Πρόβα ορχήστρας

H TAINIA είναι του 1979, αλλά τη θυμήθηκε την περασμένη εβδομάδα ένας
συντονιστής του ΠΑΣΟΚ που είναι σινεφίλ. Πρόκειται για την «Πρόβα Ορχήστρας»
του Φεντερίκο Φελίνι. Ο συνειρμός προήλθε από την πολιτική επικαιρότητα, δεν
είναι όμως τυχαίος. Εξ αρχής, η «Πρόβα Ορχήστρας» εξελήφθη ως ευφυής πολιτική
αλληγορία. Άλλοι είδαν να καθρεφτίζεται στο έργο η Ευρώπη του Μεσοπολέμου.
Άλλοι η ιταλική πολιτική αστάθεια της δεκαετίας του ’70, κατά τα «μολυβένια
χρόνια» της τρομοκρατίας των Ερυθρών Ταξιαρχιών.

Στην ταινία μια ορχήστρα προβάρει ένα μουσικό έργο. Ωστόσο, κανείς δεν ακούει
κανέναν. Οι μουσικοί, αν και παίζουν διαφορετικά όργανα, ανταγωνίζονται ή
σαμποτάρουν ο ένας τον άλλον. H ορχήστρα οδηγείται από το φάλτσο στην αναρχία
και τελικά πειθαρχεί μόνο όταν ο μαέστρος αποκτά την αυταρχικότητα ενός
φασίστα ηγέτη. Με όρους νέου ΠΑΣΟΚ, η συμμετοχική δημοκρατία δεν προάγει τη
συμφωνική μουσική.

H ΑΛΗΘΕΙΑ είναι ότι η συνεδρίαση των συντονιστών του ΠΑΣΟΚ της
περασμένης Τρίτης θύμιζε λίγο τους καβγάδες των μουσικών στην ταινία του
Φελίνι. H διχογνωμία δεν αφορούσε την ανωτερότητα του βιολιού επί του
φλάουτου, αλλά το Ασφαλιστικό. H αλληλουχία είναι πλέον γνωστή. Ο Θανάσης
Τσούρας μιλούσε για το Ασφαλιστικό της Εμπορικής Τράπεζας, όταν πετάχτηκε ο
Φίλιππος Πετσάλνικος επικρίνοντας στελέχη του ΠΑΣΟΚ που έχουν πάρει πρόσφατα
δημόσια θέση για το Ασφαλιστικό, αυτενεργώντας. H Άννα Διαμαντοπούλου απάντησε
και στη συζήτηση ενεπλάκησαν από τη μια μεριά οι Καστανίδης, Παπουτσής και από
την άλλη οι Χρυσοχοΐδης και Αλέκος Παπαδόπουλος.

H ορχήστρα του Συντονιστικού έγινε έτσι πεδίο ανταγωνισμών, με τους μεν να
αμφισβητούν το δικαίωμα των δε να λάβουν προσωπική θέση για ένα,
ομολογουμένως, φλέγον θέμα. Παραφωνία; Αναρχία; Πάντως, στην τελική του
παρέμβαση, ο μαέστρος Γιώργος Παπανδρέου «σκούπισε» το θέμα, λέγοντας πως αυτό
που καταλαβαίνει από τη συζήτηση είναι ότι «υπάρχει ομοφωνία» πως το ΠΑΣΟΚ
στηρίζει τον νόμο Ρέππα για το Ασφαλιστικό. Άρα συνεντεύξεις με
προβληματισμούς για το Ασφαλιστικό ή αμφίσημες δηλώσεις για κρίσιμα κοινωνικά
θέματα τέλος! Νηφάλιος παρατηρητής μοιράζεται την εντύπωση με τους
εμπλεκομένους, ότι η παρέμβαση Πετσάλνικου ήταν προσχεδιασμένη ώστε να δώσει
την ευκαιρία στον Παπανδρέου να σφίξει τα λουριά της ορχήστρας.

ΤΟ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ είναι ότι τα δύο κόμματα λειτουργούν ως συγκοινωνούντα
δοχεία. Παράφωνη και ασυντόνιστη είναι και η ορχήστρα της κυβέρνησης – και
μάλιστα σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό. Στην ταινία του Φελίνι, οι μουσικοί
τσακώνονται για τη θέση των αναλογίων με τις παρτιτούρες. Ή υπονομεύουν ο ένας
τον άλλον, ενίοτε με ακραίο τρόπο, κλείνοντας, ας πούμε, το στόμιο της
τρομπέτας με ένα προφυλακτικό. Όταν εμφανίζεται ένας ποντικός το κυνηγητό και
η εξόντωσή του προκαλεί χάος, ενώ μέσα στον γενικό χαμό κάποιος βρίσκει την
ευκαιρία να σαγηνεύσει την πιανίστρια και να τη σύρει κάτω από το πιάνο για τα
περαιτέρω.

Στην κυβέρνηση της N.Δ., ο Δημητρακόπουλος και ο Σουφλιάς τα έχουν βάλει με
τον Αλογοσκούφη, η ΔΑΚΕ γιουχάρει τον Πάνο Παναγιωτόπουλο, Σπήλιος και Ζορμπάς
τσακώνονται στο Πεντάγωνο, ο Μεϊμαράκης αμφισβητεί τον Θόδωρο Ρουσόπουλο και η
Έλενα Κουντουρά διαμαρτύρεται διότι δεν ενημερώνεται για την υπουργική
δραστηριότητα. Τα φάλτσα και οι χασμωδίες πάνε σύννεφο στην κυβερνητική
ορχήστρα. Συχνά οι μουσικοί χτυπούν ο ένας τον άλλον με τα δοξάρια, αντί να
παίζουν βιολί. Ο μαέστρος Καραμανλής έκανε κάποιες προσπάθειες να τους
μαζέψει, δεν φαίνεται όμως διατεθειμένος ή δεν μπορεί προς το παρόν να κάνει
όσα χρειάζονται για να επαναφέρει την τάξη. Κάπως έτσι η ορχήστρα της νέας
διακυβέρνησης οδηγείται από την παραφωνία στην κακοφωνία. Το αν αυτό ενοχλεί
το πολιτικά φιλότεχνο κοινό θα φανεί στις δημοσκοπήσεις.