Eρωτήματα για κενά ασφαλείας στη γέφυρα του Pίου

Σοβαρά ερωτήματα για κενά ασφαλείας της γέφυρας Ρίου – Αντιρρίου προκαλεί
το γεγονός ότι ένα από τα καλώδια που στηρίζουν το βάρος του καταστρώματός της
έσπασε χθες έπειτα από φωτιά που εκδηλώθηκε από άγνωστη έως τώρα αιτία.

Για αρκετές μέρες θα είναι κλειστή η γέφυρα Ρίου – Αντιρρίου μετά το σπάσιμο ενός καλωδίου που κρατούσε 550 τόνους

Σύμφωνα με την εκδοχή που προβάλλει η κατασκευάστρια εταιρεία, το καλώδιο
χτυπήθηκε από κεραυνό, καθώς, όπως αναφέρεται στην ανακοίνωση που εξέδωσε στις
9 το βράδυ ­ δέκα ώρες μετά την εκδήλωση του προβλήματος ­ «η έναρξη της
πυρκαγιάς εκδηλώθηκε μετά από μία ιδιαίτερα ισχυρή καταιγίδα».

Επιφυλάξεις, πάντως, για το αν πράγματι το πρόβλημα προκλήθηκε από κεραυνό
διατηρεί και η ίδια η εταιρεία, σημειώνοντας ότι «δεν είναι δυνατόν αυτή τη
στιγμή να αποφανθεί κανείς με βεβαιότητα για τις ακριβείς αιτίες του
συμβάντος, καθώς η γέφυρα πληροί όλες τις προϋποθέσεις αντικεραυνικής
προστασίας».

Σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις, η γέφυρα θα παραμείνει εκτός λειτουργίας για
αρκετές ημέρες, ενώ πληροφορίες αναφέρουν ότι και δεύτερο καλώδιο έχει υποστεί
ζημιά. Επισήμως, η εταιρεία δηλώνει πως σύμφωνα με τον σχεδιασμό της, η γέφυρα
αντέχει ακόμη και σε ταυτόχρονη αποκοπή περισσότερων καλωδίων.

Το πρόβλημα έγινε αντιληπτό στις έντεκα παρά είκοσι το πρωί, όταν ακούστηκε
δυνατός κρότος και στη συνέχεια εκδηλώθηκε φωτιά. Οι υπεύθυνοι ασφαλείας της
γέφυρας απέκλεισαν αμέσως την κυκλοφορία και ειδοποιήθηκε η Πυροσβεστική. Μέσα
σε λίγα λεπτά ένα τμήμα από το φλεγόμενο καλώδιο, που είχε συνολικό μήκος 280
μέτρα, κατέληξε στο κατάστρωμα ενώ το υπόλοιπο κρεμόταν καρβουνιασμένο από την
κεφαλή του πυλώνα. Σύμφωνα με τους πυροσβέστες που έσπευσαν στη γέφυρα, αλλά
δεν χρειάσθηκε να επέμβουν καθώς η φωτιά έσβησε μόνη της ύστερα από περίπου 20
λεπτά, ένα ακόμη καλώδιο ­ το επόμενο από το αποκομμένο ­ έχει ίχνη από τη
φωτιά.

Την ίδια ώρα στην Αθήνα και στο Παρίσι, όπου είναι η έδρα της αναδόχου
εταιρείας, σήμανε συναγερμός. Λίγο μετά το μεσημέρι έφτασε στο Αντίρριο ο
πρωτομάστορας του έργου Ζαν-Πολ Τεσαντιέ, ο οποίος περιορίσθηκε να δηλώσει ότι
«τα καιρικά φαινόμενα είναι η αιτία για ό,τι έγινε». Παράλληλα, από το Παρίσι
με πτήση τσάρτερ κλιμάκιο σχεδιαστών και μελετητών του έργου μέσω Αθήνας
μετέβη στην Πάτρα. Σήμερα αναμένεται να εξετάσουν διεξοδικά την κατάσταση και
ενδεχομένως να προβούν σε σχετικές ανακοινώσεις. Ο κ. Τεσαντιέ ζήτησε πίστωση
χρόνου για να εξακριβωθούν τα αίτια που προκάλεσαν το πρόβλημα.

