«Δεν γνώρισα πατέρα, αλλά μεγάλωσα μ’ έναν ήρωα»

Γρηγόρης Λαμπράκης: «Σήμερα βρίσκουμε μπροστά μας αυτά για τα οποία πέθανε ο πατέρας μου» (Φωτογραφία: Γιάννης Φαλκώνης)

«Αν έγραφα ένα βιβλίο; Εύκολος ο τίτλος: “Ο πατέρας που δεν γνώρισα”».
Βουρκώνει. Έτσι θα είναι όσο κουβεντιάζουμε για τον πατέρα του, για τη ζωή
του, για το «Z».

Στο Γαλλικό Ινστιτούτο, στην προβολή της ταινίας του Γαβρά, λίγο μετά τη σκηνή
στην οποία το τρίκυκλο χτυπάει τον Ιβ Μοντάν, ο Γρηγόρης Λαμπράκης βγαίνει στο
προαύλιο. Τον ακολουθώ.

Έχετε δει πολλές φορές την ταινία;

Όχι, δεν είναι το πιο εύκολο. Την πρώτη φορά βγήκα από την αίθουσα
συγκινημένος, περήφανος. Είναι κι αυτή η ομοιότητα του πατέρα μου με τον
Μοντάν. Πολύ επώδυνο…

Ποια είναι η σκέψη που κάνετε κάθε φορά που πέφτουν οι τίτλοι του τέλους;

H ίδια πάντα. Ότι μπορεί να μη γνώρισα πατέρα, αλλά μεγάλωσα μ’ έναν ήρωα. Και
κάτι άλλο: Πώς θα ήταν αν ζούσε;

Είναι 46, ψηλός, μελαχρινός, ένα απλό παιδί. Υπάλληλος στη ΔΕΗ, μένει στο
Καλαμάκι, δεν έχει παντρευτεί, ζει μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας. Ήταν
δύο χρόνων όταν σκότωσαν τον πατέρα του, μοιραία πήρε το όνομά του, μοιραία θα
ζει κάτω από το βάρος του. Μέχρι το ’78 ανήκε στο KKE – «σέβομαι το κόμμα
γιατί κράτησε ζωντανό το όνομα του πατέρα μου» -, το ’92 ήταν υποψήφιος του
Συνασπισμού, σήμερα ψηφίζει ΠΑΣΟΚ. Και δεν λείπει ποτέ από τις πορείες
ειρήνης. Από την Τρίπολη στην Κερασίτσα (τον τόπο καταγωγής τους), τη
Θεσσαλονίκη, τον Μαραθώνα.

Δικαιώθηκε ο αγώνας του;

Όταν βλέπω στις πορείες παιδιά 15-16 χρόνων, συγκινούμαι. Λέω, να, αυτός είναι
ο Λαμπράκης. Γιατί φώναζε τότε; Για την ειρήνη, την Ευρώπη και τα Βαλκάνια
χωρίς πυρηνικά. Αυτά για τα οποία φωνάζουμε και σήμερα.

Δεν τιμωρήθηκαν οι πραγματικοί ένοχοι για τη δολοφονία…

Με καίει μια ζωή. Δεν θα ξεχάσω όταν συνάντησα τον κύριο Σαρτζετάκη ένα
καλοκαίρι στη Θάσο και συζητήσαμε γι’ αυτό. Μου είχε πει τότε ότι θα γράψει
ένα βιβλίο και θα αποκαλύπτει τους πραγματικούς ενόχους. Το περιμένω, γιατί
δεν το κάνει;

Νιώθετε μίσος;

Οίκτο καλύτερα. Όργανα ήταν, τι θα μπορούσαν ν’ απαντήσουν σ’ ένα δικό μου
«γιατί». Μια φορά πριν από χρόνια στην Τριανδρία κάποιος μου έδειξε το
καφενείο τού Κοτζαμάνη. Ένιωσα το αίμα να ανεβαίνει στο κεφάλι μου, πλησίασα,
μα δεν βρήκα κανέναν λόγο να μπω…