Yπερκέρδη για τους πετρελαιάδες

Υπερκέρδη… παντός καιρού βγάζει το κύκλωμα διύλισης και εμπορίας υγρών
καυσίμων. Κερδίζουν τόσο στην άνοδο των διεθνών τιμών του πετρελαίου όσο και
στην πτώση τους. Το κύκλωμα διύλισης και εμπορίας, ενώ τον τελευταίο μήνα οι
διεθνείς τιμές του πετρελαίου έχουν κάνει βουτιά κατά 17% και ταυτόχρονα το
ευρώ έχει ανατιμηθεί 5% έναντι του δολαρίου, εν τούτοις κρατά ψηλά τις τιμές
πώλησης στους καταναλωτές. Αποτέλεσμα είναι οι τιμές λιανικής πώλησης της
αμόλυβδης βενζίνης να έχουν πέσει το ίδιο διάστημα μόλις κατά 6%…

Αυτή η επιπλέον διαφορά που δεν πέρασε στις λιανικές τιμές ισοδυναμεί με
«μποναμά» εκατομμυρίων ευρώ στα ταμεία των διυλιστηρίων και των εταιρειών
εμπορίας εις βάρος των καταναλωτών, οι οποίοι θα έπρεπε να πληρώνουν
χαμηλότερα την τιμή της βενζίνης. Μάλιστα, σε μια περίοδο κατά την οποία ο
ενεργειακός «λογαριασμός» μιας οικογένειας επιβαρύνεται και από τις τιμές του
πετρελαίου θέρμανσης, αλλά και την απροθυμία της κυβέρνησης να χορηγήσει
επίδομα θέρμανσης στις ασθενείς οικονομικά ομάδες.

Πρόκειται για γνώριμο – σε όσους παρακολουθούν την αγορά πετρελαιοειδών –
σκηνικό που επαναλαμβάνεται σε όλο του το μεγαλείο τον τελευταίο μήνα: Όταν
αυξάνονται οι τιμές με τις οποίες προμηθεύονται υγρά καύσιμα όσοι εμπλέκονται
στο κύκλωμα οι ανατιμήσεις περνούν αυτόματα στην κατανάλωση, όπως συνέβη την
εβδομάδα που πέρασε. Όταν ωστόσο οι τιμές των διυλιστηρίων μειώνονται – όπως
συνέβη τον τελευταίο μήνα – στην κατανάλωση περνά μόνο μικρό τμήμα της
μείωσης.

H διαφορά των τιμών. Συγκεκριμένα, τον τελευταίο μήνα, από τις 22
Οκτωβρίου έως τις 26 Νοεμβρίου, η τιμή ex factory της αμόλυβδης (δηλαδή η τιμή
χονδρικής στην οποία πωλούν τα διυλιστήρια προς τις εταιρείες), ως αποτέλεσμα
της πτώσης των διεθνών τιμών, υποχώρησε κατά 12,5%, από 30,2 σε 25,6 λεπτά το
λίτρο. Ωστόσο το ίδιο διάστημα, οι καταναλωτές είδαν τις λιανικές τιμές να
μειώνονται μόνο κατά 6%, από 86 σε 80,8 λεπτά το λίτρο.

Και αυτό, καθώς την ίδια περίοδο το μέσο ποσοστό κέρδους όσων εμπλέκονται στην
εμπορία και διανομή της αμόλυβδης βενζίνης από 20,6% αυξήθηκε σε 21,04%. Γι’
αυτό και όπως εκτιμούν στελέχη της αγοράς, η μέση λιανική τιμή της αμόλυβδης
θα έπρεπε να είναι χαμηλότερη κατά ένα έως δύο λεπτά το λίτρο, δηλαδή 78-79
λεπτά.

Με άλλα λόγια, οι τιμές λιανικής διατηρήθηκαν τεχνητά υψηλές και οι
εμπλεκόμενοι στο κύκλωμα των υγρών καυσίμων καρπώθηκαν τη διαφορά.

Τα επιπλέον ευρωλεπτά που «χάθηκαν» στη διαδρομή από το διυλιστήριο έως την
αντλία, μεταφράζονται σε κέρδη αρκετών εκατομμύρια ευρώ, αν ληφθεί υπόψη ότι
κάθε μήνα καταναλώνονται πανελλαδικά περισσότερα από 240 εκατομμύρια λίτρα
βενζινών κάθε τύπου. Μάλιστα από τα μέσα Οκτωβρίου έως και σήμερα, το μέσο
μεικτό περιθώριο κέρδους που μοιράζονται εταιρείες και πρατήρια κυμαίνεται
σταθερά ανάμεσα σε 11,5 και 12,5 λεπτά ανά λίτρο, όταν ο μέσος ευρωπαϊκός όρος
δεν ξεπερνάει τα 10 λεπτά.

ΕΛΛΑΔΑ

Έχουμε από τα υψηλότερα μεικτά περιθώρια κέρδους

Χαρακτηριστικό είναι ότι η Ελλάδα παραμένει ανάμεσα στις πρώτες χώρες,
πανευρωπαϊκά, με τις υψηλότερες τιμές προ φόρων στις βενζίνες, σύμφωνα με τα
επίσημα στοιχεία της Eurostat. Πρόκειται για τις τιμές που αφορούν τα μεικτά
περιθώρια κέρδους του κυκλώματος διύλισης και εμπορίας, μαζί με τα μεταφορικά
τους. Ενδεικτικό, πάντως, για τον τρόπο λειτουργίας της αγοράς είναι ότι τα
τελευταία χρόνια η κερδοφορία των ελληνικών διυλιστηρίων παραμένει σταθερά σε
υψηλά επίπεδα. Σύμφωνα με μελέτη του ΙΟΒΕ, μόνο την πενταετία 1997-2001 ο
μέσος ετήσιος ρυθμός αύξησης των κερδών τους ήταν της τάξεως του 258%, παρά το
γεγονός ότι οι πωλήσεις τους παρέμειναν σχεδόν σταθερές σε όγκο. Σύμφωνα με
παράγοντες της ελληνικής αγοράς πετρελαιοειδών, οι λόγοι που τα διυλιστήρια
μπορούν να πραγματοποιούν κέρδη «παντός καιρού» είναι οι σχεδόν μονοπωλιακές
δομές της ελληνικής αγοράς.