Eνστάσεις

H ΛΕΞΗ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ: Υιοθεσίες. Οι ενστάσεις για τις υιοθεσίες είχαν
την τύχη να υιοθετηθούν με πρωτοβουλία της Κωνσταντίνας (psilikatzoy.blogspot.com) από
πολλούς Έλληνες bloggers. H Κωνσταντίνα ετοίμασε και σχετικό blog για συλλογή
υπογραφών (yiothesies.blospot.com). Την υπόθεση
έφερε στη Βουλή με ερώτησή της η Μαρία Δαμανάκη.

Άνθρωποι των 150 ευρώ

ΣΤΗΝ APXH ο Αχιλλέας και ο Ραμίζ φοβήθηκαν. Μετά έβαλαν τα γέλια.
Γέλαγαν για ώρα με την ψυχή τους. H αυτόματη πόρτα του σούπερ μάρκετ στα
Γιάννινα εκτόνωσε την ένταση των προηγούμενων ημερών. Ο Ραμίζ φοβόταν να μπει.
Δεν καταλάβαινε τη λειτουργία της πόρτας. Πίστευε πως ήταν μόνο για Έλληνες,
δεν θ’ άνοιγε σε Αλβανούς. Γι’ αυτό και στάθηκε πίσω από μια ηλικιωμένη,
κόλλησε επάνω της και σχεδόν την έσπρωξε μη και κλείσει η πόρτα και τον
χτυπήσει. Το έλεγε και το ξανάλεγε μετά το πάθημά του και γελούσαν όλοι μαζί.

Μάρτιος 1991. Ο Αχιλλέας στα 35 του είναι από τους πρώτους που μπαίνουν στην
Ελλάδα. Το δρομολόγιο είχε πόδια, ταξί και φόβο. Στην Κακαβιά τον είχαν
συμβουλεύσει να βρει συγκεκριμένο ταξιτζή. Πήρε από τον καθένα 7.000 δραχμές
για να τους πάει μόνο μέχρι τα Γιάννινα. Από κει με τα πόδια μέχρι την Άρτα.
Άλλο ταξί, με 3.000 δραχμές από τον καθένα, μέχρι την Πάτρα. Κι από κει πάλι
με ταξί, με 3.000 δρχ., για την Αθήνα. Έμεινε στο «Semiramis» στην Ομόνοια για
μερικά βράδια και μετά στην Καλλιθέα. Έπιασαν ένα «σπίτι – δωμάτιο» όπου
έμεναν δεκαπέντε μαζί. «Αλλά δεν υπήρχε πρόβλημα. Βλέπεις, όλοι δουλεύαμε όλη
μέρα. Άρα το σπίτι άδειο έμενε». Ο Αχιλλέας βρήκε δουλειά σε μάντρα οικοδομών.
Και το βράδυ από τις 12 έκανε λάντζα σε ταβέρνα. Έναν μήνα μετά ήρθαν τα πρώτα
του γενέθλια. «Ούτε στον θάνατο της μάνας μου δεν έκλαψα τόσο. Με περίμεναν οι
φίλοι στο σπίτι. Είχαν αγοράσει ρετσίνα και ελιές. Κάτι σαν πάρτι – έκπληξη.
Κι εγώ ήξερα τι σήμαινε αυτό που έκαναν. Για να ξεχαστώ. Γενέθλια με τη
γυναίκα μου και τα δύο παιδιά μου πίσω στην Αλβανία».

