Ο πόλεμος της τρούφας

«Το βασίλειό μου για μια τρούφα». Το σπάνιο μανιτάρι μυρίζει περίεργα, σαν να ανέμειξε κάποιος πλούσιο χώμα, ωραίο κρασί, παραγινωμένο τυρί, φρεσκοκουρεμένο γρασίδι, φορεμένες κάλτσες και… άρωμα φθινοπώρου

Θα μπορούσε να είναι αίνιγμα: Τι είναι μαύρο, μυρίζει όσο χίλια πράγματα μαζί,
αναπτύσσεται στο υπέδαφος και αποτελεί το άγιο δισκοπότηρο για εκατοντάδες
κυνηγούς και καλλιεργητές; Στη Νότια Γαλλία το ξέρουν όλοι: ονομάζεται μαύρη
τρούφα ή αλλιώς «μαύρο διαμάντι» ή «η μαύρη κυρία από το υπέδαφος». Το πιο
εξεζητημένο από τα ονόματά της είναι… τουβερώδης μελανόσπορος (Tuber
melanosporum) και γαστρονομικά απαντάται και ως «μαύρη τρούφα Περιγκόρ».
Θυμίζει κάτι από σοκολάτα; Ουδεμία σχέση έχει. Πρόκειται για μια από τις
ακριβότερες και πιο περίεργες λιχουδιές. Και όπως συνήθως συμβαίνει με τα
ακριβά και απολαυστικά, είναι σπάνια. Ιδίως στην άγρια μορφή της, που τείνει
να εκλείψει.

500 ευρώ το κιλό. Ευτυχώς, τα σημάδια της γίνονται ακόμη αισθητά στη
σκιά του Όρους της Αγίας Βικτωρίας – το όρος που λάτρευε ο ζωγράφος Πολ Σεζάν.
Αν όχι απ’ όλους, από τη μικρή Μαργκό σίγουρα. Μέσα σε μισή ώρα, η μικρή
σκυλίτσα, ράτσας Ντάσχουντ, έχει ανακαλύψει μια ολόκληρη κυψέλη από διαμάντια.
Το μεγαλύτερο έχει το μέγεθος μπάλας μπιλιάρδου και μοιάζει με σβώλο αμμώδους
γης. Μυρίζει περίεργα, σαν να ανέμειξε κάποιος πλούσιο χώμα, ωραίο κρασί,
παραγινωμένο τυρί, φρεσκοκουρεμένο γρασίδι, φορεμένες κάλτσες και… άρωμα
φθινοπώρου. Κι όμως, αυτό το περίεργο ανακάτεμα κοστίζει ούτε λίγο ούτε πολύ
περίπου 500 ευρώ το μισό κιλό. Δεν είναι ν’ απορεί λοιπόν κανείς που ξέσπασε
πόλεμος για την απόκτησή του.

H συγκέντρωση τρουφών αποτελεί επί αιώνες τοπικό σπορ στα νότια της Γαλλίας,
τον μεγαλύτερο παραγωγό διεθνώς. Τα άνυδρα αλπικά υψώματα βόρεια της Μασσαλίας
παράγουν το 80% όλων των βρώσιμων τρουφών της χώρας. Εκεί, σε αυτούς τους
λόφους, ο αγώνας μαίνεται.

Οι συμμορίες. Σύμφωνα με μια έρευνα, το 10% όλης της ποσότητας τρούφας
που συγκεντρώθηκε την περίοδο 2004-2005 έγινε στόχος συμμοριτών εξοπλισμένων
βαριά που επιχειρούσαν νύχτα, σε συνθήκες πλήρους μυστικότητας. Εκτός από
όπλα, είχαν μαζί τους γυαλιά νυχτερινής οράσεως, ειδικά εκπαιδευμένα σκυλιά
για τον εντοπισμό των φυτών, όπως η Μαργκό, και κόπτες συρματοπλεγμάτων.
Κάποιοι μάλιστα έκλεψαν μέχρι και τα δέντρα, κάτω από τα οποία αναπτύσσονται
οι τρούφες – οι τρούφες είναι υπόγεια μανιτάρια που δημιουργούνται από ένα
είδος μυκητιακής μόλυνσης στο τελείωμα των ριζών συγκεκριμένων δέντρων. Κι
άλλες αντίπαλες ομάδες δεν δίστασαν να «απαγάγουν» τα σκυλιά των ανταγωνιστών
τους…

Πληρώνουν νυχτοφύλακες

Τόσο η καλλιέργειά τους, πάντως, όσο και οι άρπαγες που οργανωμένοι σαν
πολεμιστές εισβάλλουν σε ξένα χωράφια, ανήκουν σε έναν κόσμο που περιβάλλεται
από συνθήκες άκρας μυστικότητας. Οι καλλιεργητές είναι πλέον αποφασισμένοι να
αντιμετωπίσουν δυναμικά τους επιτιθέμενους. Έχουν οργανώσει ένοπλες
περιπολίες, πληρώνουν νυχτοφύλακες και έχουν μεταφέρει στα κτήματά τους όλον
τον σύγχρονο τεχνολογικό εξοπλισμό παρακολούθησης: από υπέρυθρες κάμερες, τις
οποίες τοποθέτησαν στα δέντρα, μέχρι συσκευές ακρόασης και μικροσκοπικές
ηλεκτρονικές εντοπισμού. Οι τελευταίες μάλιστα τοποθετήθηκαν στις ίδιες τις
τρούφες, στο υπέδαφος, με τη συνεργασία της χωροφυλακής και στοχεύουν στο να
εντοπιστούν και να συλληφθούν οι κλέφτες σε περίπτωση που πέσουν στην παγίδα
της… παγιδευμένης τρούφας.

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Ρένα Δημητρίου