Παίζουν την…κολοκυθιά με τον Eρντογάν

Την… κολοκυθιά παίζουν Αθήνα και Λευκωσία μετά τη δήλωση της Άγκυρας –
ότι δηλαδή δεν αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία -, με την οποία και…
συνόδευσε την υπογραφή του Πρωτοκόλλου της τελωνειακής ένωσης της Τουρκίας με
τις δέκα νέες χώρες – μέλη της E.E.

Ο Τόνι Μπλερ με τον Ταγίπ Ερντογάν, κατά την πρόσφατη συνάντησή τους στο Λονδίνο. H βρετανική προεδρία επιχείρησε να υποβαθμίσει τη δήλωση της Τουρκίας ότι δεν αναγνωρίζει την Κύπρο, εξέφρασε την ικανοποίησή της για την υπογραφή του Πρωτοκόλλου και επεσήμανε ότι τα ζητήματα που θέτει η Άγκυρα θα εξετασθούν από το Συμβούλιο Υπουργών

Τόσο η ελληνική όσο και η κυπριακή κυβέρνηση αντέδρασαν συγκρατημένα,
παραπέμποντας για την περαιτέρω εξέλιξη όσον αφορά το όλο θέμα στην απόφαση
που θα λάβουν τα Συμβούλια Υπουργών και Μονίμων Αντιπροσώπων της E.E. στα τέλη
Αυγούστου. Διπλωματικές πηγές μάλιστα αναφέρουν πως και οι δύο χώρες απέφυγαν
να χρησιμοποιήσουν την απειλή βέτο στην ενταξιακή πορεία της Τουρκίας, επειδή
προσδοκούν πως η E.E. θα απορρίψει αυτήν τη δήλωση και θα υποχρεώσει την
Τουρκία να εφαρμόσει το Πρωτόκολλο διασφαλίζοντας την ντε φάκτο αναγνώριση της
Λευκωσίας από την Τουρκική Δημοκρατία.

«Αδιέξοδη παράταση»

Ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών κ. Γιώργος Κουμουτσάκος έκανε λόγο για
«αδιέξοδη παράταση ενός πολιτικού και νομικού παράδοξου από την πλευρά της
Τουρκίας, που πρέπει να εκλείψει το συντομότερο δυνατόν», ενώ η κυπριακή
κυβέρνηση εξέφρασε τη βαθιά λύπη της και ανέφερε ότι θα εξετάσει κατά πόσον το
περιεχόμενο της τουρκικής δήλωσης θέτει από αμφισβήτηση την ισχύ του κειμένου
της τελωνειακής ένωσης που υπέγραψε η Άγκυρα.

Κυβερνητικές πηγές στην Αθήνα έκαναν λόγο για αναμενόμενη στάση από την πλευρά
του Τούρκου πρωθυπουργού κ. Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος – λένε – είναι τόσο
πιεσμένος στο εσωτερικό της χώρας του, ώστε να μπορεί να παραβλέψει τις
απαιτήσεις του στρατιωτικού κατεστημένου! Αυτή η εκτίμηση οδήγησε το Μαξίμου
στο να ακυρώσει την προγραμματισμένη για τα τέλη Αυγούστου επίσκεψη του κ.
Καραμανλή στην Άγκυρα. Πηγές του υπουργείου Εξωτερικών αναφέρουν ότι η
υπογραφή του Πρωτοκόλλου ισοδυναμεί με ντε φάκτο αναγνώριση και επισημαίνουν
πως η Αθήνα δεν είχε ψευδαισθήσεις ότι η Τουρκία θα αναγνώριζε την Κύπρο,
καθώς αυτό θα σήμαινε στην ουσία και τη λύση του Κυπριακού.

Στις 28 Αυγούστου

H ελληνική πλευρά θεωρεί ότι η δήλωση της Άγκυρας ουδόλως δεσμεύει την
Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία κατά πάσα πιθανότητα δεν θα την λάβει υπόψη της. Οι
ίδιες πηγές αναφέρουν ότι οι αποφάσεις που θα ξεκαθαρίσουν το πολιτικό σκηνικό
θα ληφθούν στο Συμβούλιο των Μονίμων Αντιπροσώπων των κρατών – μελών της E.E.
(Coperer) που θα συνεδριάσει στις 28 Αυγούστου στις Βρυξέλλες. Εκεί θα
καθορισθεί – όπως λένε – το συνολικό πλαίσιο των ενταξιακών διαπραγματεύσεων
της E.E. με την Τουρκία και εκεί ο λόγος τόσο της Ελλάδος όσο και της Κύπρου
έχει αυξημένη βαρύτητα.

Πάντως η βρετανική προεδρία επιχείρησε να υποβαθμίσει τη δήλωση της Τουρκίας,
ότι δηλαδή δεν αναγνωρίζει την Κύπρο. Το Λονδίνο εξέφρασε την ικανοποίησή του
για την υπογραφή από την Τουρκία του Πρωτοκόλλου, ενώ επεσήμανε ότι τα
ζητήματα που θέτει η Τουρκία με τη δήλωσή της σχετικά με την Κύπρο θα
αποτελέσουν το αντικείμενο εξέτασης από το Συμβούλιο Υπουργών, «με στόχο να
υπάρξει συμφωνία για την περαιτέρω απάντηση της E.E.».

Απογοητευμένος ο Πρόεδρος Τάσσος

Απογοητευμένος από τη βρετανική στάση εμφανίστηκε ο Κύπριος Πρόεδρος κ. Τάσσος
Παπαδόπουλος, ο οποίος υπογράμμισε ότι ότι αντίδραση της προεδρίας στην
τούρκικη ενέργεια να προβεί – ταυτοχρόνως με την υπογραφή τού προσθέτου
Πρωτοκόλλου – σε μονομερή δήλωση περί μη αναγνώρισης της Κυπριακής
Δημοκρατίας, δεν ήταν αυτή που ανέμενε η Κύπρος.

Σημειώνεται μάλιστα ότι μόλις πριν από λίγες ημέρες ο κ. Παπαδόπουλος είχε
διαβουλεύσεις στο Λονδίνο για το θέμα αυτό με τον κ. T. Μπλερ και είχε αφήσει
να εννοηθεί ότι είχε επέλθει άτυπη συνεννόηση ως προς τους χειρισμούς. Ο
Κύπριος Πρόεδρος επισήμανε στις δηλώσεις του ότι η μονομερής τούρκικη δήλωση
δεν έχει καμία νομική ισχύ. Είπε ότι η στάση της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα
καθορισθεί είτε από την Επιτροπή των Μονίμων Αντιπρόσωπων είτε από το
Συμβούλιο των Υπουργών Εξωτερικών.

Πολύ σκληροί

H κυπριακή κυβέρνηση ελπίζει ότι οι Ευρωπαίοι εταίροι θα απορρίψουν την
τουρκική δήλωση, όπως είχαν πράξει και για τα επτά προηγούμενα σχέδια δηλώσεων
που η Άγκυρα είχε παρουσιάσει στην επιτροπή εργασίας. Πάντως ο κ. Παπαδόπουλος
μάλλον αποκλείει το ενδεχόμενο να μη ξεκινήσουν οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις
της Τουρκίας εκ μόνου του γεγονότος αυτού, αφού όπως είπε η δήλωση δεν αναιρεί
την υπογραφή τού Πρωτοκόλλου…

Κύκλοι του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών, προφανώς εν όψει των συζητήσεων
στο Coreper ή στο Συμβούλιο των Υπουργών Εξωτερικών, εμφανίζονταν πολύ σκληροί
και έλεγαν ότι εάν η ζητηθεί από την Τουρκία να αναγνωρίσει την Κυπριακή
Δημοκρατία, τότε η Άγκυρα ειναι έτοιμη να αποχωρήσει από τη διαδικασία ένταξης
στην Ευρωπαϊκή Ένωση. «Αυτό ειναι πρόβλημα της Τουρκίας», σχολίασε ο κ.
Παπαδόπουλος όταν ερωτήθηκε σχετικώς.