5 νέα μέτωπα με τα συνδικάτα

Σε πέντε σημεία επικεντρώνει η κυβέρνηση τις αλλαγές στο Ασφαλιστικό,
ανοίγοντας αντίστοιχα νέα μέτωπα με τα εργατικά συνδικάτα.

H ΓΣΕΕ αρνείται να προσέλθει στο τραπέζι του διαλόγου και θέτει όρους όπως ο
καθορισμός ατζέντας και το κλείσιμο των κλαδικών συμβάσεων. Τoνίζεται ότι για
το ανοικτό θέμα της κλαδικής σύμβασης στις τράπεζες έχει προγραμματιστεί για
αύριο τριμερής συνάντηση στο υπουργείο Απασχόλησης.

Ως προς τη διαδικασία, ο διάλογος για το Ασφαλιστικό θα συνεχιστεί μέσω της
Επιτροπής Κοινωνικών και Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής με τα κόμματα σε
συνεδριάσεις τουλάχιστον δύο φορές τον μήνα, ενώ το θέμα θα ζητηθεί και στο
πλαίσιο της λειτουργίας της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (ΟΚΕ) στην
οποία συμμετέχουν όλοι οι κοινωνικοί φορείς. Επίσης εντός των προσεχών ημερών
ο υπουργός Απασχόλησης κ. Τσιτουρίδης θα αποστείλει πρόσκληση προς τα κόμματα
και τους κοινωνικούς εταίρους ώστε να ορίσουν εκπροσώπους τους στην επιτροπή
μελέτης για τις διαστάσεις του προβλήματος σε συνεργασία με την Εθνική
Αναλογιστική Αρχή. Μάλιστα, η τελευταία στον τομέα επεξεργασίας των
αναλογιστικών εκτιμήσεων θα συνεργαστεί με το Διεθνές Γραφείο Εργασίας (ILO)
με το οποίο συνήψε σχετική σύμβαση.

Ποια θα ενταχθούν στο IKA – ETAM

Ας δούμε, όμως, τα βασικά σημεία των αλλαγών στο Ασφαλιστικό που προωθεί η
κυβέρνηση, εκτός από την αναθεώρηση των πρόωρων συντάξεων:

1. Σταδιακή και κατόπιν διαλόγου ενοποίηση των ομοειδών ταμείων και
κλάδων στην κύρια, την επικουρική ασφάλιση και την ασθένεια. Ο πρώτος στόχος
της κυβέρνησης είναι η σύνταξη μελετών για την ένταξη στο IKA-ETAM των ειδικών
ταμείων κύριας ασφάλισης ΤΑΠ-ΟΤΕ, ΗΣΑΠ, ETE, ATE, πρώην ETBA και των
εργαζομένων στις συνεταιριστικές οργανώσεις. Με βάση τον νόμο Ρέππα (3029/02),
τον οποίο υποστήριξε η ΓΣΕΕ, θα πρέπει να συγχωνευθούν στο ETAM έως την
1.1.2008. H ενοποίηση θα δημιουργήσει άμεσα νέα δεδομένα, καθώς οι νέοι
ασφαλισμένοι θα διέπονται από το καθεστώς του IKA και ως προς τα όρια
συνταξιοδότησης και ως προς τον τρόπο υπολογισμού των συντάξεων, ενώ οι ήδη
ασφαλισμένοι θα ακολουθήσουν τον Ν. 2084/92 (σταδιακή αύξηση ορίων ηλικίας ή
των ετών πρόσθετης υπηρεσίας με τα γνωστά εξάμηνα) και για το τμήμα της
σύνταξης που θα αναλογεί για εργασία από 1.1.2008 και μετά θα έχουν σταδιακά
μικρότερο, κατά 1% ετησίως, ποσοστό αναπλήρωσης του μισθού τους (από 80%
σήμερα σε 79% το 2008, 78% το 2009 έως το 2017 που θα γίνει 70%, όσο και για
τους νέους ασφαλισμένους).

Εξάλλου, εκτός από το μαχαίρι στις πρόωρες συντάξεις (γυναίκες, βαρέα
ανθυγιεινά, αναπηρικές), ένα μεγάλο θέμα που θα προκαλέσει την αντίδραση των
συνδικάτων θα είναι η αλλαγή στον τρόπο υπολογισμού των συντάξεων με θύματα
τους εργαζομένους σε ΔΕΚΟ και τράπεζες. Σημειώνεται πως οι παλαιοί
ασφαλισμένοι συνταξιοδοτούνται 7 ώς 8 χρόνια νωρίτερα από τους νέους, ενώ η
απόκλιση μεταξύ των επαγγελματικών ομάδων φθάνει και τα 10 έτη. Επιπλέον οι
παλαιοί ασφαλισμένοι παίρνουν έως και το 116% του συντάξιμου μισθού (κύρια και
επικουρική), ενώ οι νέο περιορίζονται στο 90%.

