Eυάλωτες οι παραλίες μας σε τσουνάμι

Απροστάτευτες αποδεικνύεται ότι είναι πολλές τουριστικές ακτές της Ελλάδας
σε περίπτωση που χτυπηθούν από τσουνάμι! Έρευνα που πραγματοποιήθηκε από
επιστήμονες του Πανεπιστημίου του Κόβεντρι – με τη συμμετοχή Ελληνίδας
ερευνήτριας – παρουσιάζει για πρώτη φορά στην Ελλάδα πόσο ευάλωτες στα
τεράστια κύματα είναι οι ελληνικές παραλίες.

Ξενοδοχεία, εστιατόρια και καφέ, αλλά και δημόσια κτίρια είναι απροστάτευτα
από τα τσουνάμι και είναι πιθανόν να υποστούν καταστροφές, όπως προκύπτει από
τη μελέτη των επιστημόνων που πραγματοποιήθηκε στην παραλία Αμμουδάρα του
Ηρακλείου, αλλά και στις παραλίες Σελιανίτικα και Άκολη του Κορινθιακού
Κόλπου.

Οι περιοχές πάντως δεν επελέγησαν τυχαία από τους επιστήμονες. Τσουνάμι είχε
χτυπήσει τις παραλίες Άκολη και Σελιανίτικα το 1963 και μάλιστα είχαν υπάρξει
ζημιές και τραυματισμοί. Όσο για το Ηράκλειο, το πιο πρόσφατο τσουνάμι είναι
αυτό που εμφανίστηκε το 1956, έπειτα από ένα σεισμό νότια της Αμοργού.

Αιτία για τις ανεπάρκειες που παρατηρούνται, όπως εξηγούν οι ειδικοί, είναι η
παντελής έλλειψη ενημέρωσης πολιτών και τοπικών αρχών για το θέμα, αφού πολλά
κτίρια βρίσκονται… σχεδόν πάνω στο κύμα, χωρίς να διαθέτουν καμία προφύλαξη
σε περίπτωση που εμφανιστούν τα τεράστια κύματα. Επιπλέον, πολλά απ’ αυτά
είναι μακριά από το οδικό δίκτυο και έτσι θα είναι πολύ δύσκολο να
απομακρυνθούν οι πολίτες σε ασφαλή, υψηλότερα σημεία. Την ίδια στιγμή, κίνδυνο
αποτελούν και στις δύο περιοχές τα πολλά κινητά αντικείμενα που βρίσκονται
στις παραλίες και μπορεί να φράξουν διόδους διαφυγής ή να τραυματίσουν
τουρίστες και κατοίκους.

Από την επιτόπια έρευνα που πραγματοποίησε στο Ηράκλειο η γεωλόγος διδάκτωρ
του Πανεπιστημίου του Κόβεντρι και επιστημονική συνεργάτης του Τεχνικού
Πανεπιστημίου της Βιέννης κ. Μαρία Παπαθωμά με τη συνεργασία επιστημόνων και
του καθηγητή κ. Γεράσιμου Παπαδόπουλου, προκύπτει ότι 78 κτίρια στην παραλία
της Αμμουδάρας – περίπου 10% των κτιρίων – είναι σε κακή κατάσταση (από άποψη
προφυλάξεων) και βρίσκονται μέσα στη ζώνη όπου θα συμβεί το πλημμυρικό
φαινόμενο σε περίπτωση τσουνάμι. Σε ακόμη χειρότερη κατάσταση είναι το 5% των
κτιρίων και κρίνεται αναγκαίο να ενισχυθούν με προστατευτικές κατασκευές.

Χαμηλά κτίρια. Τα κινητά αντικείμενα είναι πολύ πιθανόν να
δημιουργήσουν προβλήματα σε ένα ενδεχόμενο τσουνάμι, αναφέρεται στην έρευνα.
Οι επιστήμονες εντόπισαν, κυρίως το καλοκαίρι, μεγάλη ποσότητα αντικειμένων
όπως καρέκλες, τραπέζια που μπορεί να παρασυρθούν από το νερό και να
τραυματίσουν τους πολίτες ή να κλείσουν τις οδούς διαφυγής.

Επιπλέον, 30% των κτιρίων έχουν μόνον έναν όροφο και είναι πιθανόν να υποστούν
μεγάλες ζημιές. Τα αποτελέσματα δείχνουν ακόμα ότι πολλά απ’ αυτά δεν έχουν
πρόσβαση σε δρόμο που να οδηγεί σε υψηλότερα σημεία, τα οποία θα προσφέρουν
προστασία από τα ορμητικά κύματα. Μάλιστα, τα κτίρια που βρίσκονται στο βόρειο
μέρος της περιοχής, μεταξύ των δύο ρεμάτων, είναι ιδιαιτέρως ευάλωτα,
τονίζεται.