Τον Δεκέμβριο ο Αχιλλέας βρίσκει δουλειά…

… ως υδραυλικός. Στις 22 μαθαίνει ότι η μάνα του είναι ετοιμοθάνατη. Βρίσκει
ένα ταξί («πού να μπεις σε λεωφορείο – αν σε έβρισκαν οι αστυνομικοί δεν
ήξερες πού θα κατέληγες). Με 40.000 δρχ. τον άφησε κοντά στην Κακαβιά. Έθαψε
τη μάνα του και ξαναγύρισε. Πάλι από τα βουνά, αλλά από την Καστοριά. Μέχρι
την Κοζάνη πήγε με τα πόδια. Από κει με ταξί (άλλες 14.000 δραχμές) πίσω στην
Αθήνα. Το 1993 ο Αχιλλέας έφερε και την οικογένεια στην Καλλιθέα. Ο ταξιτζής
τού ζήτησε 120.000 δραχμές και για τους τέσσερις. Ό,τι είχε μαζέψει για να
πάρει μερικά παιχνίδια στα παιδιά και για τα πρώτα μικροέπιπλα. Αλλά ο
ταξιτζής του εξήγησε ότι το λάδωμα είχε ανέβει. Βολεύτηκαν στην Καλλιθέα. «Ο
μεγαλύτερος κίνδυνος ήταν για όλους εμάς η παρανομία. Δεν είχαμε χαρτιά, δεν
μας πλήρωναν καλά, δεν μας νοίκιαζαν σπίτι. Ήταν εύκολο να γίνεις παράνομος,
έως και μονόδρομος». Αλλά τον έσωσε η λάντζα. Το φθινόπωρο τα παιδιά (7 χρόνων
το αγόρι και 5 το κορίτσι) πήγαν στο Δημοτικό χωρίς να μιλούν λέξη ελληνικά.
«Άλλα προβλήματα τότε. Άσ’ τα καλύτερα, μη δηλητηριάζουμε και τα παιδιά». Τον
Νοέμβριο αρρωσταίνει ο πατέρας του. «Έμεινα στην Αλβανία 22 μέρες γιατί δεν
μου έδιναν βίζα. H οικογένεια στην Αθήνα ανησυχούσε. Τι να κάνω; Βρήκα τον
ίδιο ταξιτζή, που μου ζήτησε 140.000 δραχμές. Τι να ‘κανα;».

Το 1995 ο Αχιλλέας βρίσκει δουλειά σε οικοδομή. Με καλό μεροκάματο, αλλά και
πολλή κούραση. Σταμάτησε τη λάντζα γιατί κοιμόταν όρθιος πάνω από τα πιάτα.

H πράσινη κάρτα με τον νόμο του 1997 άνοιξε νέα παράθυρα…

… και έκλεισε περισσότερα. Την πήρε σε δύο χρόνια από τότε που κατέθεσε τα
χαρτιά του και αφού πέρασε στις ουρές περισσότερες από 40 ώρες. Το 2000 με τον
νέο νόμο ξεκινάει για άδεια παραμονής από το Δημαρχείο και μετά στη Νομαρχία.
Στο Δημαρχείο θυμήθηκε τη λάντζα. «Έτσι μου φέρθηκαν, σαν τα αποφάγια στα
πιάτα». Του γύρισαν πίσω την αίτηση πέντε φορές. Άλλες δεκαπέντε φορές του
άλλαξαν τα πιστοποιητικά για τα παιδιά του. «Τι να ‘κανα; Πήγα σε δικηγόρο,
όπως πολλοί από μας. Μας ζήτησαν τότε και ένα χαρτί και μια ακτινογραφία από
δημόσιο νοσοκομείο.

Πήγα και μου έδωσαν ραντεβού σε δύο μήνες. Τους χιλιοπαρακάλεσα – η προθεσμία
για την άδεια παραμονής έληγε σε έναν μήνα. Δεν ήξερα τι να κάνω». Τότε ο
Αχιλλέας γνωρίστηκε και με το φακελάκι. «Μου το είπαν συμπατριώτες. Έβαλα κι
εγώ 20.000 στην τσέπη ενός γιατρού και ξεμπέρδεψα». Έτσι, ο Αχιλλέας με όλα τα
χαρτιά φθάνει έξω από την πόρτα της Νομαρχίας. Δεν τη δρασκέλισε ποτέ. Έμεινε
τρεις μέρες στην ουρά και μετά πήγε πάλι σε δικηγόρο. «Καλό και νέο παιδί, μου
πήρε λίγα χρήματα – άλλοι πλήρωναν και 100.000».

H άδεια παραμονής βγήκε στις 4/11/2003 και ίσχυε μέχρι τις 11/1/2004. Περίμενε
δύο χρόνια και πλήρωσε όσα έβγαζε σε έναν μήνα για άδεια ισχύος μόλις δύο
μηνών. Έτσι, στις 18/3/2004 κάνει νέα αίτηση. Αυτή τη φορά δεν χρειάστηκε να
περιμένει δύο χρόνια. H άδεια βγήκε μόλις 10 μήνες μετά. Στις 10/1/2005. Μόνο
που έληγε την ίδια μέρα!

Ο γιος του Αχιλλέα αποφάσισε να φύγει στην Αλβανία. «Άσε με να βρω τον δρόμο
μου πατέρα, μου είπε. Ίσως να τον έδιωξαν αυτά που είδε να τραβάω. Τώρα
σπουδάζει και δουλεύει εκεί. Αλλά δεν μπορεί να μας επισκεφθεί. Δεν του δίνουν
βίζα».

H κόρη είναι στο δεύτερο έτος στο Πολυτεχνείο. «Άριστη μαθήτρια. Μιλάει
ελληνικά και αγγλικά πολύ καλύτερα από τα αλβανικά. Δεν θέλει ούτε για βόλτα
να πάει στην Αλβανία. Δεν έχει αναμνήσεις, φίλους, τίποτα. Όλα όσα χρειάζεται
ένας άνθρωπος τα βρήκε στην Ελλάδα. Νιώθει Ελληνίδα έστω κι αν πρέπει να
πληρώνει κάθε χρόνο 150 ευρώ για το Πανεπιστήμιο». Μια φορά στον θυμό του ο
αδελφός της τη ρώτησε στο τηλέφωνο: «Δεν είσαι Αλβανίδα ε; Και τι είσαι; Μόνο
150 ευρώ τον χρόνο είσαι. Αυτό αξίζεις».

Βαριές κουβέντες, αλλά από αγάπη, θα δικαιολογήσει ο Αχιλλέας. «Δεν το
καταλαβαίνεις αν δεν έχεις ζήσει τον τρόμο από τις “σκούπες” της Αστυνομίας,
τη συμπεριφορά από το κράτος. Ξέρεις πόσοι μετανάστες εκείνης της εποχής έχουν
τρελαθεί και δεν θέλουν να το ξέρουν; Την κατάθλιψη και τα ξεσπάσματα τα
ξέρουμε όλοι μας και, το χειρότερο, τα ξέρουν οι γυναίκες μας και τα παιδιά
μας».

Κάθε δύο χρόνια, μόνο τα παράβολα για τις σχετικές άδειες παραμονής κοστίζουν
στην οικογένεια του Αχιλλέα 1.500 ευρώ. Ο Αχιλλέας περιμένει – εδώ και 15
χρόνια – μια απάντηση… Αλλά είναι τόσο κουρασμένος πια, κι έχει ξεχάσει την
ερώτηση…

Είμαστε χωρίς μεταναστευτική πολιτική

Τελευταίο καταφύγιο ανθρώπων σαν τον Αχιλλέα, ο Συνήγορος του Πολίτη: Ο Γ.B.
Καμίνης σχολιάζει την περιπέτεια του φίλου μας από την Αλβανία:

«H ελληνική Πολιτεία αντιμετώπισε αρχικά τους μετανάστες ως ένα προσωρινό
πρόβλημα ελέγχου, αστυνομικού χαρακτήρα Ακόμα και σήμερα δεν έχει κατορθώσει
να χαράξει μεταναστευτική πολιτική, με αποτέλεσμα να διαιωνίζεται η παράνομη
μετανάστευση και το συναφές κύκλωμα εκμετάλλευσης (αετονύχηδες δικηγόροι και
νοσοκομειακοί γιατροί, ταξιτζήδες κ.λπ.). H κοινωνική ένταξη των μεταναστών
δεν θα επιτευχθεί, εάν δεν χορηγηθεί μόνιμο καθεστώς διαμονής σε όσους έχουν
αναπτύξει ισχυρό δεσμό με τη χώρα διαμένοντας επί μεγάλο χρονικό διάστημα σε
αυτήν· ιδίως στη «δεύτερη γενιά» μεταναστών.

Ευτυχώς, η κοινωνική πραγματικότητα της μόνιμης εγκατάστασης των μεταναστών
στη χώρα, σε συνδυασμό με την κοινοτική μεταναστευτική πολιτική, δημιουργούν
τις προϋποθέσεις της κοινωνικής ένταξης».

Info

Γκαζμέντ Καπλάνι «Ιστορίες συνόρων», Αθήνα 2006 (σε λίγες ημέρες),
ΛΙΒΑΝΗΣ

Pierre-Andre Taguieff «Παγκοσμιοποίηση και Δημοκρατία», Αθήνα 2002,
ΕΚΔΟΣΕΙΣ του ΕΙΚΟΣΤΟΥ ΠΡΩΤΟΥ

Νίκου Δεμερτζή – Θάνου Λίποβατς «Φθόνος και μνησικακία», Αθήνα 2006,
ΠΟΛΙΣ

Χρήστου Κάτσικα – Εύας Πολίτου «Εκτός τάξης το “διαφορετικό;”», Αθήνα
2005, GUTENBERG

Ρίτσαρντ Καπισίνσκι «Ταξίδια με τον Ηρόδοτο», Αθήνα 2005, ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ

Δημήτρη Χριστόπουλου – Μίλτου Παύλου (επιμ.) «H Ελλάδα της
μετανάστευσης», Αθήνα 2005, KPITIKH

Enstaseis – blog

Θα μας βρείτε στην ηλεκτρονική διεύθυνση: http: //enstaseis.blogspot.com