Δρόμοι

Ένα αγόρι…

… σε ένα τσίρκο απορεί όταν βλέπει ένα τεράστιο ζώο δεμένο από το πόδι μόνο
με ένα λεπτό σκοινί. Και ο πατέρας του τού εξηγεί: «Όταν ο ελέφαντας ήταν
μικρός, τον είχαν δέσει από το πόδι με μια βαριά αλυσίδα. Όσο και αν
προσπάθησε, δεν μπόρεσε να τη σπάσει. Μεγαλώνοντας, έπαψε πια να προσπαθεί.
Και τότε δεν χρειαζόταν άλλο η αλυσίδα. Έφτανε το σκοινί».

Είναι απίστευτο…

… πόσο βαρύ, σαν αλυσίδα, μπορεί να αποδειχτεί ένα κομματάκι πανί σαν τη
σημαία. Αλλά και πόσο «φθηνή» μπορεί να γίνει αυτή, όταν πέφτει σε ακατάλληλα
χέρια.

Από τις σημαίες…

… του κόσμου, την πιο μεγάλη πέραση την είχαν η σοβιετική, η αμερικανική και
η βρετανική: έγιναν μπλουζάκια, ρολόγια, ταπετσαρία. Όμως, σαν σύμβολα, οι
σημαίες είναι κάτι παραπάνω από όλα αυτά. Ορίζουν έθνη, λαούς. Και
ιμπεριαλισμούς. Όπως η βρετανική, που για να γίνει όπως την ξέρουμε σήμερα,
χρειάστηκε να συνδυαστούν ο αγγλικός, ο σκωτσέζικος και αργότερα ο ιρλανδικός
σταυρός. Μια που οι σημαίες γίνονται σήμερα μπλουζάκια και ταπετσαρίες,
δικαιολογημένα οι μόδιστροι θεώρησαν πως τους πέφτει λόγος όταν άρχισε η
συζήτηση για την ανανέωση της βρετανικής σημαίας. Έτσι, πρότειναν τις δικές
τους ιδέες. «Οι σημαίες γίνονται ολοένα και πιο αδιάφορες», είπε ο Ρόμπιν
Ντέρικ, καλλιτεχνικός διευθυντής του περιοδικού «Vogue». «Γι’ αυτό καλό θα
ήταν να βγαίνει μια νέα σημαία σε κάθε σεζόν. Έτσι θα μπορεί να έχει κάθε φορά
το θέμα που θα είναι στη μόδα». Οι «μόδιστροι» Τσάπμαν πρότειναν την περίφημη
υπαρξιακή «Κραυγή» του Μινχ. Αντίθετα, οι διαφημιστές της Saatchi &
Saatchi δεν πρότειναν τίποτα. «Αν κάποιος πελάτης μας», είπαν, «μας ζητούσε να
αλλάξουμε κάτι τόσο ισχυρό και αγαπητό, με παγκόσμια αναγνώριση, θα τον
συμβουλεύαμε να το αποφύγει. Θα άλλαζε ποτέ κανείς το λογότυπο των
Μακντόναλντς ή της Κόκα Κόλα;».

Μια δωδεκάχρονη…

… μαθητριούλα από την Αμερική έχει μια διαφορετική ιδέα για τη σημαία.
Έγραψε στην έκθεσή της: «Η σημαία είναι ένα πολύ σπουδαίο κομμάτι πανί. Πρέπει
να την αντιμετωπίζεις με σεβασμό. Είναι παράνομο να αφήνεις τη σημαία να
πέφτει στο χώμα. Κανείς δεν νοιάζεται αν ένας άστεγος κοιμάται κατάχαμα.
Κανείς δεν σκύβει να τον σηκώσει και να τον πιάσει να μη βραχεί. Αυτό δείχνει
πόσο πιο σημαντική είναι η σημαία. Τα παιδιά τής ορκίζονται πίστη κάθε μέρα
στα σχολεία. Κανείς δεν ορκίζεται πίστη στη δικαιοσύνη και την ισότητα. Κανείς
δεν σέβεται το δικαίωμα για έναν καλό μισθό, ένα πιάτο φαΐ, ένα κρεβάτι στο
νοσοκομείο. Μα όλοι σεβόμαστε αυτό το κομμάτι πανί που είναι η σημαία μας».
Αυτά που έγραψε η μικρούλα είναι η πραγματική σημαία, αυτή που ελάχιστοι
αποτολμούν να τη σηκώσουν. Οι περισσότεροι προτιμούν τη «φθήνια». Είναι
απίστευτο πόσοι πολλοί κατεργαρέοι μπορούν να κρυφτούν πίσω από ένα κομματάκι
πανί.