Iδιωτικοποιήσεις… καμικάζι

Σε πρώτη προτεραιότητα αναδεικνύονται οι αποκρατικοποιήσεις για την κυβέρνηση
το 2006, μετά την κλιμάκωση των πιέσεων, την περασμένη εβδομάδα, από την
Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά και την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να μειώσει το δημόσιο
χρέος της για να μην πληγεί η αγορά ομολόγων της και αυξηθούν τα επιτόκια. Οι
νέες αυτές εξελίξεις επανέφεραν στο τραπέζι των συζητήσεων το ενδεχόμενο
αποκρατικοποιήσεων, που είχαν συναντήσει αντίδραση, όπως της ΕΥΔΑΠ και των
Ελληνικών Πετρελαίων, σύμφωνα με υψηλόβαθμη κυβερνητική πηγή.

Μια νέα υποβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της χώρας, όπως αυτή που είχε
υποστεί πριν από έναν χρόνο, θα είχε βαρύτατες συνέπειες για την οικονομία,
αφού θα οδηγούσε την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα στην απόρριψη των ελληνικών
ομολόγων ως εγγυήσεων στις συναλλαγές της, όπως αποκάλυψε σε δημοσίευμά της
την Τετάρτη η εφημερίδα «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς». Με το υψηλότερο δημόσιο χρέος στην
Ευρωπαϊκή Ένωση (108,3% του ΑΕΠ, σύμφωνα με τις προβλέψεις για το 2005) η
Ελλάδα βαθμολογείται με τον χαμηλότερο βαθμό μεταξύ των χωρών της ευρωζώνης σε
ό,τι αφορά την πιστοληπτική της ικανότητα και απέχει ένα μόλις σκαλοπάτι από
το όριο που έχει θέσει η EKT για την απόρριψη των ομολόγων μιας χώρας. Μια
απόρριψη που θα ωθούσε αυτόματα τα επιτόκια στα ύψη και θα καταβαράθρωνε την
αξιοπιστία της οικονομικής πολιτικής της κυβέρνησης.

Με το δεδομένο αυτό, η κυβέρνηση αναμένεται να προχωρήσει με βήμα ταχύ τις
ιδιωτικοποιήσεις που έχει προγραμματίσει και να προσθέσει ενδεχομένως και νέες
στο πρόγραμμά της, αφού τα έσοδα από τις ιδιωτικοποιήσεις μετρούν στη μείωση
του δημοσίου χρέους.

Οι νέες «αφίξεις»

Τυπικά, ο στόχος για το 2006 παραμένει στα ίδια επίπεδα με φέτος, δηλαδή στο
1,6 – 1,7 δισ. ευρώ, σύμφωνα με κυβερνητική πηγή, αλλά τίποτα δεν εμποδίζει,
βεβαίως, την κυβέρνηση να ανεβάσει τα έσοδα, όπως έκανε και φέτος.

Σημαντική τονωτική ένεση για τα έσοδα θα αποτελούσε μια κυβερνητική απόφαση να
προχωρήσει η πώληση νέου πακέτου μετοχών του ΟΤΕ σε στρατηγικό εταίρο, κάτι
που εντάσσεται και στο προεκλογικό πρόγραμμα της κυβέρνησης. Το θέμα δεν έχει
πάψει να συζητείται στους κυβερνητικούς κύκλους, αλλά επισήμως δεν αναφέρεται
στους άμεσους στόχους της κυβέρνησης, λόγω του πολιτικού κόστους που εκτιμάται
ότι θα είχε μια τέτοια απόφαση. Σημειώνεται ότι αν ο κύβος ριφθεί, η κυβέρνηση
θα χρειασθεί να τροποποιήσει τον νόμο που προβλέπει ότι το ποσοστό του κράτους
δεν μπορεί να πέσει κάτω από το 34% των μετοχών του Οργανισμού.

