Kρητικός… ελέφαντας 7 εκατ. ετών

Με ένα ραντάρ σαν και εκείνα που χρησιμοποιούν στην Αμερική και στη Σιβηρία
για να «ξεθάβουν» δεινοσαύρους, Έλληνες επιστήμονες στην Κρήτη προσπαθούν τον
τελευταίο καιρό να ανακαλύψουν ολόκληρο τον απολιθωμένο σκελετό ενός από τα
μεγαλύτερα θηλαστικά που έζησαν ποτέ στη χώρα μας…
![]() |
Το τηλεφώνημα στο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας της Κρήτης έγινε το 2002. Ο δρ
Χαράλαμπος Φασουλάς, που είναι υπεύθυνος του Γεωλογικού και Παλαιοντολογικού
Τμήματος, κατέβασε το ακουστικό και ύστερα από λίγη ώρα έφθανε με το
αυτοκίνητό του στη θέση Γκέλα, στην Αγία Φωτιά της Σητείας, συνοδευόμενος από
τον συνάδελφό του Γ. Ιλιόπουλο.
Ο άνθρωπος που είχε καλέσει το Μουσείο ήταν ιδιοκτήτης ενός ελαιώνα. Την ώρα
που οι τρεις άντρες περπατούσαν βιαστικά ανάμεσα στα δέντρα, ο ιδιοκτήτης
εξηγούσε ότι βρήκε πάνω στο χώμα κάτι περίεργους σχηματισμούς που έμοιαζαν με
απολιθώματα.
Λίγα λεπτά αργότερα, ο κ. X. Φασουλάς κρατούσε στα χέρια του δύο δόντια και
ορισμένα πλευρικά οστά ενός γιγάντιου ζώου που έζησε στην Κρήτη πριν από
τουλάχιστον 7 εκατομμύρια χρόνια. H εικόνα που πέρασε από το μυαλό του ήταν η
Ανατολική Κρήτη πνιγμένη στην τροπική βλάστηση και στους φοίνικες. Με χαμηλά
ακόμη βουνά όπου ζούσαν γιγαντόσωμα θηλαστικά που διέσχισαν κατά πάσα
πιθανότητα τη θάλασσα από τις γειτονικές ακτές τις Μικρασίας.
4,5 μέτρα!
Ένα από αυτά ήταν το δεινοθήριο. Ένα προγονικό είδος ελέφαντα που εμφανίστηκε
στη Γη πριν από περίπου 22 εκατομμύρια χρόνια. Το ύψος του έφθανε ακόμη και τα
4,5 μέτρα και ήταν κατά ένα μέτρο ψηλότερο από τον σημερινό ινδικό ελέφαντα.
Τα υπολείμματα αυτού του ζώου βρίσκονταν τώρα μπροστά τους.
Καθώς στην Κρήτη δεν είχε ξαναβρεθεί τέτοιο απολίθωμα, η περιοχή απομονώθηκε
και άρχισαν οι ανασκαφές. «Σκάβοντας πολύ προσεκτικά το σκληρό πέτρωμα,
καταφέραμε μέχρι σήμερα να βρούμε πολλά δόντια, τμήματα από το κρανίο, έναν
χαυλιόδοντα και αρκετά οστά από τα πλευρά του ζώου», λέει στα «NEA» ο κ. X.
Φασουλάς. «Όλες οι ενδείξεις που έχουμε μας κάνουν να πιστεύουμε πως το
δεινοθήριο αυτό είναι ένα από τα μεγαλύτερα από έχουν βρεθεί ποτέ στον κόσμο.
Το ύψος του έφθανε σίγουρα τα 4 μέτρα». Όμως ο σκελετός δεν έχει βρεθεί
ολόκληρος. Και όλα δείχνουν ότι πολλά κομμάτια του κρύβονται σε μια μικρή
περιοχή 50 τετραγωνικών μέτρων.
Ακολούθησε δεύτερο τηλεφώνημα και μεγάλη σύσκεψη άρχισε στο Εργαστήριο
Γεωφυσικής, Δορυφορικής Τηλεπισκόπησης και Αρχαιοπεριβάλλοντος του Ινστιτούτου
Μεσογειακών Σπουδών του ITE. Οι ειδικοί επιστήμονες Απόστολος Σαρρής και Νίκος
Παπαδόπουλος αποφάσισαν να συνεισφέρουν στην ανασκαφή χρησιμοποιώντας
γεωραντάρ και άλλες τεχνολογίες που δεν συνηθίζεται να αξιοποιούνται σε
τέτοιους είδους αποστολές. Τα πετρώματα που σκεπάζουν τα κομμάτια του υλικού
είναι σκληρά και οι επιστήμονες δεν μπορούν να σκάβουν με καλέμι, πόντο πόντο,
μια τόσο μεγάλη επιφάνεια.
Το φορτηγό που έφθασε στην Γκέλα ξεφόρτωσε πολύπλοκα μηχανήματα που είχαν την
ιδιότητα να στέλνουν στο υπέδαφος ηλεκτρομαγνητικούς παλμούς ώστε να
αναγνωρίζουν τα διαφορετικά μεταξύ τους υλικά που κρύβονται σ’ αυτό. «Καθώς οι
παλμοί επέστρεφαν σε ένα δέκτη μάς έδιναν πληροφορίες για ορισμένα υλικά που
είχαν διαφορετική σύσταση από τα πετρώματα του υπεδάφους. Έτσι μπορούσαμε να
καταλάβουμε ότι στα συγκεκριμένα σημεία μπορεί να ήταν καταχωνιασμένα
σκελετικά υπολείμματα», λέει στα «NEA» ο κ. N. Παπαδόπουλος που είναι
υποψήφιος διδάκτορας Γεωφυσικής στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο.
Με τον τρόπο αυτό ήρθαν στο φως ορισμένα τμήματα του δεινοθηρίου. Αλλά το παζλ
της ανασύνθεσής του δεν έχει τελειώσει ακόμα.














