AΛKHΣ MΠAΛTAΣ Έφερε μουσική στο Σπήλαιο της Aποκάλυψης

Για σοβαρό πρόβλημα πρόσβασης στην Πάτμο – και ξένων καλλιτεχνών – μιλάει ο μαέστρος Άλκης Μπαλτάς, που έστησε το Φεστιβάλ Θρησκευτικής Μουσικής στο νησί

Σε έναν ειδυλλιακό και φορτισμένο χώρο, έξω ακριβώς από το σπήλαιο της
Αποκάλυψης, στα μισά του δρόμου που οδηγεί στη Χώρα (και το διάσημο μοναστήρι)
της Πάτμου, οργανώνεται για πέμπτη χρονιά φέτος το Φεστιβάλ Θρησκευτικής
Μουσικής. Με το μεσαιωνικό κάστρο σαν στεφάνι φωτισμένο στην κορυφή και τη
Σκάλα (λιμάνι) της Πάτμου στα πόδια του, το θεατράκι των 800 θέσεων, που έχει
διαμορφωθεί έξω από το σπήλαιο, μοιάζει με την πιο προνομιούχο θέση για να
συναντηθεί ο θεατής με την Τέχνη. Πόσο μάλλον όταν η Τέχνη έχει να κάνει με
την επίκληση του Θείου…

«Πρέπει όμως να διευκρινίσουμε», λέει ο διευθυντής του Φεστιβάλ, Άλκης
Μπαλτάς, «θρησκευτική μουσική δεν σημαίνει, απαραιτήτως, εκκλησιαστική
μουσική. Έργα εμπνευσμένα από το Θείον περιλαμβάνουν μια τεράστια γκάμα εποχών
και ειδών μουσικής. Βυζαντινά έργα, κλασικά ή προκλασικής περιόδου, σύγχρονων
συνθετών (του 20ού και του 21ου αιώνα) spirituals, ακόμη και από τη δημοτική
μας παράδοση ή την έντεχνη με Χατζιδάκι και Θεοδωράκη».

Μια ματιά να ρίξει κανείς στο φετινό πρόγραμμα το καταλαβαίνει. Ο Μπαχ, ο
Μότσαρτ, ο Μέντελσον, ο Χάιντν και ο Βιβάλντι συνυπάρχουν με ύμνους της
βυζαντινής περιόδου (όπως καταγράφηκαν στην ιταλική μουσική παράδοση), με
ελληνικά και ξένα θρησκευτικά τραγούδια (από τη Μαρία Φαραντούρη), με έργα
Καλομοίρη, Αδάμη και Τσαλαχούρη, αλλά και νέες συνθέσεις που έγραψαν ειδικά
για το Φεστιβάλ ο ακορντεονίστας Χρήστος Ζερμπίνος και ο μαέστρος Ιάκωβος
Κονιτόπουλος. Φέτος δε, εκτός από τις ελληνικές συμμετοχές (Ορθόδοξη
Εκκλησιαστική Βυζαντινή Χορωδία, Ορχήστρα Δωματίου της ΚΟΑ κ.ά.), συμμετέχουν
η Πολυφωνική Χορωδία της Γκρότα Φεράτα από την Ιταλία και η ορχήστρα Camerata
Concertone από το Καζαχστάν.

Δεν θα μπορούσε άραγε να διευρυνθεί το φεστιβάλ με περισσότερες ξένες
συμμετοχές;

«H σκέψη ενός διεθνούς φεστιβάλ υπάρχει, αλλά τα προβλήματα, ακόμη και σήμερα
που μιλάμε, είναι πάρα πολλά», λέει ο κ. Μπαλτάς. «Υπάρχει σοβαρό πρόβλημα
πρόσβασης στο νησί και φέτος ειδικά είναι ακόμα μεγαλύτερο». Ματαιώνονται
δρομολόγια, αλλάζουν καράβια και όλα αυτά την τελευταία στιγμή. «Είναι
αδιανόητο να έχει φθάσει ο καλλιτέχνης από το εξωτερικό και να μην μπορεί να
έρθει στο νησί. H προσπάθεια που γίνεται όλον τον χρόνο πάει χαμένη».

H είσοδος είναι δωρεάν (οργάνωση: Δήμος Πάτμου με τη Νομαρχία Δωδεκανήσου και
το υπουργείο Αιγαίου) και η προσέλευση του κόσμου (και τα τέσσερα προηγούμενα
χρόνια) μεγάλη. Παρότι δεν πρόκειται για συναυλίες καλλιτεχνών που ξεσηκώνουν
τα πλήθη με ελληνικό τραγούδι…

«Εδώ το κριτήριο είναι διαφορετικό» λέει ο Άλκης Μπαλτάς. «Όπως έλεγε ο Μάνος
Χατζιδάκις, οι Έλληνες έχουν την τάση να μπερδεύουν την τέχνη με τη
διασκέδαση. Εδώ προσπαθούμε να κρατήσουμε μια ταυτότητα κι ένα επίπεδο στη
μουσική. Και ο κόσμος ανταποκρίνεται σε βαθμό που δεν το περιμέναμε. Σκοπός
μας είναι κρατήσουμε αυτό το επίπεδο και στο μέλλον».

«Εντυπωσιακή στροφή προς το Θείον»

Γράφονται σήμερα νέα έργα εμπνευσμένα από θρησκευτικό συναίσθημα; «Πιστεύω
ότι στον χώρο της λόγιας μουσικής υπάρχει μια εντυπωσιακή στροφή προς τον
Θείον. Κατ’ αρχήν οι δύο μεγάλοι εν ενεργεία μουσικοί παγκόσμιας εμβέλειας, ο
Τζον Τάβενερ και ο Άρβο Περτ γράφουν θρησκευτικά έργα».

INFO

5ο Φεστιβάλ Θρησκευτικής Μουσικής, 3-11 Σεπτεμβρίου, Υπαίθριος Χώρος I.
Σπηλαίου Αποκάλυψης, στην Πάτμο. Τηλ. 22470-32050. Είσοδος ελεύθερη.