Δρόμοι

Το ταξίδι…

… αποκαλύπτει την προσωπικότητα, υποστηρίζει ο Ζακ Μενιέ στην εφημερίδα
«Μοντ». Για τη διαδρομή μέσα από γλώσσες, ήθη και τοπία χρειάζεται να κρατάει
κανείς στο χέρι γερό «χαρτί». Αλλιώς, η «ταυτότητα» αλλοιώνεται, αλλάζει
ανάλογα με τους ανθρώπους που συναντάει και μιλάει μαζί τους. Όχι πως αυτό
είναι κακό. Μα είναι αναπόφευκτο.

Τα τοπία….

… πολλά και διάφορα, αν κέρδισαν κατά καιρούς μια θέση στην ιστορία του
ανθρώπου, ήταν με την ομορφιά τους. Μα και πάλι, εκείνο που τραβούσε την
προσοχή των περιηγητών και επέστρεφαν αργότερα να το διηγηθούν στους δικούς
τους ήταν περισσότερο οι άνθρωποι παρά το τοπίο. Μακριά, πολύ μακριά, όλα
μπορεί να συμβούν. Όσο πιο απόμακρο είναι κάτι τόσο πιο παράξενο γίνεται για
τους ανθρώπους. Τέρατα το κατοικούν. Περιηγητές το περιγράφουν. Μα η απόσταση
που μπαίνει ανάμεσα στο άγνωστο και το γνωστό δεν έχει πάντα να κάνει με το
πόσο κάτι είναι μακρινό. Δεν μετριέται πάντα με τα χιλιόμετρα. Καθένας βάζει
την άκρη του κόσμου στα σύνορα της φαντασίας του, στα σύνορα της γνώσης του.
Έτσι, ο κόσμος μπορεί να τελειώνει στη γειτονική χώρα, στη γειτονική αυλή,
στην άκρη του διαδρόμου, στην άλλη μεριά του τοίχου. Καλό ταξίδι. Ακόμη και
μέχρι τη διπλανή πόρτα.

Οι ταξιδιώτες…

… δεν είναι όλοι ίδιοι. Άλλος ο ταξιδιώτης της πρώτης θέσης και άλλος ο
λαθρομετανάστης. Όποιος πηγαίνει στους Αγίους Τόπους είναι ένας προσκυνητής
και όποιος πηγαίνει σε κακόφημους τόπους είναι ένας τυχοδιώκτης. Αν
εξαιρέσουμε τους τακτικούς περιηγητές, που δεν είναι περιηγητές αλλά τουρίστες
που κλείνουν προκαταβολικά εισιτήρια, τόπο, ξενοδοχείο και μένουν καθηλωμένοι
εκεί όσο κρατάνε οι διακοπές τους, η επιθυμία για άλλους τόπους βρίσκεται
σήμερα σε παρακμή. Δεν υπάρχουν πια εκείνοι οι περιηγητές που άλλοτε
ξεκινούσαν χωρίς σκοπό, χωρίς να ξέρουν πότε και πού θα φτάσουν.

Μια λέξη…

… μόνο φτάνει για να περιγράψει καλύτερα τον κίνδυνο που διατρέχουν οι
αληθινοί περιηγητές: το ξελόγιασμα. Ηρωικοί, υπνωτισμένοι, αλλόκοτοι, σοφοί,
ήταν οι αλλοτινοί ταξιδιώτες. Το παράδοξο της εποχής είναι πως όσο πιο εύκολα
έχουν γίνει σήμερα τα ταξίδια τόσο είναι πιο δύσκολο να βρει κανείς έναν
αληθινό ταξιδιώτη. Από τουρίστες, να φάνε κι οι κότες. Τους περιποιείται όμως
καλά ο Ζαν-Ντιντιέ Ουρμπέν στα δοκίμιά του («Ο ηλίθιος του ταξιδιού», «Στην
πλαζ», «Οι διακοπές»). Μα πάλι, πάντα κάτι απομένει ακόμη μέσα μας από τη
νομαδική νοσταλγία. Το διαπιστώνουμε μερικές φορές όταν κρυμμένοι από τον
καυτό ήλιο στη δροσιά μιας σκηνής ή καθισμένοι στο κατάστρωμα ενός πλοίου,
σκύβουμε πάνω από ένα βιβλίο σαν και αυτά για τα οποία γράψαμε παραπάνω.