Eπανάσταση εναντίον ενός μαφιόζικου μετακομμουνισμού

Βάτσλαβ Χάβελ. Ο πρώην πρόεδρος της Τσεχίας και ηγέτης της Βελούδινης Επανάστασης

«H Ρωσία έχει πάρει αυταρχική κατεύθυνση. Στις χώρες που έχουν γνωρίσει τη
σοβιετική κυριαρχία υπάρχει πράγματι μια ευαισθησία σε ορισμένους κινδύνους
που δεν γίνονται πάντα αντιληπτοί από ανθρώπους που ζουν στο εξωτερικό. Οι
Δυτικοί δεν είχαν αντιληφθεί την εμβέλεια της “πορτοκαλί επανάστασης”». Είναι
ο Βάτσλαβ Χάβελ, πρώην πρόεδρος της Τσεχίας και ηγέτης της Βελούδινης
Επανάστασης με την οποία ανατράπηκε ο κομμουνισμός στην Τσεχία.

«Παρακολουθούμε στη Ρωσία το καθεστώς Πούτιν να έχει πάρει μια αυταρχική
τροπή. Γινόμαστε μάρτυρες μιας κατάστασης που χαρακτηρίζεται από τη
χειραγώγηση των μέσων ενημέρωσης, την επιβολή περιορισμών στην ελευθερία του
λόγου, τη διεξαγωγή ενός λίγο ιδιαίτερου αγώνα εναντίον των ολιγαρχών, τη
βίαιη καταστολής στην Τσετσενία, τους διορισμούς κυβερνητών που έως τώρα ήταν
αιρετοί.

Στις χώρες που έχουν γνωρίσει τη σοβιετική κυριαρχία, υπάρχει πράγματι μια
ευαισθησία σε ορισμένους κινδύνους που δεν γίνονται πάντα αντιληπτοί από
ανθρώπους που ζουν στο εξωτερικό. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για τις βαλτικές
χώρες, για τις οποίες είναι ακόμα πιο πρόσφατη η κομμουνιστική κυριαρχία.
Εκείνοι που έχουν εμπειρία από απολυταρχικά καθεστώτα, που γνωρίζουν τις
συνέπειες των “πολιτικών κατευνασμού” και των καταστάσεων όπου όλοι κάνουν τα
στραβά μάτια, θα πρέπει να είναι εκείνοι που θα κρούουν τον κώδωνα του
κινδύνου.

Συγκρούσεις

H Ρωσία δεν ξέρει πραγματικά πού ξεκινάει και πού τελειώνει. Καθ’ όλη τη
διάρκεια της Ιστορίας, η Ρωσία επεκτεινόταν και συρρικνωνόταν. Οι περισσότερες
συγκρούσεις αρχίζουν από διαμάχες για τα σύνορα και από την κατάκτηση ή την
απώλεια εδαφών. Την ημέρα που θα συμφωνήσουμε ήρεμα για το πού τελειώνει η
Ευρωπαϊκή Ένωση και αρχίζει η Ρωσική Ομοσπονδία, το ήμισυ της έντασης ανάμεσα
στην E.E. και στη Ρωσία θα έχει εξαφανιστεί. Δεν είναι ντροπή για μία χώρα το
να μην είναι μέλος της E.E. Θυμώνει η Νέα Ζηλανδία που δεν μπαίνει στην E.E.,
παρότι μοιράζεται τις ίδιες αξίες με αυτήν; Δεν γίνεται μέλος, επειδή είναι
αλλού. Πάνω στο σεισμικό ρήγμα που χωρίζει την E.E. από τη Ρωσία βρίσκεται η
Ουκρανία. H Ουκρανία είναι μία μεγάλη χώρα, και πολύν καιρό έμοιαζε να μη
γνωρίζει πού να ενταχθεί. Οι τελευταίες εξελίξεις νομίζω πως είχαν τεράστια
ιστορική σημασία. Δεκαπέντε χρόνια μετά την πτώση του Τείχους, η Ουκρανία
μοιάζει να δείχνει σήμερα πως γέρνει προς τον ευρωατλαντικό κόσμο. Δεν νομίζω
πως οι Δυτικοί έχουν καταλάβει τη δύναμη της “πορτοκαλί επανάστασης”. Δεν ήταν
επανάσταση εναντίον του κομμουνισμού, αλλά εναντίον του μετακομμουνισμού με
την αρνητική σημασία του όρου, ενός μαφιόζικου μετακομμουνισμού. Μετά την
επανάσταση της Γεωργίας, η “πορτοκαλί επανάσταση” είναι ένα νέο παράδειγμα της
διαδικασίας κάθαρση στον δρόμο προς τη δημοκρατία».