Φιξ: Ένα διατηρητέο «φάντασμα» στη Θεσσαλονίκη

Ιστορία βιομηχανικού πολιτισμού 113 ετών εγκλείει το κτιριακό συγκρότημα Φιξ

Κτίριο – φάντασμα παραμένει το βιομηχανικό συγκρότημα Φιξ, στη δυτική είσοδο
της Θεσσαλονίκης, δέκα χρόνια μετά τον αρχικό χαρακτηρισμό του ως ιστορικού
διατηρητέου μνημείου. Το κτίριο (που είναι προγενέστερο του αντίστοιχου της
Αθήνας), όπως και σειρά άλλων (Υφανέτ, Αλλατίνι κ.ά.), αποφάσισε να θέσει υπό
την προστασία της η Ένωση Πολιτών Θεσσαλονίκης και να ζητήσει την πολιτιστική
αξιοποίησή του. Τα μέλη της αστικής εταιρείας μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα
ζήτησαν χτες την ευαισθητοποίηση του Δημοσίου ή του Δήμου Θεσσαλονίκης για την
εξαγορά του συγκροτήματος. Ο καθηγητής του Συνταγματικού Δικαίου στη Νομική
Σχολή του ΑΠΘ Αντώνης Μανιτάκης τόνιζε χτες πως «αν νοιάζεται για το ιστορικό
μνημείο η Πολιτεία και θέλει να το σώσει, μόνο η ίδια μπορεί να το κάνει
εξαγοράζοντας το ακίνητο». (Εξαιρούνται τα νεώτερα κτίσματα, στον χώρο, τα
οποία λειτουργούν ως κέντρα διασκέδασης).

H Ένωση Πολιτών Θεσσαλονίκης καλεί σε δημόσια συζήτηση για την πολιτιστική
αξιοποίηση του Φιξ, προτείνοντας την αγορά του από τον δήμο ή το υπουργείο
Πολιτισμού (μετατροπή σε μουσείο, συνεδριακό κέντρο κ.λπ.)

«Προτείναμε ήδη στον Δήμο Θεσσαλονίκης την αγορά και αξιοποίηση του Φιξ ως
χώρου στέγασης του δημαρχείου, αλλά αρνήθηκε οποιαδήποτε συζήτηση. Θα
επανέλθουμε», λέει ο Γιάννης Μπουτάρης, μέλος της παράταξης της μειοψηφίας
στον Δήμο Θεσσαλονίκης, «Θεσσαλονίκη Τώρα», που έκανε πρόταση για οικονομική
συμβολή και στον Σύνδεσμο Βιομηχανιών Βορείου Ελλάδος.

H ιστορία του τεραστίου (περί τα 25 στρέμματ) αναξιοποίητου βιομηχανικού
συγκροτήματος, με τα ιδιότυπα κόκκινα τούβλα, ξεκινά στα τέλη του 19ου αιώνα
(πρωτολειτούργησε το 1892 ως ζυθοποιείο Όλυμπος και περιήλθε στα 1926 στον
Κάρολο Φιξ). H τυπική λήξη της λειτουργίας ήρθε το ’70 και έκτοτε το κτίριο
ρημάζει. H πρώτη απόφαση του υπουργείου Πολιτισμού με την οποία χαρακτηρίστηκε
ως μνημείο ήρθε τον Μάιο του 1994.

Ακολούθησε ο μερικός αποχαρακτηρισμός του εννέα χρόνια αργότερα (με απόφαση
επίσης του υπουργείου Πολιτισμού) και πρόσφατα – έπειτα από προσφυγή της
Ένωσης Πολιτών – η τελική ακύρωση της τελευταίας απόφασης από το Συμβούλιο της
Επικρατείας (αρ. 3999/2004) σύμφωνα με την οποία το συγκρότημα «αποτελεί
συνολικά και στο διηνεκές μνημείο – μαρτυρία βιομηχανικού πολιτισμού».