ΓNΩMH Tο βαθύ κομματικό κράτος και το… κουκλοθέατρο

Ο κ. Χαρίτωνας Χιντήρογλου, καθηγητής στο Τμήμα Βιολογίας του Αριστοτελείου
Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, γράφει για το βαθύ κομματικό κράτος και το θέατρο
του παραλόγου:

«Το έργο με τις γνωστές αντιπαραθέσεις των εκπροσώπων των πολιτικών κομμάτων
της εθνικής αντιπροσωπείας άρχισε να διαμορφώνεται σε θέατρο του παραλόγου…
Στις συζητήσεις επικρατούν οι εκφράσεις του τύπου “τι κάνατε εσείς”, “εσείς
δεν μπορείτε να μιλάτε”, “εμείς είχαμε δεσμευθεί και γι’ αυτό μας ψήφισε ο
λαός”, “έχουμε τον λαό με το μέρος μας” και άλλα συναφή. H εκφραζόμενη
νοοτροπία στις συζητήσεις φανερώνει ένα βαθύ κομματικό κράτος. Ίσως, για πρώτη
φορά, το βάθος αυτό εμφανίζεται με πολλαπλά αλληλοσυνδεόμενα επίπεδα. Από τη
μια μεριά, το κομματικό κράτος αντιμετωπίζεται όπως οι όμιλοι των
ποδοσφαιρικών ομάδων, οπότε οι φανατικοί οπαδοί μιας ομάδας χαίρονται γιατί οι
παίκτες τους κερδίζουν βάζοντας το γκολ. Στην περίπτωση, βέβαια, των κομμάτων,
οι οπαδοί χαίρονται όταν οι εκπρόσωποι των προσφιλών τους κομμάτων κερδίζουν
τις εντυπώσεις. Από την άλλη, όμως, εκεί που το πολιτικό σύστημα προσπαθεί να
διαλευκάνει τη διαφθορά του κομματικού κράτους διακρίνονται οι κομματικές
οργανώσεις συσπειρωμένες και εδραιωμένες στον κρατικό μηχανισμό, προκειμένου
να διατηρήσουν τα κεκτημένα τους. Πρόκειται για τη στερεότυπη συμπεριφορά της
χωροκρατικότητας. Παρ’ όλα αυτά, το ερώτημα αν οι συμπεριφορές της στείρας
αντιπαράθεσης μπορούν να επηρεάσουν, αρνητικά ή θετικά, το ποσοστό εκείνο του
εκλογικού σώματος που καθορίζει την εκλογική νίκη ενός κόμματος, παραμένει για
πολλούς δυσεπίλυτο. Όμως κάθε νοήμων πολίτης αντιλαμβάνεται τη Βαβέλ στην
οποία έχει περιπέσει η πολιτική ζωή του τόπου. Το ζητούμενο είναι αν και κατά
πόσο τα πολιτικά κόμματα προσαρμόζονται κάτω από το σκεπτικό της ελεύθερης
λειτουργίας του δημοκρατικού πολιτεύματος, διαφωτίζοντας και επιμορφώνοντας
τους πολίτες.

Για να διαμορφώσεις άποψη ή για να εκτιμήσεις τις καταστάσεις, θα πρέπει να
αυτενεργείς, να αυτομορφώνεσαι, να σχεδιάζεις και να υλοποιείς. Είναι θλιβερό
το γεγονός να μην αναγνωρίζονται οι πολυετείς κοινές προσπάθειες. Δεν ασκούμε
κριτική για την κριτική, αλλά ασκούμε κριτική για να βελτιώσουμε κάτι που πάει
στραβά. Δεν αφορίζουμε, έτσι απλά, για να ικανοποιήσουμε τα μικρομάγαζά μας
και για να δικαιολογήσουμε την ύπαρξή μας. Οι στείρες αντιπαραθέσεις
προσδιορίζονται εύκολα και σε απρόβλεπτο χρόνο.

Οι πολίτες μπορεί να αντιμετωπίζονται ως θεατές ενός κουκλοθέατρου, αλλά
κάποια στιγμή θα αναδυθεί το αίσθημα της δημιουργικότητας, της αυτενέργειας
και της αναζήτησης για ισονομία και ισοπολιτεία. Σήμερα το μορφωτικό επίπεδο
της κοινωνίας είναι τελείως διαφορετικό από εκείνο των προηγούμενων
δεκαετιών».