Αξιοποίηση περιουσίας 30 δισ. ευρώ

2.. Αξιοποίηση της κινητής και ακίνητης περιουσίας των Ταμείων. Είναι
γνωστή η αφαίμαξη που έγινε στα αποθεματικά τους τις προηγούμενες δεκαετίες. H
σημερινή περιουσία δημιουργήθηκε ουσιαστικά τα τελευταία 15-20 χρόνια, όταν τα
επιτόκια καταθέσεων εξασφάλισαν αποδόσεις πάνω από τον πληθωρισμό. Ωστόσο, η
ευκαιρία για τη δημιουργία περιουσίας σχετικά ανάλογης με τις υποχρεώσεις των
Ταμείων χάθηκε την περίοδο που είχαν πλεονάσματα τα οποία είχαν κατατεθεί στην
Τράπεζα της Ελλάδος άτοκα ή με πολύ χαμηλά επιτόκια. Σήμερα περίπου 30 δισ.
ευρώ είναι μια υπολογίσιμη περιουσία που θα μπορούσε να αξιοποιηθεί πιο
αποτελεσματικά, όμως συμμετέχει στην χρηματοδότηση του συστήματος με ποσοστό
περίπου 4,5%.

Ο εφιάλτης της εισφοροδιαφυγής

3. Αντιμετώπιση της εισφοροδιαφυγής και με τη δημιουργία ειδικού
σώματος ελεγκτών. Σήμερα το ύψος της εισφοροδιαφυγής υπολογίζεται στο ποσό –
ρεκόρ των 4 δισ. ευρώ ετησίως για όλα τα ασφαλιστικά ταμεία. Στο IKA, τον
μεγαλύτερο ασφαλιστικό φορέα της χώρας, ένας στους τέσσερις εργαζομένους είναι
ανασφάλιστος. Μάλιστα, επικρατεί η άποψη πως αν είχε αντιμετωπιστεί ο εφιάλτης
της εισφοροδιαφυγής, το IKA δεν θα είχε κανένα πρόβλημα ρευστότητας. Τα
στοιχεία της ΠΟΠΟΚΠ δείχνουν ότι στη χώρα μας περίπου ένα εκατομμύριο
εργαζόμενοι είναι ανασφάλιστοι. Αν μαζί με τους ανέργους είχαν ενταχθεί στο
ασφαλιστικό σύστημα, τότε εκτιμάται ότι η αναλογία συνταξιούχων προς
ασφαλισμένους θα είχε βελτιωθεί από 1:1,8 σε 1:2,8.

Μειώνονται οι νέες αναπηρικές

4. Θωράκιση του συστήματος παροχής αναπηρικών συντάξεων. Στόχος είναι
να απαλειφθούν οι αναπηρικές συντάξεις – μαϊμού. Σήμερα στο σύνολο των Ταμείων
οι συντάξεις λόγω αναπηρίας ανέρχονται στο 14,2 % και είναι σημαντικά
μειωμένες ως ποσοστό σε σχέση με το παρελθόν. Δεκαπέντε χρόνια πριν, το 1985,
οι αναπηρικές συντάξεις ήταν το 23% του συνόλου, ενώ το 2000 είχαν μειωθεί στο
16%. Αξίζει να σημειωθεί ότι στο IKA σήμερα οι νέες συντάξεις αναπηρίας
αποτελούν το 11% του συνόλου των συντάξεων, ποσοστό που προσεγγίζει εκείνο των
άλλων ευρωπαϊκών χωρών όπου κυμαίνονται στο 7%-11% του συνόλου.

Αναδιάταξη στα βαρέα

5. Προσαρμογή του θεσμού των βαρέων και ανθυγιεινών επαγγελμάτων (BAE)
στα σημερινά δεδομένα. H κυβέρνηση δεσμεύεται ότι κανείς από τους
ασφαλισμένους που έχουν υπαχθεί στα BAE δεν θα θιγεί. Ακόμη και αν η
ειδικότητα ή το επάγγελμά του αποχαρακτηριστούν και εξαιρεθούν από τον
κατάλογο των BAE, ο ασφαλισμένος θα εξακολουθήσει να υπάγεται σε αυτά. Ο νέος
κατάλογος θα ισχύσει από 1.1.2008 και θα εμπλουτιστεί και με νέα επαγγέλματα
και εργασίες, ενώ είναι σίγουρο ότι θα αποχαρακτηριστούν πολλά επαγγέλματα.
Για παράδειγμα, οι μηχανοδηγοί των ΗΣΑΠ υπάγονται στον θεσμό, ενώ δεν
συμβαίνει το ίδιο με τους μηχανοδηγούς του Μετρό. Θα πρέπει να τονιστεί ότι
σήμερα περίπου 700.000 εργαζόμενοι στον ιδιωτικό τομέα, δηλαδή περίπου οι
μισοί ασφαλισμένοι στο IKA, έχουν τη δυνατότητα να συνταξιοδοτούνται από 5 έως
7 έτη νωρίτερα από τους άλλους εργαζομένους καταβάλλοντας αυξημένα ασφάλιστρα,
επειδή έχουν υπαχθεί στα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα.