Eθνική… επένδυση σε Eρντογάν

H απόφαση του Κώστα Καραμανλή να στηρίξει τον Ταγίπ Ερντογάν στους χαλεπούς
καιρούς που περνά βρίσκεται πίσω από την εξαγορά – μαμούθ από την Εθνική
Τράπεζα του 46% της τουρκικής τράπεζας Finansbank.

H κίνηση της Εθνικής είναι μια «ένεση» προς την κυβέρνηση Ερντογάν και λόγω των οικονομικών ρίσκων που εμπεριέχει δεν θα μπορούσε να γίνει χωρίς την ανώτατη δυνατή πολιτική έγκριση, δηλ. του Πρωθυπουργού

Ο Πρωθυπουργός έδωσε το «πράσινο φως» στο οικονομικό επιτελείο και τον
διοικητή της Εθνικής κ. Αράπογλου να προχωρήσουν σε μια ενέργεια που ενέχει
οικονομικό ρίσκο, καθώς έκρινε πως σε αυτή τη φάση είναι προς το ελληνικό
συμφέρον η ενδυνάμωση της τουρκικής κυβέρνησης, ασχέτως τής εν γένει
συμπεριφοράς της προς την Ελλάδα και την Ευρώπη.

Κυβερνητικές πηγές, επιβεβαιώνοντας την πολιτική διάσταση στο θέμα της
εξαγοράς της τουρκικής τράπεζας, έλεγαν πως η Ελλάδα στηρίζει την ευρωπαϊκή
πορεία της Τουρκίας διότι αυτό είναι προς όφελος των ελληνοτουρκικών σχέσεων.
Δεν μπορεί όμως να σταματήσει να πιέζει, στο επίπεδο της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
για την πλήρη εφαρμογή όλων των δεσμεύσεων που έχει αναλάβει η Άγκυρα έναντι
των εταίρων της: την εφαρμογή της τελωνειακής ένωσης με την Κύπρο έως το τέλος
του 2006, την επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης, την άρση του
casus belli για την επέκταση των ελληνικών χωρικών υδάτων κ.λπ.

Ωστόσο, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η Αθήνα αντιλαμβάνεται – και σε αυτό οι
εκτιμήσεις της συμπίπτουν με αυτές των Αμερικανών και των Βρετανών – πως ο κ.
Ερντογάν στην τρέχουσα συγκυρία είναι εξαιρετικά «στριμωγμένος», τόσο πολιτικά
(λόγω των πιέσεων της Ένωσης) όσο και οικονομικά και έχει ανάγκη στήριξης.
Διαφορετικά, θα μπορούσε ολόκληρο το εγχείρημα του ευρωπαϊκού προσανατολισμού
της Τουρκίας να εκτροχιασθεί, με ολέθριες συνέπειες πρωτίστως για την Ελλάδα,
που θα βίωνε νέα περίοδο έντασης και κρίσης με τη γείτονα.

Πάντως οι ίδιες πηγές υπογράμμιζαν ότι η κίνηση αυτή εμπεριέχει ρίσκο το οποίο
δεν εντοπίζεται μονάχα στο περιεχόμενο αυτής καθεαυτής της συμφωνίας με την
τουρκική τράπεζα, αλλά έχουν να κάνει και με την κατάσταση που επικρατεί αυτή
τη στιγμή στην τουρκική οικονομία.

Αστάθεια

Σε αντίθεση με την ομαλότητα που διαφαινόταν την περίοδο πριν από την έναρξη
των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, τα πράγματα είναι πλέον εξαιρετικά ασταθή και
πολλοί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου. Κορύφωση της κρίσης αποτέλεσε η
υπόθεση του διορισμού νέου διοικητή στην Κεντρική Τράπεζα της Τουρκίας, όταν ο
κ. Ερντογάν επέλεξε για τη θέση έναν ισλαμιστή, που επιπλέον είχε αποκηρύξει
το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, μόνο και μόνο για να απορρίψει την υποψηφιότητα
ο πρόεδρος Σεζέρ.

Το ΔΝΤ έχει παγώσει την τέταρτη δόση των 800 εκατομμυρίων δολαρίων προς την
τουρκική κυβέρνηση, έως ότου προχωρήσει η υπεσχημένη ασφαλιστική μεταρρύθμιση.
Συγχρόνως επέκρινε δημοσίως την τουρκική κυβέρνηση για την απόφασή της να
μειώσει τον ΦΠΑ για τους εξαγωγείς κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων και να δώσει
αυξήσεις στον δημόσιο τομέα, υποστηρίζοντας πως οι κινήσεις αυτές υποσκάπτουν
την αξιοπιστία της χώρας στην αγορά.

Σε όλα αυτά θα πρέπει να προσθέσει κανείς τις πολιτικές αβεβαιότητες: τη
«σύγκρουση τρένων» που προέβλεψε ο αρμόδιος επίτροπος Όλι Ρεν για το τέλος του
έτους, όταν η Άγκυρα θα… συλληφθεί να μην έχει εφαρμόσει την τελωνειακή
ένωση με την Κύπρο, επικαλούμενη τη συνεχιζόμενη απομόνωση των Τουρκοκυπρίων
και τους φόβους ότι ο στρατός μπορεί να σπεύσει σε κάποια κρίση να καλύψει το
έδαφος που έχει χάσει…

«Ένεση»

Στο παραπάνω σκηνικό, η κίνηση της Εθνικής είναι μια «ένεση» προς τη
χειμαζόμενη κυβέρνηση Ερντογάν και λόγω οικονομικού ρίσκου που εμπεριέχει δεν
θα μπορούσε να γίνει χωρίς την ανώτατη δυνατή πολιτική έγκριση. Το ερώτημα
είναι κατά πόσο θα εκτιμηθεί από την Άγκυρα – και πόσο αυτό θα φανεί στις
κινήσεις της των επόμενων μηνών.