TPITH AΠOΨH Ο πόλεμος στο Iράν έχει αρχίσει;

Μια αμερικανική επίθεση στο Ιράν θα ήταν πράξη πολιτικής τρέλας. Οι λόγοι
είναι πολλοί και μπορούν να κατανοηθούν εύκολα από οποιονδήποτε εχέφρονα
άνθρωπο, ο οποίος δεν έχει μολυνθεί από την ακροδεξιά ηθική των
νεοσυντηρητικών της Αμερικής.

Έτσι, μια τέτοια απερίσκεπτη πολεμική ενέργεια θα συντάραζε κατ’ αρχάς την
παγκόσμια οικονομία, αφού οι τιμές του πετρελαίου θα τραβούσαν την ανηφόρα,
ιδίως αν οι Ιρανοί πραγματοποιούσαν τις απειλές τους και σταματούσαν τη δική
τους παραγωγή. Επιπλέον, οι ενδεχόμενες περσικές αντιδράσεις απέναντι σε μια
τέτοια απαράδεκτη πολεμική επίθεση θα διόγκωναν ανεξέλεγκτα τις βίαιες
εξελίξεις της ευρύτερης περιοχής.

Θα μπορούσε να αναφέρει κανείς και πολλές άλλες ορθολογικές επιχειρηματολογίες
που θα κατεδείκνυαν ευχερώς τις τρομερές επιπτώσεις τις οποίες θα έχει για
ολόκληρο τον κόσμο ένα τέτοιο πολεμικό εγχείρημα.

Όμως σε αυτό το σημείο θα πρέπει να τονίσουμε ένα καταπληκτικό πράγμα. Δηλαδή
ότι η δημόσια συζήτηση που πραγματοποιείται σήμερα στις Ηνωμένες Πολιτείες
έχει σκόπιμα επικεντρωθεί κάπου αλλού.

Με άλλα λόγια: Όλοι σχεδόν οι δημόσιοι παράγοντες υπονοούν ή αποδέχονται σαφώς
ότι ο πρόεδρος Μπους και τα νεοσυντηρητικά γεράκια έχουν άλλο πολιτικό στόχο
και δεν τους ενδιαφέρει πρωταρχικά η απευθείας διαπραγμάτευση με το Ιράν και η
ειρηνική αποτροπή της απόκτησης πυρηνικών όπλων. Θέλουν απλώς να βομβαρδίσουν
αυτή τη χώρα, γιατί ουσιαστικά επιθυμούν να ανατρέψουν το αντιδημοκρατικό
καθεστώς των μουλάδων – για να εγκαταστήσουν τον καπιταλισμό των ΗΠΑ, δηλαδή
το αιματηρό χάος όπως μάθαμε και από την πικρή εμπειρία του Ιράκ («Military
Fantasies on Iran», «New York Times»11/4/2004).

Μάλιστα, φαίνεται, ότι η κρυφή επιχείρηση στρατιωτικής εισβολής έχει ήδη
αρχίσει, αφού στις αρχές Απριλίου ο βετεράνος δημοσιογράφος Seymour Hersh του
περιοδικού «New Yorker» μάς πληροφορούσε ότι επίλεκτα αμερικανικά τάγματα
έχουν κιόλας εισχωρήσει στο περσικό έδαφος («The Iran Plans», «New Yorker»,
17/4/2006).

Όμως υπάρχει και μια άλλη κρυφή (ή πονηρή) παράμετρος που πρέπει να ληφθεί
σοβαρά υπόψη, ώστε να πεισθεί η διεθνής κοινότητα ότι η απόφαση για να
κτυπηθεί το Ιράν έχει ήδη ληφθεί από την ακροδεξιά ρεπουμπλικανική ηγεσία και
οι πιέσεις προς το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ έχουν σκοπό να εξασφαλίσουν
απλώς ένα στοιχειώδες minimum νομιμοποίησης (από την άποψη του Διεθνούς
Δικαίου).

Τι εννοώ; Όλες οι δημοσκοπήσεις της κοινής γνώμης δείχνουν ότι οι Δημοκρατικοί
στην Αμερική θα κερδίσουν την πλειοψηφία των δύο κοινοβουλευτικών σωμάτων στις
εκλογές του Νοεμβρίου, και έτσι θα μπορούν να διατάξουν δικαστικές έρευνες για
όλα τα σοβαρά σκάνδαλα των Ρεπουμπλικανών. Υπ’ αυτές τις συνθήκες μια επίθεση
στο Ιράν θα άλλαζε δραματικά τη δυναμική της πολιτικής ατζέντας και θα ακύρωνε
τις προκείμενες δυσάρεστες εξελίξεις.

Επομένως, ο πρόεδρος Μπους θέλει κατ’ ουσίαν να αλλάξει βίαια το ιρανικό
καθεστώς και δι’ αυτού του τρόπου συνιστά την πιο κλασική έκφανση του
νεοσυντηρητισμού, που είναι ιδεολογικά ταυτισμένος με τη βίαιη αλλαγή των
καθεστώτων και τη μονόπλευρη αμερικανική ηγεμονία (Francis Fukuyama, «After
Neoconservatives»).

Μέσα σε αυτό το ασφυκτικό πλαίσιο η ελληνική κυβέρνηση θα μπορούσε να στείλει
στην υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ ένα πιο καθαρό αντιπολεμικό μήνυμα (χωρίς
βέβαια να οδηγούμαστε σε ανιστόρητους μαξιμαλισμούς, όπως οι σχετικές απόψεις
που αρνούνταν απόλυτα την παραμονή της Κοντολίζας Ράις επί του ελληνικού
εδάφους, αφού οι σύγχρονες διεθνείς σχέσεις είναι ταυτόχρονα σχέσεις
συνεργασίας και ανταγωνισμού και η Ευρώπη δυστυχώς κοιμάται μακάρια). Εξάλλου,
κάποιες πιο επώδυνες συγκρούσεις με την πλανητική υπερδύναμη θα προϋπέθεταν
και μια κοινωνία πολιτών που δεν έχει βυθιστεί στην καταναλωτική κραιπάλη.

Ποιο είναι το συμπέρασμα από όλα αυτά; H απόφαση για τον χειρουργικό
βομβαρδισμό του Ιράν έχει ήδη ληφθεί και ο Αμερικανός πρόεδρος θέλει απλώς να
εξασφαλίσει προσχηματικά ένα minimum νομιμοποίησης. Όπως λέει χαρακτηριστικά
και ο Francis Fukuyama: « H αλλαγή του ιρανικού καθεστώτος δεν θα αποτρέψει τη
διάδοση των πυρηνικών όπλων. Θα αυξήσει απλώς την τρομοκρατία»!

Ο Γρηγόρης Καλφέλης είναι καθηγητής της Νομικής Σχολής στο ΑΠΘ.