Αξίζει πάντως να σημειωθεί πως μετά τη διακοπή της κυκλοφορίας στη γέφυρα ήταν
αδύνατη η πρόσβαση από το Ρίο στο Αντίρριο και αντιστρόφως, αφού έπνεαν άνεμοι
εντάσεως έως και 8 Μπωφόρ με αποτέλεσμα να έχει διακοπεί η συγκοινωνία με τα
φέρι μπόουτ ήδη από προχθές το απόγευμα. Χθες τα ξημερώματα, μάλιστα, και επί
δύο ώρες είχε απαγορευθεί η κίνηση των βαρέων οχημάτων πάνω στη γέφυρα για
λόγους ασφαλείας λόγω των ισχυρών ανέμων.

Δεν προστατεύει πάντα το αλεξικέραυνο

ΚΑΘΕ ΚΑΤΑΙΓΙΔΑ ύστερα από αρκετή ώρα δρα ως γεννήτρια παραγωγής
ηλεκτρισμού. Όπως εξηγεί ο καθηγητής Φυσικής της Ατμόσφαιρας στο Πανεπιστήμιο
Αθηνών, κ. Χρήστος Ζερεφός, «το ρεύμα που δημιουργείται από τις καταιγίδες
ρέει κατακόρυφα προς τα πάνω μέσα στην ανώτερη ατμόσφαιρα. Το αλεξικέραυνο
οδηγεί μέσα από τα καλώδιά του αυτό το πολύπλοκο σύστημα ρευμάτων να εκκενωθεί
βαθιά μέσα στη γη. Κατά την εκφόρτιση εκεί, είναι δυνατόν να αναπτυχθούν πολύ
υψηλές θερμοκρασίες, ικανές να ανάψουν φωτιές ή να λειώσουν ακόμη και σίδερα».
Το αλεξικέραυνο ωστόσο δεν προσφέρει πάντα προστασία. Όπως εξηγεί στέλεχος
εταιρείας που εισάγει στην Ελλάδα αντικεραυνικά συστήματα από τη Γερμανία,
«συνήθως η τοποθέτηση μόνο εξωτερικού αλεξικέραυνου δεν αρκεί. H παγκόσμια
στατιστική δείχνει ότι το 34% των καταστροφών από κεραυνούς οφείλονται σε
έμμεσα φαινόμενα, όπως πτώσεις κεραυνών σε ακτίνα μέχρι και δύο χιλιομέτρων,
ενώ υπάρχει μεγαλύτερη πιθανότητα να εκτονωθεί ένας κεραυνός στην περιοχή
δίπλα, παρά πάνω σε ένα κτίριο».

Υπόνοιες για την ποιότητα των υλικών

ΧΩΡΙΣ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟ παγκοσμίως είναι το περιστατικό με την αποκοπή του
καλωδίου στήριξης στη γέφυρα «Χαρίλαος Τρικούπης». Τις ανησυχίες του για τον
αντίκτυπο του ατυχήματος εξέφρασε μιλώντας στα «NEA» ο κ. Νίκος Κοντοές, πρώην
πρόεδρος του Τμήματος Δυτικής Ελλάδας του TEE, ο οποίος έχει παρακολουθήσει
την κατασκευή του έργου από την αρχή του.

«Πρόκειται για ένα πολύ σοβαρό συμβάν γα το οποίο θα πρέπει άμεσα να
επιληφθούν πραγματογνώμονες ειδικοί ώστε να λάβουμε τις αναγκαίες εξηγήσεις.
Κατ’ αρχήν πρέπει να πληροφορηθούμε αν υπάρχει πιθανότητα επανάληψης του
συμβάντος. Επιπλέον θα πρέπει να μάθουμε αν η γέφυρα στερείται αντικεραυνικής
προστασίας, που από μόνο του σαν πρόβλημα είναι σοβαρότατο, αν τα υλικά που
χρησιμοποιήθηκαν είναι ελαττωματικά, πρόβλημα ακόμη πιο δύσκολο, ή αν υπάρχει
άλλος λόγος».