Εξίσου σημαντική απόφαση θα ήταν να προχωρήσει η περαιτέρω ιδιωτικοποίηση της
ΔΕΗ, για την οποία όμως δεν υπάρχει αντίστοιχη πρόβλεψη στο κυβερνητικό
πρόγραμμα, ενώ αντίθετα διατυπώνεται η δέσμευση ότι η κυβέρνηση θα διατηρήσει
τον έλεγχο της επιχείρησης. Αν και ορισμένα κυβερνητικά στελέχη θα ήθελαν να
δουν μια πιο «τολμηρή» στάση για την ιδιωτικοποίηση της ΔΕΗ, ο εποπτεύων
υπουργός της Δ. Σιούφας φέρεται να αντιδρά σθεναρά. Άλλωστε, όπως παρατηρούν
άλλες πηγές, η σημερινή εικόνα της διοίκησης της ΔΕΗ δεν εξασφαλίζει τις
καλύτερες προϋποθέσεις για να κερδίσει την εμπιστοσύνη των επενδυτών και να
προχωρήσει ένα δραστικό σχέδιο ιδιωτικοποίησής της. Περισσότερες πιθανότητες
φαίνεται να συγκεντρώνουν οι ιδιωτικοποιήσεις της ΕΥΔΑΠ και των Ελληνικών
Πετρελαίων, για τις μετοχές των οποίων κρίνεται ότι υπάρχει ζήτηση και
επομένως θα εξασφαλίσουν άμεσα σημαντικά έσοδα.

Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, για την ΕΥΔΑΠ εξετάζεται η πώληση ποσοστού 15%
των μετοχών της. Το κυριότερο εμπόδιο εμφανίζεται να είναι η έντονη αντίδραση
του εποπτεύοντος υπουργού Γ. Σουφλιά.

Σε ό,τι αφορά τα Ελληνικά Πετρέλαια, το ποσοστό που συζητείται είναι
χαμηλότερο, ίσως 5%.

Ο τραπεζικός «κύκλος»

Εξάλλου, στην πρώτη γραμμή των σχεδίων της κυβέρνησης φιγουράρουν αυτή τη
στιγμή τρεις τράπεζες, η Εμπορική, η ATE και το Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο. Για
την Εμπορική, η κυβέρνηση φέρεται να έχει θέσει μια άτυπη προθεσμία ώς το
τέλος του χρόνου στην Credit Agricole, προκειμένου να εκδηλώσει το ενδιαφέρον
της να αποκτήσει μεγαλύτερο μερίδιό της.

H πρώτη δοκιμασία, όμως, θα δοθεί σε λίγες ημέρες, όταν θα αρχίσει η αύξηση
μετοχικού κεφαλαίου της τράπεζας. Κατά πάσα πιθανότητα, εκτιμούν κυβερνητικοί
κύκλοι, η γαλλική τράπεζα θα θελήσει να συμμετάσχει στην αύξηση, διατηρώντας
αμετάβλητο το ποσοστό της σημερινής συμμετοχής της στην τράπεζα (περίπου 11%).
Αν αυτή η εκτίμηση επιβεβαιωθεί, θα αρχίσει το επόμενο στάδιο της
διαπραγμάτευσης, για την πώληση περαιτέρω μεριδίου της Εμπορικής. Το Δημόσιο
κατέχει μέσω της ΔΕΚΑ ποσοστό 9,5% των μετοχών της τράπεζας, αλλά η κυβέρνηση
φιλοδοξεί να πωλήσει περισσότερες μετοχές, τις οποίες εμμέσως ελέγχει, για να
ολοκληρωθεί η ιδιωτικοποίηση της τράπεζας.

Αν η Credit Agricole δεν ανταποκριθεί, υποστηρίζουν κυβερνητικές πηγές, θα
αναζητηθεί άλλος αγοραστής με διαγωνισμό, από τον οποίο δεν μπορεί να
αποκλεισθεί κανείς, ούτε ξένος, αλλά ούτε και Έλληνας.

Για την ATE, τα σχέδια προβλέπουν πώληση πακέτου έως 10%. Πηγές προσκείμενες
στον υπουργό Οικονομίας αναφέρουν ότι δεν είναι λογικό να συζητείται υψηλότερο
ποσοστό αυτή τη στιγμή (όπως έχει διαρρεύσει από άλλες πηγές) και ότι θα ήταν
σκόπιμο να περιμένει η κυβέρνηση λίγο ακόμη, προκειμένου να δημοσιεύσει η
τράπεζα και αποτελέσματα του 2005, τα οποία εκτιμάται ότι θα είναι καλά.
«Έτσι, δεν θα μπορεί κανείς να πει ότι πουλάμε με βάση την αξιολόγηση της
UBS», σημειώνει η πηγή, αναφερόμενη στο σκάνδαλο που ξέσπασε όταν η ελβετική
τράπεζα, η οποία ήταν ανάδοχος στην αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της ATE,
προχώρησε στη συνέχεια σε πολύ θετική αξιολόγησή της (μέσω διαφορετικού της
τμήματος), ωθώντας την τιμή της μετοχής της στα ύψη.

