Mικρή ανάσα στον Tρίτο Kόσμο

Λυτρωτική για εκατομμύρια ανθρώπους του Τρίτου Κόσμου θεωρείται η συμφωνία
των πλουσιότερων χωρών του κόσμου να προχωρήσουν στην παραγραφή ποσού 40 δισ.
δολαρίων από το χρέος φτωχών χωρών.

Νίκη των λαών χαρακτηρίζουν την παραγραφή διεθνείς ανθρωπιστικές οργανώσεις,
που όμως υποστηρίζουν ότι αυτό πρέπει να είναι μόνο η αρχή.

H συμφωνία στην οποία κατέληξαν οι υπουργοί Οικονομικών των χωρών-μελών της
λέσχης G8, εν όψει της συνόδου των πλουσιότερων χωρών του κόσμου που θα γίνει
στη Σκωτία τον Ιούλιο, καλύπτει τα χρέη προς διεθνείς δανειστές, όπως η
Παγκόσμια Τράπεζα, η Τράπεζα Αφρικανικής Ανάπτυξης και το Διεθνές Νομισματικό
Ταμείο. Πρόκειται για την άμεση και συνολική παραγραφή των χρεών 18 φτωχών
χωρών: Ρουάντας, Αιθιοπίας, Μαυριτανίας, Ζάμπιας, Ονδούρας, Βολιβίας, Μπενίν,
Μπουρκίνα Φάσο, Γκάνας, Γουιάνας, Μαδαγασκάρης, Μάλι, Μοζαμβίκης, Νικαράγουας,
Νίγηρα, Σενεγάλης, Τανζανίας και Ουγκάντας.

«H συμφωνία για το χρέος αποτελεί μια πολύ καλή είδηση για τους λαούς των 18
χωρών που θα ωφεληθούν άμεσα», ανακοίνωσε η ανθρωπιστική οργάνωση Action Aid.
«Όμως δεν θα βοηθήσει ιδιαίτερα εκατομμύρια άλλους ανθρώπους σε τουλάχιστον
άλλες 40 χώρες που χρειάζονται και αυτές συνολική παραγραφή των χρεών τους».

Σύμφωνα με τον Βρετανό υπουργό Οικονομικών Γκόρντον Μπράουν, σε δεύτερη φάση
θα παραγραφούν χρέη 11 δισ. δολαρίων άλλων 9 χωρών και σε τρίτη φάση χρέη 4
δισ. δολαρίων άλλων 11 χωρών. Το συνολικό χρέος των αναπτυσσόμενων χωρών
ανέρχεται στο ποσό των 2,3 τρισ. δολαρίων.

Βάσει της συμφωνίας, οι πλούσιες χώρες θα αποδώσουν στους παραπάνω διεθνείς
οργανισμούς τις πληρωμές που δεν θα κάνουν οι 18 ευεργετούμενες χώρες. H
Βρετανία θα καταβάλει έως 960 εκατομμύρια δολάρια μέσα στα 10 προσεχή χρόνια,
οι ΗΠΑ έως 1,7 δισ. δολάρια και η Γερμανία έως 1,2 δισ. δολάρια.

Πάντως δεν είναι όλοι ευχαριστημένοι από τη συμφωνία. Μερικές ανθρωπιστικές
οργανώσεις επισημαίνουν ότι αφήνει απ’ έξω χώρες όπως η Σρι Λάνκα, η οποία
ακόμη δεν έχει σταθεί στα πόδια της από την καταστροφή που υπέστη από το
τσουνάμι του περασμένου Δεκεμβρίου. Επίσης, μερικοί ειδικοί υποστηρίζουν ότι η
παραγραφή του χρέους δημιουργεί έναν «ηθικό κίνδυνο»: στην ουσία ανταμείβει
τις ανεύθυνες ηγεσίες ορισμένων χωρών, ενώ τιμωρεί τις χώρες που πληρώνουν τις
οφειλές τους όπως πρέπει.

Με σφραγίδα Μπλερ, ο οποίος θέλει να δείξει ότι δεν είναι «Θάτσερ με παντελόνι»

Ο Βρετανός υπουργός Οικονομικών Γκόρντον Μπράουν κατά τη σύνοδο της λέσχης
G8. H συμφωνία για την παραγραφή του χρέους, σε μεγάλο μέρος, είναι έργο του.
Τη «σφραγίδα» όμως έβαλε ο Τόνι ΜπλερH ΣΥΜΦΩΝΙΑ για την παραγραφή του
χρέους 18 χωρών του Τρίτου Κόσμου είναι, σε μεγάλο μέρος, έργο του Βρετανού
υπουργού Οικονομικών Γκόρντον Μπράουν. Φέρει όμως τη σφραγίδα του Τόνι Μπλερ,
ο οποίος θέλει να αποδείξει ότι οι άριστες σχέσεις της χώρας του με τις
Ηνωμένες Πολιτείες επιτρέπουν στο Λονδίνο να επηρεάζει τις πολιτικές επιλογές
τής Ουάσιγκτον. «Λαβωμένος» από τον πόλεμο του Ιράκ, ο Μπλερ θέλει επίσης να
δείξει στην αρχή της τρίτης θητείας του ότι δεν είναι «μια Θάτσερ με
παντελόνι», αλλά ένας άνθρωπος που γνωρίζει τα πλεονεκτήματα της αγοράς, χωρίς
να παραβλέπει την τύχη των «καταραμένων». Αυτό είναι το πολιτικό του μήνυμα.

Κατά την επίσκεψή του στην Ουάσιγκτον, πριν από λίγες ημέρες, ο Βρετανός
πρωθυπουργός δεν μπόρεσε να πείσει τον πρόεδρο Μπους να αυξήσει σημαντικά τη
βοήθεια της Αμερικής προς τη Μαύρη Ήπειρο. Τώρα μπορεί να υπερηφανεύεται ότι
συνέβαλε στη διαγραφή του χρέους 18 φτωχών χωρών, το οποίο φτάνει τα 40
δισεκατομμύρια δολάρια. Στην πραγματικότητα, βέβαια, οι χώρες αυτές μπορούν
προς το παρόν να ελπίζουν στη διαγραφή μόνο των τόκων που πληρώνουν, οι οποίοι
δεν ξεπερνούν το 1,5 με 2 δισεκατομμύρια δολάρια τον χρόνο. H συμφωνία δεν
είναι έτσι και τόσο «ιστορική». Αρκεί να σημειωθεί ότι πέρυσι το Ιράκ
εξασφάλισε σε μία ημέρα τη διαγραφή μεγαλύτερου ποσού από όσο έχει εξασφαλίσει
ολόκληρη η Αφρική τα τελευταία 10 χρόνια.

Όπως σημειώνουν πολλές μη κυβερνητικές οργανώσεις, μια απόφαση που θα επέτρεπε
στις χώρες της υποσαχάριας Αφρικής να αυξήσουν το μερίδιό τους στο παγκόσμιο
εμπόριο κατά 1% θα απέφερε πολύ περισσότερα χρήματα από όλα τα προγράμματα
αναπτυξιακής βοήθειας και παραγραφής του χρέους που συζητούνται αυτή την
εποχή. Όμως μια ανακοίνωση για την παραγραφή του χρέους είναι ασφαλώς
ευκολότερη από μια συμφωνία για την κατάργηση των γεωργικών επιδοτήσεων της
Ευρωπαϊκής Ένωσης.