Δρόμοι

Κάθε νέα χρονιά…

… είναι θερμότερη από την προηγούμενη και ίσως η προσεχής να αποδειχθεί
θερμότερη από όλες. H τήξη των πάγων είναι ένα από τα πιο ανησυχητικά
φαινόμενα της εποχής μας.

Στη σύντομη…

… παρουσία του πάνω στη Γη, ο άνθρωπος αναζητούσε πάντα να ξεδιαλύνει τις
ιδιοτροπίες της φύσης. Σε μία περίοδο κατά την οποία ολόκληρος ο κόσμος
προσπαθεί ακόμη να συνέλθει από ένα καταστροφικό κύμα σεισμών, τυφώνων και
πλημμυρών, ένα επίμονο και βασανιστικό ερώτημα προβάλλει: είναι άραγε στα
αλήθεια όλες αυτές οι θεομηνίες τόσο σπάνιες όσο νομίζουμε; Όχι και τόσο, λέει
ο Ντόναλντ Τάρκοτ, γεωφυσικός στο Πανεπιστήμιο Κορνέλ της Νέας Υόρκης. Κι αν
τράβηξε ξαφνικά την προσοχή των μέσων ενημέρωσης, είναι γιατί πιστεύει πως
έχει βρει μια πολύ πιο έγκυρη μέθοδο για να προβλέπει τη συχνότητα ορισμένων
φυσικών φαινομένων (σεισμοί, πυρκαγιές δασών και πλημμύρες). Και σαν να μην
έφθανε αυτό, η ανάλυση των σπάνιων φαινομένων που προτείνει ο Τάρκοτ φαίνεται
να είναι εφαρμόσιμη και σε πολλούς άλλους χώρους, από την κατανομή των ειδών
στα δάση μέχρι τον μαγνητισμό και τις ατμοσφαιρικές αναταράξεις.

Το σύστημα…

… του Τάρκοτ χρησιμοποιεί τη θεωρία του χάους και συγκεκριμένα τα fractals
(γεωμετρικό σύνολο ή φυσικό αντικείμενο τα μέρη του οποίου έχουν την ίδια δομή
με το σύνολο, αλλά σε διαφορετική κλίμακα) για να αποδείξει ότι οι θεομηνίες
συμβαίνουν πολύ συχνότερα από όσο νομίζουμε. Υποστηρίζει, ας πούμε, ο Τάρκοτ
ότι σεισμοί που υπολογίζεται ότι συμβαίνουν κάθε 1.000 χρόνια στην
πραγματικότητα θα πρέπει σήμερα να αναμένονται κάθε εκατό χρόνια. (Όταν ένας
σεισμός συμβαίνει με συχνότητα 100 ετών, αυτό σημαίνει ότι έχει μία στις 100
πιθανότητες να συμβεί σε ένα συγκεκριμένο έτος). «Βλέπουμε πλημμύρες με
θεωρητική πιθανότητα μία στις εκατό να συμβαίνουν με πολύ μεγαλύτερη
συχνότητα, πράγμα που σημαίνει ότι είτε η στατιστική θεωρία είναι λανθασμένη
είτε το φαινόμενο του θερμοκηπίου προκαλεί πολύ περισσότερες πλημμύρες», λέει
ο Τάρκοτ. «Δεν μπορεί να ισχύουν και τα δύο. Οι ασφαλιστικές εταιρείες δίνουν
έμφαση στο φαινόμενο του θερμοκηπίου γιατί δεν θέλουν να παραδεχθούν ότι οι
στατιστικές τους είναι λανθασμένες».

H συχνότητα…

… ορισμένων «σπάνιων» φυσικών φαινομένων αυξάνεται, λοιπόν, ολοένα και αυτό
ανησυχεί ιδιαίτερα τις αμερικανικές ασφαλιστικές εταιρείες που βλέπουν να
μεγαλώνει το ρίσκο τους, καθώς ανατρέπονται οι θεωρίες τους. Μετά τον τυφώνα
Άντριου τον Αύγουστο του 1992, που προκάλεσε ασφαλιστικές απαιτήσεις 16 δισ.
δολαρίων, η αμερικανική ασφαλιστική βιομηχανία διαπίστωσε ότι βρίσκεται
εκτεθειμένη και έκτοτε επενδύει μαζικά σε νέα θεωρητικά μοντέλα για την
πρόβλεψη των θεομηνιών. Γιατί, ανεξάρτητα από τη «θεωρητική συχνότητά» τους,
συμβαίνουν ολοένα και πιο συχνά και εκθέτουν σε κίνδυνο όλο και περισσότερους
ανθρώπους.