Παρόμοια είναι τα αποτελέσματα από την έρευνα που πραγματοποιήθηκε στην
περιοχή του Κορινθιακού Κόλπου. Τόσο στην παραλία Σελιανίτικα όσο και στην
παραλία Άκολη, πολλά από τα κτίρια και τα εστιατόρια βρίσκονται ελάχιστα μέτρα
από τη θάλασσα, χωρίς να διαθέτουν προφυλάξεις για τα κύματα (όπως τείχη,
κυματοθραύστες).

Περίφραξη. «Τέτοιες κατασκευές λείπουν από πολλά κτίρια που ερευνήσαμε
και στο Ηράκλειο και στον Κορινθιακό» λέει στα «NEA» η κ. Παπαθωμά. Και
συνεχίζει: «Και όμως δεν είναι δύσκολο να φτιαχτούν αυτές οι κατασκευές. Για
παράδειγμα, μία περίφραξη, ένας φράχτης μπροστά από ένα ξενοδοχείο που είναι
κοντά στην ακτή θα συγκρατήσει την ορμή του νερού».

Από την πλευρά του ο ερευνητής κ. David Smith από το Πανεπιστήμιο του
Κόβεντρι, που επίσης συμμετείχε στη μελέτη, αναφέρει πως «πρέπει εξ αρχής τα
κτίρια σε αυτές τις περιοχές να σχεδιάζονται και να κτίζονται με αυτές τις
προδιαγραφές, έτσι ώστε να μην κινδυνεύουν».

Στην παραλία Άκολη, το 46,5% των κτιρίων βρίσκονται στη ζώνη με τα πιο ευάλωτα
κτίρια σε περίπτωση τσουνάμι, ενώ στα Σελιανίτικα, στην ίδια ζώνη είναι το
36,5% των κτιρίων. Μεγαλύτερα προβλήματα είναι πιθανόν να παρουσιαστούν έπειτα
από ένα τσουνάμι, σημειώνουν οι επιστήμονες, σε χαμηλά κτίρια και σε κτίρια
που βρίσκονται σε απόσταση μεγαλύτερη των 50 μέτρων από τους δρόμους. Στην
παραλία Άκολη το15,3% των κτιρίων δεν έχουν άμεση πρόσβαση σε δρόμους, με
αποτέλεσμα να μην μπορούν να απομακρυνθούν έγκαιρα οι πολίτες.

ΕΛΛΕΙΨΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ

Δεν έχουν αίσθηση του κινδύνου

H ενημέρωση του κοινού, κατοίκων και τουριστών, είναι αυτό που πρέπει
οπωσδήποτε να κάνουν άμεσα οι τοπικές αρχές, όπως και η Πολιτεία προκειμένου
να υπάρξουν όσο το δυνατόν λιγότερες απώλειες σε περίπτωση τσουνάμι. Αυτό
τονίζουν στα «NEA» οι επιστήμονες της έρευνας. Χαρακτηριστικό είναι, αναφέρει
η γεωλόγος κ. Παπαθωμά, πως «το 2000 και το 2001, όταν πραγματοποιούσαμε τις
έρευνες στις παραλίες, ο κόσμος γελούσε μαζί μας… Μας έλεγαν, “θα συμβεί
τσουνάμι εδώ;”. Αυτό συνέβαινε, όμως, διότι δεν ήταν ενημερωμένοι. Μην ξεχνάμε
ότι πάρα πολύς κόσμος στη Νοτιοανατολική Ασία χάθηκε επειδή πήγε στη θάλασσα
όταν αυτή τραβήχτηκε προς τα μέσα. Δεν γνώριζαν…».

Όπως προσθέτει η γεωλόγος, στην παραλία του Ηρακλείου, για παράδειγμα,
υπάρχουν σχολεία, αλλά είναι άγνωστο αν έχουν ενημερωθεί ποτέ τα παιδιά πώς να
εκκενώνουν το κτίριο σε περίπτωση τσουνάμι.

Πάντως, την περίοδο που πραγματοποιούνταν οι έρευνες, οι Νομαρχίες και οι
Δήμοι στις εν λόγω περιοχές είχαν ενημερωθεί από τους επιστήμονες, αλλά δεν
έδειξαν μεγάλο ενδιαφέρον.