διακοπές Mικρόκοσμος… μεγάλων απολαύσεων

Πέτρινα σπίτια στολισμένα με πολύχρωμα λουλούδια, κληματαριές και γιασεμιά,
βουτιές σε πεντακάθαρα νερά, περίπατοι σε καλντερίμια και φαράγγια με κάθε
βαθμό δυσκολίας. H Καρδαμύλη, το μικρό παραθαλάσσιο χωριό της Μεσσηνιακής
Μάνης, μπορεί να δείχνει μικρή στο μάτι, έχει όμως πολλά να σου προσφέρει.

Πώς μπορεί μια περιοχή να δείχνει τόσο μικρή και όμως να είναι τόσο μεγάλη
ώστε να σου προσφέρει από βουτιές σε πεντακάθαρες παραλίες μέχρι εξορμήσεις σε
φαράγγια και φιλόξενα ορεινά χωριά; Πώς συμβαίνει να σε ρωτάει μια γιαγιά 77
χρόνων με μάτια που βγάζουν σπίθες «ποιος είσαι εσύ;» και να αισθάνεσαι σαν να
σε πειράζει ο καλύτερός σου φίλος;

Πλησιάζεις έχοντας διανύσει αρκετά χιλιόμετρα κυρίως ορεινής διαδρομής.
Κοιτώντας την από ψηλά, το βλέμμα σου γεμίζει από το κεραμιδί χρώμα στις
στέγες των παλιών σπιτιών που συνωστίζονται ανάμεσα στο πράσινο από τις
χιλιάδες ελιές και στο μπλε της θάλασσας, όπου μοιάζουν έτοιμα να βουτήξουν!

Χαμηλώνεις ταχύτητα. Από την πρώτη στιγμή μαγνητίζεσαι από τα πέτρινα σπίτια,
στολισμένα με πολύχρωμα λουλούδια, κληματαριές και γιασεμιά, έναν κόσμο που
νιώθεις ότι ειδικά αυτή την εποχή θα σου χαρίσει ήρεμες στιγμές ξεκούρασης και
πολύ… περπάτημα, το οποίο ούτως ή άλλως στην Καρδαμύλη παίζει πρωταγωνιστικό
ρόλο: γι’ αυτό άλλωστε τη λατρεύουν οι ξένοι, οι οποίοι έχουν αγοράσει πολλά
σπίτια εκεί και στα γύρω χωριά.

Παίρνεις το πρωινό σου και ξεκινάς. H περιήγηση θα αρχίσει από την παλαιά
Καρδαμύλη, το όνομα της οποίας αναφέρεται από τον Όμηρο. Εκεί, στη συνοικία
των Μούρτζηδων και των Τρουπάκηδων με τους παραδοσιακούς μανιάτικους πύργους,
απέναντι από την επιβλητική εκκλησία του Αγίου Σπυρίδωνα, θα βρεις και το
μικρό μουσείο του χωριού το οποίο έχει αναπαραστάσεις (μακέτες και ζωγραφιές)
της συνοικίας όπως ήταν παλαιότερα (λειτουργεί καθημερινά, εκτός Δευτέρας, με
ελεύθερη είσοδο, τηλ. 27210-73638). Από την παλαιά Καρδαμύλη ένα πλακόστρωτο
δρομάκι σε φέρνει στον Οικισμό, τη γειτονιά που βρίσκεται πάνω από τον
κεντρικό δρόμο του χωριού. Εδώ η παράδοση μένει ζωντανή και η πέτρα κυριαρχεί.
Περπατώντας ανάμεσα στα σπίτια θα φτάσεις στον κεντρικό δρόμο, την
Αγορά όπως τη λένε οι ντόπιοι, όπου υπάρχουν τα περισσότερα από τα
καταστήματα του χωριού. Από το σημείο αυτό μπορείς να συνεχίσεις περπατώντας
στα βοτσαλοστρωμένα στενά με κατεύθυνση προς την παραλία. Φρόντισε η βόλτα σου
να σε φέρει και στο λιμανάκι της Καρδαμύλης που προστατεύει τα λιγοστά
βαρκάκια. Δίπλα του βρίσκεται το νησάκι Μερόπη, πάνω στο οποίο έχουν βρεθεί
ερείπια ενετικών τειχών.

