20 ΕPΩTHΣEIΣ ΓIΩPΓOΣ KAMINHΣ

ΣΥΝΗΓΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ

Το πρόβλημα της κακοδιοίκησης είναι πρωτίστως πρόβλημα παιδείας, ηθών και
νοοτροπίας της Δημόσιας Διοίκησης, αλλά και της πολιτικής ηγεσίας και της
ελληνικής κοινωνίας, λέει ο Συνήγορος του Πολίτη Γιώργος Καμίνης. Υποστηρίζει
πως το μεγαλύτερο εμπόδιο για τον θεσμό είναι ότι συχνά η Δημόσια Διοίκηση δεν
αντιλαμβάνεται τις υποδείξεις του Συνηγόρου, ενώ θεωρεί πως για κάποιους η
έννοια των δικαιωμάτων ευπαθών ομάδων είναι δύσπεπτη. Τάσσεται επίσης υπέρ της
μονιμότητας των υπαλλήλων, όσο κυριαρχεί ο κομματισμός στο Δημόσιο.

Δήμοι, νομαρχίες και ασφαλιστικά ταμεία και πάλι «πρωταθλητές»
κακοδιοίκησης. Κουράζει η επανάληψη;

Δεν με κουράζει, αλλά με προβληματίζει, αφού η επανάληψη κατά κανόνα
υποδηλώνει ότι η κακοδιοίκηση έχει ριζώσει για τα καλά.

Γιατί δεν συμμορφώνονται;

Άλλοτε φταίει η έλλειψη υποδομής ή και στελεχών, άλλοτε η ποιότητα του
θεσμικού πλαισίου (π.χ. πολυνομία). Το πρόβλημα της κακοδιοίκησης είναι όμως
πρωτίστως πρόβλημα παιδείας, ηθών και νοοτροπίας· όχι μόνον της Δημόσιας
Διοίκησης, αλλά και της πολιτικής ηγεσίας και της ίδιας της ελληνικής
κοινωνίας.

Πρόσφατα καταθέσατε την ετήσια έκθεση στους πολιτικούς αρχηγούς. Ποια η
βασική διαπίστωση;

Δυστυχώς, οι οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης (δήμοι και νομαρχίες) εμφανίζουν
τα υψηλότερα ποσοστά κακοδιοίκησης. Συχνά η ευθύνη γι’ αυτό ανήκει εξ
ολοκλήρου στους αιρετούς άρχοντες. Όμως, σε κάποιες περιπτώσεις η ευθύνη
ανήκει στο κράτος, το οποίο ανέθεσε πολλές αρμοδιότητες στους ΟΤΑ, χωρίς να
έχει μεριμνήσει να εξασφαλίσει επαρκείς πόρους και κατάλληλα εκπαιδευμένα
στελέχη.

Ειδικό πόρισμα για τις αστυνομικές αυθαιρεσίες. Υπήρξε ανταπόκριση;

Ανταπόκριση υπήρξε, εκκρεμεί όμως η συμμόρφωση. Το κυρίως ζητούμενο είναι η
Αστυνομία να πείσει τους πολίτες ότι διεξάγει τις πειθαρχικές έρευνες στους
κόλπους της με αντικειμενικότητα και αμεροληψία.

Τι βαθμό θα βάζατε στην υιοθέτηση των προτάσεών σας;

Κάθε χρόνο η ανταπόκριση της Δημόσιας Διοίκησης βελτιώνεται.

Το μεγαλύτερο εμπόδιο στην άσκηση του ρόλου σας;

H έλλειψη ενός έγκυρου «θεσμικού συνομιλητή». Συχνά η Δημόσια Διοίκηση δεν
είναι σε θέση όχι μόνον να εφαρμόσει τις υποδείξεις του Συνηγόρου, αλλά ούτε
καν να αντιληφθεί ότι αποδίδουν το ισχύον δίκαιο.

Υπάρχουν υπηρεσίες που σας αγνοούν;

Ολοένα και λιγότερες.

