Πρόσωπα H πέμπτη εξουσία

Στη διάρκεια της αμερικανικής προεκλογικής εκστρατείας, μία τηλεοπτική
εκπομπή επηρέασε όσο καμιά άλλη τους ψηφοφόρους: το Daily Show του Τζον
Στιούαρτ.

Τζον Στιούαρτ. Με τα δύο Emmy που κέρδισε για την εκπομπή του στις 19 Σεπτεμβρίου

Αυτή η ημίωρη «εκπομπή-φαινόμενο», όπως χαρακτηρίζεται πλέον από τους
ειδικούς, προβάλλεται κάθε βράδυ από Δευτέρα ώς Πέμπτη στις 11 από το
καλωδιακό δίκτυο Comedy Central. Είναι ένα είδος τηλεφημερίδας μεταξύ αστείου
και σοβαρού – με τάση προς το αστείο. Στο πρώτο τέταρτο της εκπομπής, ο
41χρονος Στιούαρτ σταματάει σε εικόνες της επικαιρότητας δίνοντάς τους, με τις
εκφράσεις του προσώπου του (αμήχανη σιωπή, καρτερικότητα μπροστά στην τόση
βλακεία, χαμόγελο ευτυχίας…), ένα νόημα που έχει διαφύγει από τους
δημοσιογράφους των μεγάλων δικτύων. Για παράδειγμα: στην πρώτη εικόνα, ο Μπους
δηλώνει πως είναι ο «υποψήφιος της ελπίδας»· στη δεύτερη (μαγνητοσκοπημένη την
ίδια μέρα), ο Ντικ Τσέινυ προβλέπει πυρηνικές επιθέσεις εναντίον αμερικανικών
πόλεων· τρίτη εικόνα, επιστροφή στο πλατό και στο άδειο βλέμμα του Στιούαρτ…
Οι ρουμπρίκες της εκπομπής είχαν προεκλογικά τίτλους όπως «Αναποφασιστικότητα
2004», «Mess O’Potamia» (για το χάος στο Ιράκ), «2004 Fiasco Preview» (για τα
προβλήματα της καταμέτρησης). Και ειδικοί απεσταλμένοι έκαναν ξεκαρδιστικά
προεκλογικά ρεπορτάζ παρωδώντας τέλεια τη σοβαροφάνεια των αυτάρεσκων
τηλεοπτικών ρεπόρτερ.

Από το 1999 που ανέλαβε ο Τζον Στιούαρτ, το Daily Show τριπλασίασε τη
θεαματικότητά του ξεπερνώντας κάθε βράδυ το ένα εκατομμύριο τηλεθεατές.
Σύμφωνα με έρευνες, 21% των προσώπων ηλικίας 18-25 ετών ενημερώνονταν για την
προεκλογική εκστρατεία μόνον από το Daily Show και το Saturday Night Live, τη
σαββατιάτικη κωμική εκπομπή του ABC. Ο Στιούαρτ έγινε εξώφυλλο στο
«Νιούζγουηκ» και το «Ρόλινγκ Στόουν» και θέμα των «60 λεπτών» του CBS. Ο Τζων
Έντουαρντς ανακοίνωσε πως θα είναι υποψήφιος για την αντιπροεδρία από την
εκπομπή του. H Ένωση Τηλεοπτικών Κριτικών απένειμε φέτος στο Daily Show το
βραβείο της «καλύτερης ενημερωτικής εκπομπής» και το βιβλίο που εξέδωσαν ο
Στιούαρτ και η ομάδα του («America, The Book») είναι στις πρώτες θέσεις των
πωλήσεων.

Το πραγματικό του όνομα είναι Τζόναθαν Στιούαρτ Λίμποβιτς, είναι παντρεμένος
με μια κτηνίατρο και πατέρας ενός μωρού 4 μηνών. Ουδέποτε έκρυψε πως θα
ψηφίσει τον Κέρρυ, με αποτέλεσμα να γίνει το «μαύρο πρόβατο» των συντηρητικών
δημοσιογράφων – ο Μπιλ Ο’Ράιλι του πολύ δεξιού Fox News εξέφρασε την
αγανάκτησή του που ένα τέτοιο «ανόητο σόου» για «μαστουρωμένους τεμπέληδες»
επέδρασε στην προεκλογική εκστρατεία. Ο Μπομπ Τόμσον του Κέντρου για τη Μελέτη
της Λαϊκής Τηλεόρασης στο Πανεπιστήμιο Σίρακιουζ της Νέας Υόρκης εκφράζει στη
«Λιμπερασιόν» μια διαφορετική άποψη. Αν ο Τύπος αντιπροσωπεύει την «τέταρτη
εξουσία» που οφείλει να ελέγχει τις τρεις πρώτες, σημειώνει, ο Τζον Στιούαρτ
ασκεί μια «πέμπτη εξουσία», που ελέγχει την τέταρτη – αφού «πραγματικός στόχος
του δεν είναι οι πολιτικοί, αλλά τα προβλήματα της τηλεοπτικής ενημέρωσης».