Τρία σενάρια για τη φωτιά στο καλώδιο

1. Αποδυναμώνεται η εκδοχή του κεραυνού

ΟΠΩΣ ΠΑΡΑΔΕΧΕΤΑΙ και η κατασκευάστρια κοινοπραξία, η αποκοπή του
καλωδίου είναι «συμβάν χωρίς προηγούμενο για ένα τέτοιο έργο». Πέρα από την
εκδοχή το πρόβλημα να προκλήθηκε από κεραυνό, οι ειδικοί εκτιμούν ότι η αιτία
μπορεί να βρίσκεται είτε σε κατασκευαστικό λάθος είτε σε αστοχία υλικού. Και
οι δύο αυτές εκδοχές προκαλούν ιδιαίτερη ανησυχία για την ποιότητα κατασκευής
του ίδιου του έργου.

H εκδοχή του κεραυνού αποδυναμώνεται σημαντικά από το γεγονός ότι οι
τελευταίοι κεραυνοί στο στενό Ρίου – Αντιρρίου έπεσαν γύρω στις πεντέμισι τα
ξημερώματα και τις επόμενες ώρες η βροχή συνεχιζόταν αλλά όχι με την ίδια
ένταση που έπεφτε στη διάρκεια της νύχτας. Όπως επισημαίνει ο καθηγητής Κώστας
Μουτζούρης, πρόεδρος του Τμήματος Πολιτικών Μηχανικών του Μετσοβίου
Πολυτεχνείου, «είναι αδύνατο να έχει χτυπηθεί το καλώδιο από κεραυνό στις
πεντέμισι το πρωί και η φωτιά να εκδηλώθηκε τόσες ώρες αργότερα».

2. Να ήρθαν σε επαφή καλώδια μεταξύ τους

TO ΔΕΥΤΕΡΟ σενάριο που επίσης ερευνάται είναι λόγω των ισχυρών ανέμων
εντάσεως 8 Μπωφόρ να ήρθαν σε επαφή μεταξύ τους καλώδια, να προκλήθηκε
υπερθέρμανση και φωτιά.

H γέφυρα, ωστόσο, σύμφωνα με τα τεχνικά χαρακτηριστικά της, έχει σχεδιαστεί
για να αντέχει σε ανέμους ταχύτητας έως 265 χιλιομέτρων την ώρα, δηλαδή, σε
τυφώνα. H ταχύτητα των ανέμων, όμως, χθες, δεν ξεπερνούσε τα 63 χιλιόμετρα την
ώρα.

«Σ’ αυτή την περίπτωση και εφόσον ισχύει αυτή η εκδοχή, τότε μιλάμε για
κατασκευαστικό λάθος», επισημαίνει ο κ. Μουτζούρης, σημειώνοντας, παράλληλα,
πως μπορεί μεν ο σχεδιασμός να προβλέπει αντοχή σε ανέμους 265 χιλιομέτρων,
αλλά η κατασκευή να μην ανταποκρίνεται στον σχεδιασμό.

3. Συνδυασμός κεραυνού και αστοχίας υλικού

TO TPITO σενάριο, που επίσης εξετάζεται, είναι αυτό της αστοχίας
υλικού. Να υπήρχε, δηλαδή, ελάττωμα στο υλικό κατασκευής του καλωδίου, το
οποίο ράγισε αρχικά, προκλήθηκε βραχυκύκλωμα στα καλώδια του φωτισμού και από
εκεί εκδηλώθηκε πυρκαγιά. Και σ’ αυτή την περίπτωση, όμως, γεννώνται σοβαρά
ερωτήματα για την ποιότητα των υλικών που χρησιμοποιήθηκαν.

Τεχνικοί του ΥΠΕΧΩΔΕ, πάντως, δεν απέκλειαν χθες το ενδεχόμενο το πρόβλημα να
δημιουργήθηκε εκτός του κεραυνού και από ταυτόχρονη αστοχία υλικού στο δομικό
καλώδιο της γέφυρας που τελικά έσπασε και κατέπεσε στο κατάστρωμά της. Πηγές
του ΥΠΕΧΩΔΕ, μάλιστα, ανέφεραν, ότι με το χθεσινό περιστατικό «αποδείχθηκε
στην πράξη πως στη γέφυρα υπήρχε πρόβλημα αντικεραυνικής προστασίας». Αυτό το
επιχείρημα όμως το αντέκρουσε η κατασκευάστρια εταιρεία υποστηρίζοντας πως «η
γέφυρα πληροί όλες τις προϋποθέσεις αντικεραυνικής προστασίας».