Τον τραπεζικό κύκλο συμπληρώνει το Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο, του οποίου
αναμένεται να πουληθεί ποσοστό 20%-30%, με εισαγωγή στο Χρηματιστήριο τον
ερχόμενο Απρίλιο με Μάιο. Μάλιστα, το Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο ήταν μια από τις
εταιρείες που παρουσίασε την περασμένη εβδομάδα σε επενδυτικό κοινό ο υπουργός
Οικονομίας Γ. Αλογοσκούφης στη Νέα Υόρκη. Στις πιθανές αποκρατικοποιήσεις,
εξάλλου, περιλαμβάνεται επίσης ο Οργανισμός Διεξαγωγής Ιπποδρομιών Ελλάδος,
όπως και ο Οργανισμός Κεντρικής Λαχαναγοράς Αθηνών, αλλά τα αναμενόμενα έσοδα
από αυτές είναι μικρά συγκριτικά με τις τράπεζες και τις μεγάλες ΔΕΚΟ.

Νέα βόμβα από την Κομισιόν για το έλλειμμα

Πρόβλεψη-βόμβα για την ελληνική οικονομία θα διατυπώνει, σύμφωνα με
πληροφορίες, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στη φθινοπωρινή της έκθεση που θα δοθεί στη
δημοσιότητα την ερχόμενη Πέμπτη, τοποθετώντας το έλλειμμα του ελληνικού
προϋπολογισμού πάνω από το 3,5%, τόσο το 2006 όσο και το 2007.

Παράταση λιτότητας

Με τον τρόπο αυτόν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποκαλύπτει πως προβλέπει παράταση για
δύο ακόμη -και όχι μόνο για έναν χρόνο -του καθεστώτος υπερβολικού
ελλείμματος, που συνοδεύεται αναπόφευκτα από πολιτικές λιτότητας. Έτσι, αν η
πρόβλεψή της επιβεβαιωθεί, οδηγούμαστε στην εκλογική χρονιά χωρίς η κυβέρνηση
να έχει τη δυνατότητα να δώσει ούτε ένα ευρώ σε παροχές. Μάλιστα, έχει σημασία
ότι το προβλεπόμενο έλλειμμα απέχει αρκετά από το όριο του 3%.

Στις προβλέψεις της αυτές η Επιτροπή δεν λαμβάνει υπ’ όψιν την τιτλοποίηση ή
τα εναλλακτικά προσωρινά μέτρα που περιέλαβε η κυβέρνηση στο αρχικό και στο
αναθεωρημένο προσχέδιο προϋπολογισμού. Στο τελευταίο αυτό προσχέδιο, τα
προσωρινά μέτρα είναι ύψους 0,6% του ΑΕΠ. Αν τα μέτρα αυτά εγκρίνονταν, το
έλλειμμα του 2006 θα διαμορφωνόταν ελαφρώς πάνω από το 3% του ΑΕΠ.

«Στον αέρα» τα σχέδια για Αεροδρόμιο, Ολυμπιακή

H άλλη «σταθερά» του προγράμματος ιδιωτικοποιήσεων, το Αεροδρόμιο των Σπάτων,
εμφανίζει προβλήματα, καθώς συνεχίζεται η διαμάχη μεταξύ των μετόχων, αλλά και
μεταξύ των Γερμανών της Hochtief και του ελληνικού Δημοσίου, για το θέμα της
μεταξύ τους σύμβασης. Έτσι, η εισαγωγή στο Χρηματιστήριο δείχνει να καθυστερεί
­ και μαζί της τα αναμενόμενα σημαντικά έσοδα. Εξαιρετικά περίπλοκη, επίσης
και οπωσδήποτε χωρίς αναμενόμενο οικονομικό όφελος, είναι η νέα προσπάθεια
ιδιωτικοποίησης της Ολυμπιακής Αεροπορίας. Οι τελευταίες σχετικές πληροφορίες
αναφέρουν ότι η κυβέρνηση θα επιχειρήσει να συστήσει μια νέα εταιρεία με
δημόσια συμμετοχή, αλλά και ιδιώτη μέτοχο, ο οποίος θα είναι και μάνατζερ. H
νέα αυτή εταιρεία θα είναι σαφώς μικρότερη από τη σημερινή και θα καλύπτει τις
ανάγκες εσωτερικών δρομολογίων, αλλά και δρομολογίων στην περιοχή της
Νοτιοανατολικής Ευρώπης και της Κύπρου.