Διαστάσεις H ζωή στη Θάλασσα Aράλη

Τα φρέσκα ψάρια πωλούνται ξανά σε χαμηλές τιμές δίπλα στη Θάλασσα Αράλη,
που έχει αλλοιωθεί όσο καμία άλλη στον κόσμο από την υπεράντληση των υδάτων
της.

Σκηνές καταστροφής στη Θάλασσα Αράλη, την οποία το Καζαχστάν προσπαθεί να σώσει…

Το κρύο πράσινο νερό γεμίζει ξανά τα εδώ και χρόνια εγκαταλειμμένα λιμάνια της
και πρώτη φορά τα τελευταία χρόνια ψαράδες αφήνονται ξανά στα νερά της, εκεί
όπου επί χρόνια υπήρχαν μόνο πυκνές στρώσεις άμμου.

H ζωή επιστρέφει εκπληκτικά όμορφα στη Βόρεια Θάλασσα Αράλη στην Κεντρική
Ασία, αποκαθιστώντας το οικοσύστημα που είχε υποστεί μία από τις μεγαλύτερες
περιβαλλοντικές καταστροφές που έχουν συμβεί ποτέ. Λίγους μήνες μετά την
ολοκλήρωση του φράγματος για τη διατήρηση των υδάτων της από το Καζαχστάν, η
Θάλασσα έχει σε μεγάλο ποσοστό αποκατασταθεί. Από τον Απρίλιο, η στάθμη των
υδάτων αυξήθηκε περισσότερο από τρία μέτρα, πλημμυρίζοντας έκταση 800
τετραγωνικών χιλιομέτρων που είχε αποξηρανθεί.

H αποξήρανση αυτής της θάλασσας – το τέταρτο μεγαλύτερο υδάτινο σώμα άλλοτε –
ήταν από τις μεγαλύτερες καταστροφές που προκάλεσε ο άνθρωπος, σκορπώντας
φτώχεια και ασθένειες σε 3,5 εκατομμύρια ανθρώπους που ζουν εκεί. Το ευρύ
κοινό δεν θα το μάθαινε ποτέ κοιτάζοντας απλώς στον άτλαντα, γράφει η
βρετανική εφημερίδα «Ιντιπέντεντ». Οι περισσότεροι χάρτες τη δείχνουν όπως
ήταν παλιά, 66.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα γαλάζιας θάλασσας ανατολικά τής κατά
πολύ μεγαλύτερης Κασπίας, η οποία τροφοδοτείται από δύο γιγάντιους ποταμούς,
τον Αμού Ντάρια και τον Σιρ Ντάρια. Δεν περιλαμβάνουν την τραγική παρένθεση
στην ιστορία της, τότε που η Σοβιετική Ένωση αποφάσισε πως η Θάλασσα Αράλη
ήταν «λάθος της φύσης». Κατά τη δεκαετία του 1960, Σοβιετικοί μηχανικοί
εξέτρεψαν σχεδόν όλα τα ύδατά της ώστε να χρησιμοποιηθούν για την καλλιέργεια
βάμβακος στην περιβάλλουσα έρημο.

Και η καταστροφή συνεχίστηκε. Μέχρι το 1990, η Βόρεια ή «Μικρή» Θάλασσα Αράλη
αποκόπηκε από το μεγάλο νότιο τμήμα της. Το 2001, το νησί Βοζροζντένιγια
(κάποτε ήταν απομακρυσμένο ώστε το χρησιμοποιούσαν για έρευνες βιολογικών
όπλων) συνδέθηκε με την ηπειρωτική χώρα και μετά δύο χρόνια η ίδια η Βόρεια
Θάλασσα κόπηκε στα δύο. Το νερό έγινε πιο αλμυρό και τα 24 είδη ψαριών του
γλυκού νερού που φιλοξενούσε ψόφησαν. Οι ψαράδες καταστράφηκαν και όλες οι
κοινότητες στην περιοχή χτυπήθηκαν ανεπανόρθωτα. Κάθε χρόνο, 70 εκατομμύρια
τόνοι σκόνης από την αποξηραμένη θάλασσα αναμειγνύονταν με το αλάτι και τα
παρασιτοκτόνα, με αποτέλεσμα να μολυνθούν και οι βασικές πηγές πόσιμου νερού.

Την τελευταία 15ετία τα περιστατικά χρόνιας βρογχίτιδας μεταξύ των κατοίκων
αυξήθηκαν κατά 3.000%, ενώ τα περιστατικά αρθριτικών κατά 6.000%. Σύμφωνα με
τον βραβευμένο τοπικό γιατρό, Όραλ Αντανιγιασόβα, το 99% των γυναικών σε
αναπαραγωγική ηλικία στις νότιες ακτές της Θάλασσας παρουσιάζει αναιμία και το
87% των βρεφών τους κληρονομεί την ασθένεια. Παράλληλα αύξηση κρουσμάτων
παρουσιάζουν και άλλες ασθένειες που συνδέονται με το ήπαρ και τους νεφρούς,
όπως και οι καρκίνοι, οι αλλεργίες και οι αποβολές. Το προσδόκιμο ζωής έχει
πέσει από τα 64 στα 51 χρόνια…