ANOIXTO ΜΒΑ Παράδειγμα αγοράς Δικαιωμάτων Aγοράς

1. Κάτοχοι Δικαιωμάτων Αγοράς (Call Option Holders)

Τα δικαιώματα τα οποία διαπραγματεύονται στο ΧΠΑ είναι ευρωπαϊκoύ τύπου.

Ας υποθέσουμε πως ένας επενδυτής αγοράζει 1 δικαίωμα αγοράς επί του δείκτη
FTSE-20 με τιμή εξάσκησης τις 1.750 μονάδες όταν ο δείκτης βρίσκεται στις
1.720 μονάδες και η τιμή του κάθε δικαιώματος είναι 30 μονάδες (κάθε μονάδα
ισοδυναμεί με 5 ευρώ) και συνολικά το κόστος αγοράς ανέρχεται σε 1 ΔΑ X 30
μονάδες X 5 ευρώ = 150 ευρώ.

A) Αν η τιμή του δείκτη FTSE-20 είναι μικρότερη της τιμής εξάσκησης
κατά την ημερομηνία λήξης, τότε ο επενδυτής δεν θα εξασκήσει τα ΔΑ αγοράς που
έχει, καθώς έχουν μηδενική αξία σήμερα. Δεν είναι λογικό να εξασκήσει το
δικαίωμά του και να αγοράσει τον δείκτη στις 1.750 μονάδες όταν η πραγματική
του τιμή είναι μικρότερη.

B) Αν ο δείκτης σημειώνει άνοδο και στην ημερομηνία λήξης των ΔΑ
βρίσκεται στις 1.800 μονάδες, ο επενδυτής, εξασκώντας το ΔΑ, μπορεί να
αγοράσει την αξία του δείκτη στις 1.750 μονάδες, όταν η τιμή του είναι στις
1.800 μονάδες (δηλαδή, μεγαλύτερη αξία από την αρχική). Αυτό σημαίνει πως η
αξία του ΔΑ ισούται με 1.800 – 1.750 = 50 μονάδες = 250 ευρώ. Εφόσον υπάρχει
χρηματικός διακανονισμός (διότι δεν μπορεί να υπάρξει φυσική παράδοση του
δείκτη), ο επενδυτής λαμβάνει 1 ΔΑ X 250 ευρώ = 250 ευρώ. Παρατηρούμε πως η
άνοδος του δείκτη κατά 4,6% επέφερε κέρδη της τάξεως του 25% στον επενδυτή,
υποδηλώνοντας τη δυσανάλογη σχέση που επικρατεί μεταξύ της κίνησης της
υποκείμενης αγοράς και της λαμβανόμενης θέσης με δικαιώματα (βλ. διάγρ. 1).

2. Κάτοχοι Δικαιωμάτων Πώλησης (Put Option Holders)

Ο κάτοχος δικαιώματος πώλησης κερδίζει την πτώση του υποκείμενου κάτω από την
τιμή εξάσκησης και το κέρδος του είναι απεριόριστο, ενώ η μέγιστη ζημιά του
περιορίζεται στην τιμή που πλήρωσε για την αγορά των δικαιωμάτων πώλησης (βλ.
διάγρ. 3).

3. Πωλητές Δικαιωμάτων (Option Writers)

Ακριβώς το αντίθετο συμβαίνει με τους πωλητές δικαιωμάτων. Όπως και στα ΣΜΕ,
έτσι και τα δικαιώματα προαίρεσης είναι διμερείς συμβάσεις και, κατ’ επέκταση,
για κάθε έναν αγοραστή δικαιώματος υπάρχει και ένας πωλητής, ο οποίος
εισπράττει ως έσοδο την τιμή των δικαιωμάτων (που αποτελεί και το μέγιστο
κέρδος) που πληρώνει ο αγοραστής την ημέρα αγοράς των δικαιωμάτων αλλά
αναλαμβάνει απεριόριστου μεγέθους ευθύνη προς τον αγοραστή (βλ. διάγρ. 2, 4).