Έκανες την πρώτη γνωριμία μαζί της. Όσο παράξενο και αν ακούγεται, για να πεις
πως την ξέρεις πραγματικά θα χρειαστείς χρόνο, το Σαββατοκύριακο δεν φτάνει.
Και το βέβαιο είναι πως φεύγοντας θα σταθείς και θα ρίξεις μια ματιά πίσω σου
για να της υποσχεθείς πως θα ξανάρθεις…

Στα φαράγγια

Το φαράγγι του Ριντόμου με το σπάνιο διπλό πετρογέφυρο

Το καλωσόρισμα στην Καρδαμύλη από τον δρόμο της Καλαμάτας… αναλαμβάνει ένα
μικρό γεφυράκι, κάτω από το οποίο περνά το φαράγγι του Βυρού που σαν
άλλο φαράγγι της Σαμαριάς, καταλήγει στη θάλασσα. H πρόσβαση σε αυτό γίνεται
τόσο από τα παράλια της Καρδαμύλης όσο και από τα ορεινά χωριά του Δήμου
Λεύκτρου. Ανάλογα με την αφετηρία, μπορείς να διαμορφώσεις και τη διάρκεια της
περιήγησης: Αν κάνεις τη διαδρομή Τσέρια – Καρδαμύλη, τότε το περπάτημα θα
διαρκέσει περίπου πεντέμισι ώρες. Από το Πεδινό, θα χρειαστείς τρεισήμισι
ώρες, ενώ από το μικρό χωριό Κάλυβες περίπου μία ώρα και ένα τέταρτο.

Αν το φαράγγι του Βυρού φημίζεται για τα πανέμορφα λουλούδια του (ορχιδέες,
ανεμώνες και άλλα), αυτό του Ριντόμου θεωρείται πιο εντυπωσιακό, καθώς
είναι και πιο απόκρημνο. Μπορείς να το επισκεφθείς από το χωριό Κάμπος που
βρίσκεται ανάμεσα στην Καλαμάτα και στην Καρδαμύλη. Έχει και αυτό μονοπάτια με
σήμανση και ένα καταπληκτικό διπλό πετρόκτιστο γεφύρι. Τρίτο μέλος αυτής της
ιδιαίτερης… παρέας είναι το φαράγγι της Νούπαντης. Μικρότερο και
λιγότερο γνωστό αφού απευθύνεται σε έμπειρους περιπατητές, αρχίζει από το
χωριό Σαϊδόνα και καταλήγει στην παραλία του Φονέα. Χρειάζεται ιδιαίτερη
προσοχή αφού σε κάποια σημεία του μπορεί να χρειαστεί να χρησιμοποιηθούν
σκοινιά.

Τελευταίες βουτιές

Στην ανατολική πλευρά της Καρδαμύλης βρίσκεται η μεγάλη ομώνυμη παραλία με
χοντρό βότσαλο και πεντακάθαρα νερά. Συνεχίζοντας νοτιοδυτικά στον δρόμο προς
τη Στούπα, στο 1 χλμ. συναντάς το Καλαμίτσι, ήσυχο αραξοβόλι
αγκαλιασμένο από το πράσινο. Στα 3 χλμ. βρίσκεις τον μικρό κολπίσκο του
Φονέα και σε άλλα 500 μ. την παραλία των Δελφινιών με πράσινα νερά και
χαλικάκι.

Πιο οργανωμένες είναι οι παραλίες στην Καλογριά και τη Στούπα,
που απέχουν 8 χλμ. από την Καρδαμύλη. Πανέμορφη είναι η παραλία
Καταφύγι με τις πέτρινες πλάκες που καταλήγουν στη θάλασσα, σε απόσταση
περίπου 11 χλμ.

