2004 μεταμορφώσεις της Aθήνας

H φωτογράφος Αντωνία Μπάρδη ασχολήθηκε με τα ολυμπιακά έργα στην παραλιακή. Οι φωτογραφίες της απεικονίζουν την παραλιακή ζώνη του Φαλήρου σε τρεις φάσεις κατά τη διάρκεια των έργων και μετά την αποπεράτωσή τους

H Αθήνα που άλλαξε στη διάρκεια της προετοιμασίας των Ολυμπιακών Αγώνων
δείχνει το νέο της «πρόσωπο» σε μια έκθεση με τίτλο «H Μετάβαση της Αθήνας
2004-2005». Φωτογραφίες, βίντεο, εικαστικές παρεμβάσεις κι ένα βιβλίο
πρωταγωνιστούν σε αυτή την πρωτότυπη έρευνα με αντικείμενο την Αθήνα και τη
μετάβασή της από «γνώριμη» σε μία επόμενη «άγνωστη» πόλη. Οι εργασίες
δεκαπέντε δημιουργών συνθέτουν αυτή την έκθεση που οργάνωσε το κέντρο
σύγχρονης τέχνης «Σταθμός Άλφα» και παρουσιάζεται σε λίγες ημέρες στο
Βυζαντινό Μουσείο, με την υποστήριξη της Πανελλήνιας Ένωσης Αρχιτεκτόνων.

Οι αλλαγές που κατέγραψαν αρχιτέκτονες, εικαστικοί, φωτογράφοι και
σκηνοθέτες παρουσιάζουν μεγάλη ποικιλία: από ένα είδος φιδιού, τον λαφιάτη,
γνωστό μόνο στους οικολόγους, μέχρι τις αστραφτερές επεμβάσεις στους δημόσιους
χώρους και τα νέα οδικά δίκτυα. Σκοπός της έκθεσης αυτής που επιμελήθηκαν οι
αρχιτέκτονες Χριστίνα Κάλμπαρη και Κώστας Ντάφλος είναι να δείξει τους λόγους
που η Αθήνα επιχείρησε να γίνει σύγχρονη μητρόπολη. «Ο βασικός στόχος που
τέθηκε με την έναρξη του εικαστικού εργαστηρίου ήταν ο καθορισμός γενικών
θεματικών περιοχών, με σκοπό τον ορισμό των ασαφών μεταβαλλόμενων χώρων και
της διάσπαρτης, εφήμερης δραστηριότητας σ’ αυτούς. Με σημείο εκκίνησης τις
θεματικές ενότητες “Υποδομές” και “Άνθρωποι”, ο κάθε συμμετέχων επέλεξε την
περιοχή έρευνάς του στα πλαίσια του εικαστικού του ενδιαφέροντος και της
προσωπικής οπτικής του», εξηγεί η Χριστίνα Κάλμπαρη.

H εικαστικός Νίκη Καποκάκη φωτογραφίζει την Πλατεία Ανεξαρτησίας ή Παναθηναίων στη Λεωφόρο Αλεξάνδρας κατά τη διάρκεια εργασιών ανάπλασης

Τα θέματα, τα οποία σχετίζονταν με τις υποδομές, επικεντρώθηκαν στην
παρατήρηση και ανάδειξη των αλλαγών στο τοπίο λόγω των έργων υποδομής σε
εξέλιξη, σε συγκεκριμένες τοποθεσίες όπως το Ολυμπιακό Στάδιο, η ζώνη του
Φαλήρου και πλατείες, καθώς και σε μια πορεία μέσα στην πόλη όπως η Αττική
Οδός, η διαδρομή Λιόσια – Μαραθώνας, η διαδρομή του τραμ. Τα θέματα που
αφορούσαν τον ανθρώπινο παράγοντα εστιάστηκαν στις εμπλεκόμενες κοινωνικές
ομάδες των εργατών και των μεταναστών, στους χρήστες των χώρων ή τους
περαστικούς, με στόχο την επίδραση των αλλαγών στην ψυχολογία και την
καθημερινότητα των κατοίκων.

«H σύγχρονη πόλη στηρίζεται στους συνεχείς μετασχηματισμούς που αφορούν
τις κεντρικές περιοχές, τα προάστια, την περιφέρεια. H εικόνα της επηρεάζεται
από την αναζήτηση και κατάδειξη του δημόσιου χώρου, την ανασύσταση του
ιστορικού κέντρου, την κατασκευή σύγχρονων μνημείων που θα αιχμαλωτίσουν τη
ματιά του επισκέπτη. Ή διαφορετικά θα τον αποτρέψουν να δει τις σκοτεινές
περιοχές της πόλης», εξηγεί ο αρχιτέκτονας Νίκος Καζέρος στο κείμενό του που
περιέχεται στο βιβλίο «H Μετάβαση της Αθήνας 2004-2005» και το οποίο συνοδεύει
την έκθεση.

Πολύμορφη και πολυφυλετική

Τα οπτικά ντοκουμέντα της έκθεσης μιλάνε για μία νέα Αθήνα όπου τα έργα
υποδομής διευκολύνουν το «ράφτινγκ» των κατοίκων στις νέες λεωφόρους ταχείας
κυκλοφορίας και την εξάπλωσή της προς την ανατολική πλευρά, στα Μεσόγεια. H
νέα της εικόνα χαρακτηρίζεται από τη δημιουργία μνημειωδών σούπερ μάρκετ,
shopping malls, πολυκέντρων, Μετρό και από την παρουσία κλαμπ, αλυσίδων φαστ
φουντ. Ενώ, τα πρόσωπα των μεταναστών, των κατοίκων των συνοικιών του κέντρου
και των νέων προαστιακών περιοχών και οι δορυφορικές φωτογραφίες κάποιων
περιοχών δείχνουν τα στάδια με τα οποία η μητροπολιτική Αθήνα γίνεται
πολύμορφη, πολυφυλετική, πολυθρησκευτική κοινωνία. Ή απλώς, παγκόσμια πόλη.

INFO

H έκθεση «H Μετάβαση της Αθήνας 2004-2005» εγκαινιάζεται την Τρίτη 29
Νοεμβρίου στο Βυζαντινό Μουσείο, στις 19.00. Ο κατάλογος της έκθεσης
κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Futura.