Σκληρή γλώσσα της E.E. για την Tουρκία

Κεραυνούς εξαπέλυσαν οι Ευρωπαίοι ηγέτες κατά της Τουρκίας, ζητώντας της
επιτακτικά να εφαρμόσει το Πρωτόκολλο της Τελωνειακής Ένωσης με την Κυπριακή
Δημοκρατία ώς το τέλος του χρόνου. H Σύνοδος Κορυφής που έληξε χθες στις
Βρυξέλλες, εισάγει μια περίοδο οξύτατης κρίσης στις ευρωτουρκικές σχέσεις
καθώς ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν απάντησε με προκλητικό τρόπο στους Ευρωπαίους,
πως προτιμά να σταματήσουν οι διαπραγματεύσεις παρά να ανοίξει τα λιμάνια και
τα αεροδρόμιά του στην Κυπριακή Δημοκρατία. Σε αυτό το κλίμα έντασης, η
Ελλάδα, μόνη από τις 25 χώρες-μέλη, συνεχίζει μια πολιτική κατευνασμού της
Τουρκίας.

ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ

Ο Γάλλος Πρόεδρος ανταλλάσσει θερμή χειραψία με τον Τάσο Παπαδόπουλο αμέσως μετά τη λήξη των εργασιών της Συνόδου Κορυφής

Στη χθεσινή συνέντευξη Τύπου μετά το πέρας της Συνόδου Κορυφής στις Βρυξέλλες,
ο Έλληνας Πρωθυπουργός όχι μόνον απέφυγε πεισματικά να αποκαλύψει τι στάση
προτίθεται να κρατήσει η Ελλάδα τον Δεκέμβριο, σε περίπτωση που η Τουρκία
αρνηθεί να εφαρμόσει το Πρωτόκολλο, λέγοντας πως «δεν κάνει προβλέψεις», αλλά
αντιπαρήλθε και την πρόκληση του κ. Ερντογάν, επισημαίνοντας ότι «η Ελλάδα
στήριξε και ενθάρρυνε την ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας. H σύμβαση E.E. και
Τουρκίας είναι πολύ σαφής. Δεν υπάρχουν ασάφειες ούτε παρακάμψεις». Ενδεικτικό
για τη στάση του Έλληνα Πρωθυπουργού πάντως ήταν και το γεγονός ότι σε ερώτηση
σε σχέση με το ενδεχόμενο να προτείνουν οι εταίροι ειδική σχέση στην Τουρκία,
ο κ. Καραμανλής το απέρριψε τονίζοντας ότι «υπάρχει ένα ζήτημα για το πόσο
ισχυρό κίνητρο υπάρχει ώστε να εκπληρώσει κανείς τις υποχρεώσεις» ενώ πρόσθεσε
με έμφαση: «H κατάληξη των διαπραγματεύσεων πρέπει να είναι η ένταξη». Όπως
σημείωναν με έμφαση διπλωματικές πηγές στις Βρυξέλλες, ο κ. Καραμανλής ήταν ο
μόνος από τους 25 ηγέτες που μίλησε χθες για πλήρη ένταξη της Τουρκίας.

Το πόσο έξω από το κυρίαρχο κλίμα των ευρωτουρκικών σχέσεων βρισκόταν χθες ο
Έλληνας Πρωθυπουργός γίνεται φανερό από τις δηλώσεις των Ευρωπαίων ηγετών,
όπως ο Ζακ Σιράκ, ο οποίος δήλωσε με σαφήνεια, πως η Τουρκία θα πρέπει να
επιτρέψει στα κυπριακά αγαθά πρόσβαση στα λιμάνια της, αλλιώς διακυβεύει μόνη
της την ένταξη: «η Τουρκία δημιουργεί η ίδια αμφιβολίες για την ικανότητα να
ενταχθεί στην Ευρώπη», τόνισε ο Γάλλος Πρόεδρος. Στο ίδιο μήκος κύματος, τόσο
ο προεδρεύων της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βόλφγκανγκ Σιούσελ όσο και ο Φινλανδός
Πρωθυπουργός Μάτι Βανχάνεν, ο οποίος αναλαμβάνει την προεδρία το επόμενο
εξάμηνο, προειδοποίησαν την Τουρκία ότι θα πρέπει σε κάθε περίπτωση να
εφαρμόσει το Πρωτόκολλο ώς το τέλος του χρόνου. Μάλιστα ο κ. Βανχάνεν πρόσθεσε
με νόημα, πως αυτό το θέμα θα ξεκαθαριστεί οριστικά επί φινλανδικής προεδρίας
στη σύνοδο του Δεκεμβρίου και προέβλεψε ένα «θερμό φθινόπωρο». Το κλίμα αυτό
για την Τουρκία είχε αρχίσει να διαμορφώνεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση από τη
Δευτέρα, όταν ο αρμόδιος για τη διεύρυνση Επίτροπος Όλι Ρεν έκανε λόγο για
«πιθανό εκτροχιασμό του τρένου» και ο Πρωθυπουργός του Λουξεμβούργου Ζαν Κλοντ
Γιούνκερ προειδοποίησε με πάγωμα των διαπραγματεύσεων αν η Τουρκία δεν
εφαρμόσει την Τελωνειακή Ένωση ώς το τέλος του 2006.

H τουρκική απάντηση ήταν μια πρόκληση, η οποία επιδείνωσε ακόμα περισσότερο το
κλίμα: «Αν είναι να διακοπούν οι διαπραγματεύσεις ανάμεσα στην E.E. και την
Τουρκία επειδή δεν κάνουμε κάποιο βήμα στο θέμα του πρόσθετου πρωτοκόλλου, ας
σταματήσουν. Έχουμε αναφέρει στους πάντες, στις χώρες-μέλη και τις προεδρίες,
ότι δεν πρέπει να περιμένουν τίποτα από μας ούτε στο ζήτημα των αεροδρομίων
και των λιμανιών, ούτε στο Πρωτόκολλο, όσο δεν γίνεται η άρση του αποκλεισμού
των Τουρκοκυπρίων», είπε ο κ. Ερντογάν. H δήλωση προκάλεσε έντονα αρνητική
εντύπωση στις Βρυξέλλες και είναι ενδεικτικό το σχόλιο του κ. Σιούσελ, ο
οποίος παρατήρησε, πως «αν πράγματι έχει πει ο κ. Ερντογάν αυτό το πράγμα,
τότε υπάρχει μεγάλο πρόβλημα».

H ελληνική πλευρά πάντως δήλωνε χθες πολύ ικανοποιημένη για το αποτέλεσμα της
Συνόδου. Ο κ. Καραμανλής χαρακτήρισε μάλιστα σημαντικά στοιχεία το γεγονός ότι
στα συμπεράσματα της Συνόδου σαφώς τονίζεται ότι στα κριτήρια που της έχουν
τεθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση περιλαμβάνεται η δέσμευσή της για σχέσεις καλής
γειτονίας και ότι θα πρέπει να αποφεύγεται κάθε ενέργεια που επηρεάζει
αρνητικά τη διαδικασία επίλυσης των διαφορών.