Τα χωριά γύρω από την Καρδαμύλη

O Άγιος Σπυρίδωνας

Το φαράγγι του Βυρού χωρίζει τα χωριά του Δήμου Λεύκτρου σε δύο πλευρές.
Αριστερά – όπως βλέπει κάποιος το φαράγγι και τον Ταΰγετο από την παραλία – σε
υποδέχεται το Προσήλιο, παραδοσιακό χωριό που αξίζει να γνωρίσει
κάποιος περπατώντας στα στενά σοκάκια του. Έχει δύο καφενεδάκια, τα οποία όμως
δεν τα βρίσκεις πάντα ανοιχτά.

Συνεχίζοντας με κατεύθυνση προς το βουνό, σε απόσταση περίπου 5 χλμ.
βρίσκονται τα Τσέρια. Εκεί καλό είναι να αφήσεις το αμάξι στην είσοδο
του χωριού και να διασχίσεις το στενό κεντρικό δρομάκι μέχρι την άλλη άκρη του
από όπου θα απολαύσεις τη θέα στο φαράγγι του Βυρού, το Εξωχώρι, την Καρδαμύλη
και τη θάλασσα.

Στην επιστροφή μπορείς να κάνεις στάση σε κάποιο από τα δύο παραδοσιακά
καφενεία του. Αν έχεις όρεξη για περπάτημα, φεύγοντας από τα Τσέρια μπορείς να
επισκεφθείς τους συνοικισμούς του χωριού – το Καταφύγιο και το
Πεδινό.

Στην απέναντι πλευρά του φαραγγιού αξίζει να επισκεφθείς το Εξωχώρι,
από τα μεγαλύτερα χωριά της περιοχής, τις Θαλάμες (το μοναδικό χωριό
που έχει «καταφέρει» να χαρακτηρισθεί παραδοσιακός οικισμός), τον Πύργο
με την πανέμορφη θέα, την Καστάνια με τις μοναδικές εκκλησίες και το
Προάστιο, το πρώτο χωριό που απέκτησε αστική δόμηση.

Πού θα φάτε

«H Λέλα». H ηλικιωμένη ιδιοκτήτρια θα σε υποδεχθεί στην ταβέρνα της που
άνοιξε το 1982, από όπου σπάνια λείπει προκειμένου να μη φύγει ουδείς
ανικανοποίητος από τα μαγειρευτά (και μόνο) πιάτα της.

«Οι Διόσκουροι» και «Το Κάστρο». Φαγητό με ωραία θέα στο
λιμανάκι της Καρδαμύλης, τη θάλασσα και το χωριό και νόστιμα μαγειρευτά.

Για ποτό, καφέ, γλυκά που συνοδεύονται από παγωτό, αλλά και εξαιρετική
τυρόπιτα θα δοκιμάσετε στην «Ανδρούβιστα» του Πέτρου και της Άννας (η
οποία μένει ανοιχτά και τους περισσότερους μήνες του χειμώνα).

Το καλύτερο στέκι της Καρδαμύλης είναι το διάσημο «Καφέ Αμάν» του
Αλέξη, ένα ωραίο πέτρινο κτίσμα με υπέροχη σκιερή αυλή και παραπέτα όπου
ξαπλώνεις και βλέπεις το νερό. Σερβίρει τα πάντα – καφέ, πρωινό, σνακ,
ομελέτες, γλυκά και το βράδυ μετατρέπεται σε μπαρ. Δυστυχώς, φέτος
τουλάχιστον, δεν θα λειτουργήσει τον χειμώνα. Όλο τον χρόνο θα λειτουργήσουν
το καφέ «Μαΐστρος» και το παραδοσιακό καφενείο «H πλατεία». Και
τα δύο βρίσκονται απέναντι από την κεντρική πλατεία του χωριού.