Δημόσιο, ο μεγάλος ασθενής;

Αν υπάρχει κάποιος που φαίνεται να πάσχει, αυτός είναι η ελληνική κοινωνία. Το
Δημόσιο ακολουθεί.

Διοικητική μεταρρύθμιση. Πού σκοντάφτει;

Δυστυχώς, πουθενά. Σκοντάφτει όποιος κινείται.

Συζήτηση για τη μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων. Υπέρ ή κατά;

Όσο κυριαρχεί ο κομματισμός στη Δημόσια Διοίκηση, η μονιμότητα θα λειτουργεί
ως εγγύηση ανεξαρτησίας των υπαλλήλων. Δεν επιτρέπεται όμως να λειτουργεί ως
ασπίδα προστασίας υπέρ του υπαλλήλου που αθετεί τις υποχρεώσεις του.

Τι θα θέλατε να αλλάξει σε μια μέρα στο Δημόσιο;

Σε μια μέρα δεν αλλάζει τίποτα. H πραγματική αλλαγή, για να έχει διάρκεια,
προϋποθέτει ρήξεις, μέθοδο, πρόγραμμα και διαρκή παρακολούθηση.

«Τρίτη ευκαιρία» νομιμοποίησης μεταναστών. Πραγματική ευκαιρία;

Βελτιωμένη σε σχέση με τις προηγούμενες.

Το νέο μεταναστευτικό νομοσχέδιο αντιμετωπίζει τα προβλήματα των αλλοδαπών;

Ναι, σε ό,τι αφορά την πάγια διαδικασία νομιμοποίησης της παραμονής των
αλλοδαπών στη χώρα.

Ανήλικοι αλλοδαποί θα έπρεπε να σημαίνει…

Αυριανοί πολίτες της ελληνικής κοινωνίας σε συνθήκες ισονομίας.

Δικαιώματα ευπαθών ομάδων. Άγνωστη έννοια;

Για μερικούς είναι απλώς δυσνόητη, κάποιοι άλλοι την έχουν παρεξηγήσει,
υπάρχουν όμως και ορισμένοι που τους πέφτει κάπως δύσπεπτη.

Νέα μέτρα παρακολούθησης των πολιτών. Τι λέει ο Συνήγορος;

Περιμένει να τα δει να εφαρμόζονται στην πράξη, οπότε ενδεχομένως και θα
κληθεί να αποφανθεί.

Υπάρχει κίνδυνος παραβίασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων;

Όσο υπάρχει κράτος, θα υπάρχει και αυτός ο κίνδυνος. Να μη λησμονούμε όμως ότι
σε μια σύγχρονη δημοκρατική κοινωνία το κράτος περιλαμβάνει και μηχανισμούς
αποτελεσματικής προστασίας των δικαιωμάτων.

Σας λείπουν εφόδια στη «μάχη» κατά της κακοδιοίκησης;

Πολλοί θεωρούν ότι ο Συνήγορος θα ήταν πιο αποτελεσματικός εάν είχε τη
δυνατότητα να επιβάλλει κυρώσεις. Το πρόβλημα της Δημόσιας Διοίκησης δεν θα
λυθεί με την επιβολή κυρώσεων, αλλά με αλλαγή νοοτροπίας. Εδώ ο Συνήγορος
μπορεί να συμβάλει αποφασιστικά.

Σε σχέση με τους αντίστοιχους ευρωπαϊκούς θεσμούς, πού βρισκόμαστε;

Προσπαθούμε διαρκώς να βρισκόμαστε στην πρωτοπορία. Αυτό νομίζω επιβεβαιώνεται
και από την πρόσφατη επιτυχία του Συνηγόρου του Πολίτη να αναλάβει την
οργάνωση του αντίστοιχου θεσμού στην Τουρκία.

Ο επόμενος στόχος για τον θεσμό;

Ο ίδιος πάντοτε: Προάσπιση της ανεξαρτησίας του και ενίσχυση της
αποτελεσματικότητάς του.