣΕΞΕΤΕ

Τμήματα του ποταμού ενώνονται με ξύλινα γεφύρια

Για να διασχίσετε τα στενά του Αχέροντα καλό είναι να προμηθευτείτε τον ειδικό
αδιάβροχο σάκο στον οποίο θα βάλετε τα λίγα πράγματα που θα χρειαστείτε. Για
παπούτσια χρησιμοποιήστε ένα παλιό ζευγάρι αθλητικά.

Εκτός από λίγη τροφή, καθώς θα βρίσκεστε στο ποτάμι για περίπου 9 ώρες, μην
ξεχάσετε μια πετσέτα, ένα φαρμακείο και λίγο νερό αφού είναι απίθανο να πιείτε
από το ποτάμι.

H διαδρομή αυτή είναι ακίνδυνη και δεν παρουσιάζει κανένα βαθμό δυσκολίας,
αλλά θα πρέπει να έχετε υπόψη σας ότι δεν έχετε καμία δυνατότητα εξόδου πριν
από τη γέφυρα του Ντάλα πολύ κοντά στο χωριό Γλυκή. Οτιδήποτε συμβεί θα πρέπει
ν’ αντιμετωπιστεί από εσάς και τους φίλους σας. Το συνολικό μήκος της
διαδρομής είναι 12 χλμ. και να υπολογίσετε τουλάχιστον 7-9 ώρες στο ποτάμι.

Μην κάνετε ποτέ τη διαδρομή αυτή μόνοι σας και να γνωρίζετε ότι η μοναδική
κατάλληλη εποχή είναι το καλοκαίρι.

Για να φτάσετε στην αρχή της διαδρομή σας θα πρέπει να πάρετε ένα ταξί από την
Γλυκή, που θα σας πάει λίγο πριν από το χωριό Συκιά όπου και η έναρξη της
διαδρομή σας (υπάρχει πινακίδα ενημέρωσης του δικτύου των μονοπατιών της περιοχής).