Στην καρδιά των ορεινών χωριών του Δήμου Λεύκτρου, δύσκολα βρίσκει κάποιος
ταβέρνες και εστιατόρια, εκτός από κάποιες ψησταριές που θα βρείτε διάσπαρτες
στο, δρόμο. Όπως θα σας πουν οι ντόπιοι, με καλή καρδιά και ανοιχτή διάθεση
μπορεί να καθήσει κανείς σε κάποιο από τα μικρά καφενεδάκια και στο τέλος, «με
μία ομελέτα, τυράκι, ντοματούλα και άλλους μικρούς μεζέδες» θα φύγει πιο
ευχαριστημένος από όσο θα μπορούσε να φανταστεί.

Πρόταση: Μη φύγετε από την Καρδαμύλη αν δεν προμηθευτείτε λάδι και
ντόπιες ελιές – οι κάτοικοι δηλώνουν υπερήφανα πως έχουν την καλύτερη ποιότητα
στη Μεσσηνία. Επίσης, για χειροποίητα κοσμήματα από ασήμι (και παραγγελίες
στο… άψε σβήσε) επισκεφθείτε το μαγαζί της Ιφιγένειας, στην Αγορά.

Πού θα μείνετε

Τα ξενοδοχεία που θα μείνουν ανοιχτά όλο τον χρόνο δεν είναι λίγα. Ενδεικτικά
αναφέρουμε τα παρακάτω:

«Νότος». Αμφιθεατρικά κτισμένο με θέα στη θάλασσα και το χωριό της
Καρδαμύλης (τηλ. 27210-73991, 73730). Όσοι ταξιδέψουν στην Καρδαμύλη με σκοπό
να περπατήσουν στο φαράγγι του Βυρού ή στα καλντερίμια της περιοχής, εκεί θα
βρουν τον κατάλληλο άνθρωπο. Ο Γιώργος Γιαννακέας είναι από εκείνους που
φροντίζουν για τη σήμανση και την καθαριότητα των μονοπατιών (με τα υπόλοιπα
μέλη του τοπικού Φυσιολατρικού Συλλόγου) και ξέρει πολλά για την αποφυγή τυχόν
απρόοπτων.

Λίγο πιο κάτω, προς την παραλία, θα βρείτε τις μεζονέτες του Ηλία
Πετρέα (τηλ. 27210-73219, 73610). Στο Καλαμίτσι μπορείτε να μείνετε
στο ομώνυμο ξενοδοχείο με δωμάτια και μπανγκαλόου (τηλ. 27210-73131-4), ενώ
πάνω από τον οικισμό της Παλαιάς Καρδαμύλης βρίσκεται ο παραδοσιακός ξενώνας
«Βάρδια» (τηλ. 27210-73777). Μέχρι τα τέλη Οκτωβρίου λειτουργεί και το
ξενοδοχείο «Πατριαρχέας» (τηλ. 27210-73366). Όλα τα ξενοδοχεία –
κατοικίες είναι χτισμένα με βάση την παραδοσιακή αρχιτεκτονική όπου η πέτρα
πρωταγωνιστεί.

Φιλοξενία στις «Ελιές»

Το παραθαλάσσιο συγκρότημα «Ελιές» (τηλ. 27210-73140, 73377) μας φιλοξένησε
και ευχαριστούμε ιδιαίτερα τον κ. Σταύρο Γιαννακέα. Περίπου σε δύο μήνες, στα
τρία πέτρινα σπιτάκια θα προστεθούν και άλλες κατοικίες, δύο από τις οποίες θα
μπορούν να φιλοξενήσουν και άτομα με ειδικές ανάγκες. Στην παραλιακή ταβέρνα
του συγκροτήματος μπορείτε να δοκιμάσετε μαγειρευτά – χταποδάκι με κοφτό
μακαρόνι, μουσακά και παστίτσιο – ψητά και λίγα πιάτα με θαλασσινά.