Πρόσωπα Eυσεβείς πόθοι

Φοβούμενος για τη ζωή του, ο Κούρδος συγγραφέας Μεχμέτ Ουζούν αποφάσισε να
εγκαταλείψει και πάλι την Τουρκία.

Μεχμέτ Ουζούν. Ένας από τους ιδρυτές της σύγχρονης κουρδικής λογοτεχνίας

Έπειτα από 28 χρόνια εξορίας στη Σουηδία, ο Ουζούν επέστρεψε τον Ιούνιο στην
Κωνσταντινούπολη, με τη γυναίκα του και τα δύο παιδιά του. H Τουρκία ζει μια
σημαντική στιγμή της ιστορίας της, είχε δηλώσει τότε, κατά την οποία Τούρκοι
και Κούρδοι καλούνται να επιλέξουν ανάμεσα στη συγκατοίκηση και την επιστροφή
στη βία. Ο συγγραφέας είχε στο παρελθόν καταγγείλει τη στάση της Άγκυρας
έναντι της κουρδικής μειονότητας – αρνείται να προσδιοριστεί ως Τούρκος
αντιδρώντας στην τουρκική πολιτική αφομοίωσης των Κούρδων -, αλλά και τις
βιαιότητες που διαπράττει το ΡΚΚ. «H Τουρκία αλλάζει», τόνισε ωστόσο μετά την
επιστροφή του. «Παρά τα εμπόδια και τις συντηρητικές αντιδράσεις, γλιστρά
γρήγορα προς την Ευρώπη. Χρειάζονται φωνές διανοουμένων σαν τη δική μου για να
επιταχυνθεί η διαδικασία αυτή».

Επρόκειτο για ευσεβείς πόθους. Στα τέλη Ιουλίου, το τουρκικό εβδομαδιαίο
περιοδικό «Aksiyon» δημοσίευσε άρθρο που στηριζόταν στην κατάθεση ενός
«μεταμελημένου δολοφόνου» του ΡΚΚ, όπου αναφερόταν ότι ο Ουζούν είναι πρώτος
σ’ έναν κατάλογο 250 διανοουμένων που οι αντάρτες θέλουν να σκοτώσουν. Το ΡΚΚ
αρνήθηκε πως έχει συντάξει τέτοιο κατάλογο, χαρακτήρισε το «Aksiyon» «έντυπο
που πρόσκειται στις τουρκικές μυστικές υπηρεσίες» και διέψευσε κατηγορηματικά
ότι προτίθεται να βλάψει τον Ουζούν, τον οποίο χαρακτήρισε μάλιστα «συγγραφέα
αξίας που έχει προσφέρει μεγάλες υπηρεσίες στην κουρδική γλώσσα και
λογοτεχνία».

Εντούτοις ο Ουζούν αποφάσισε να επιστρέψει με την οικογένειά του στη
Στοκχόλμη. «Σε μια χώρα όπως η Τουρκία, όπου γίνονται συνεχώς πολιτικές
δολοφονίες, δεν βάζει κανείς ποτέ στο στόχαστρο, χωρίς να υπάρχει σοβαρός
λόγος, το όνομα ενός γνωστού συγγραφέα», εξήγησε. Το «Aksiyon», είπε, είναι
«ένα ισλαμιστικό και εθνικιστικό περιοδικό, που έχει σχέσεις με τις δυνάμεις
ασφαλείας» και στόχος του είναι «να προετοιμάσει μια συνωμοσία», «να
προσδιορίσει ένα στόχο». Συνεπώς, αν δεν βρίσκεται στο στόχαστρο των Κούρδων
ανταρτών, είναι πιθανό να βρίσκεται σ’ αυτό των Τούρκων εθνικιστών, που δεν θα
είχαν κανένα πρόβλημα να στήσουν μια προβοκάτσια…

Αρθρογράφος επιθεώρησης για την αναγνώριση των πολιτιστικών δικαιωμάτων των
Κούρδων, ο Ουζούν κατηγορήθηκε για «αποσχιστική δράση», κλείστηκε στη φυλακή
για πρώτη φορά το 1972 και, το 1977, ενώ είχε αποφυλακισθεί υπό όρους, διέφυγε
στη Σουηδία όπου έλαβε καθεστώς πολιτικού πρόσφυγα. Μετά το στρατιωτικό
πραξικόπημα του 1980, η χούντα τού στέρησε την τουρκική υπηκοότητα
(αποκαταστάθηκε το 1992), ενώ 12 φορές δικάστηκε για τα βιβλία του. H
τελευταία δίκη του, το 2003, κατέληξε στην αθώωσή του. Στη Σουηδία έγραψε περί
τα δεκαπέντε μυθιστορήματα και δοκίμια στην κουρδική γλώσσα, τα οποία τον
καθιστούν έναν από τους ιδρυτές της σύγχρονης κουρδικής λογοτεχνίας.