Ο γύρος του αρχαίου κόσμου σε 40 ώρες

Σκεπασμένες με χρυσό και τελείως άθικτες βρέθηκαν οι σαρκοφάγοι στην όαση Μπαχρίγια της Αιγύπτου. H πρόσφατη ανακάλυψη προκάλεσε ρίγη συγκίνησης και το αρχαιολογικό ντοκιμαντέρ έσπευσε να απαθανατίσει την ομορφιά τους

Έναν συναρπαστικό κινηματογραφικό και αρχαιολογικό γύρο του κόσμου με εξήντα
ταινίες, ντοκιμαντέρ, ρεπορτάζ, ανακαλύψεις που αναδύονται από τα βάθη του
προϊστορικού και ιστορικού χρόνου περιλαμβάνει το διαγωνιστικό και ενημερωτικό
πρόγραμμα του «Αγώνος», της 4ης Διεθνούς Συνάντησης Αρχαιολογικής Ταινίας, που
πραγματοποιείται στην Αθήνα, στο θέατρο «Κνωσός» (Κνωσού 11, στάση
Καλλιφρονά), από 7 έως 15 Νοεμβρίου.

Στις παράλληλες εκδηλώσεις του «Αγώνος», που οργανώνεται από το περιοδικό
«Αρχαιολογία και Τέχνες», υπό την αιγίδα του υπουργείου Πολιτισμού,
περιλαμβάνεται και συναυλία του Γιώργου Νταλάρα, στις 15 Νοεμβρίου, στο «Ρεξ»,
όπου μεταξύ άλλων ο τραγουδιστής θα ερμηνεύει και η Μέμη Σπυράτου θα διαβάζει
ποιήματα της Ελένης Αρβελέρ με τίτλο «H φωνή της Ιστορίας», μελοποιημένα από
τον Νίκο Πλάτανο.

Πλουσιότερος και πιο ανοιχτός παρά ποτέ σε πειραματισμό, χιούμορ και
καλλιτεχνική ευαισθησία, άλλοτε σε ταινίες και παράλληλες εκδηλώσεις, είναι
φέτος ο «Αγών», που ξεκινά εντυπωσιακά: μια ταινία της Γερμανίδας αρχαιολόγου
– ντοκιμαντερίστριας Έλι Κρις ζωντανεύει τα ζωηρά χρώματα που είχαν κάποτε τα
αρχαία ελληνικά αγάλματα, τα οποία συνηθίσαμε να βλέπουμε λευκά και ξεβαμμένα.
H προβολή συμπληρώνεται από τη διάλεξη του διευθυντή του Εθνικού Αρχαιολογικού
Μουσείου Νίκου Καλτσά για το ίδιο θέμα, ενώ σε άλλη διάλεξη ο καθηγητής τής
Αρχαιολογίας Νίκος Σταμπολίδης θα μιλήσει για τη γοητεία της ανασκαφής.

Με τη μικροκάμερα – ρομπότ θα μπούμε μαζί σε θαλάμους και διαδρόμους
της μεγάλης πυραμίδας της Γκίζας, που δεν έχουν διανοιχθεί ακόμα, θα
ανακαλύψουμε μαζί με τους αρχαιολόγους στα Ουράλια έναν ασύλητο τάφο ηλικίας
2.500 χρόνων με 9.300 χρυσά κτερίσματα που ανήκε σε Σκύθη ηγεμόνα. Θα
γνωρίσουμε στο Βελουχιστάν τα απολιθωμένα οστά του μεγαλύτερου ζώου που πέρασε
από τη Γη (του Βαλουχοθηρίου, τρεις φορές μεγαλύτερου από ελέφαντα). Θα
περιπλανηθούμε σε μια υπέροχη αρχαία ελληνική πόλη, τη Σαγαλασσό, στη σημερινή
Τουρκία, που αναστηλώνεται τα τελευταία χρόνια, ενώ στο Ζεύγμα θα δούμε μια
άλλη αρχαία πόλη να βυθίζεται στο φράγμα του Ευφράτη.

Ενώ τα βιβλία και τα δημοσιεύματα για τα «Ελγίνεια» γεμίζουν βιβλιοθήκη και τροφοδοτούν μια πολεμική που κρατεί 170 χρόνια, ο Κώστας Γαβράς είναι ο πρώτος Έλληνας σκηνοθέτης που έκανε για την αρπαγή μια σύντομη ταινία, που θα δούμε για πρώτη φορά στον «Αγώνα»

Βήμα ευαισθητοποίησης της κοινής γνώμης, η αρχαιολογική ταινία θα μας
γνωστοποιήσει την προσπάθεια που γίνεται στη Ρουμανία να σωθούν από την
καταστροφή (και την οικολογική) τα μεγαλύτερα αρχαία χρυσωρυχεία του κόσμου,
ενώ θα ανασηκώσουμε στο Ιράκ το πέπλο που σκεπάζει την αρχαία Βαβυλώνα, τον
Πύργο της Βαβέλ, τη Νινευί. Ένα συγκινητικό και μυστηριακό ταξίδι στους
αιγυπτιακούς τάφους σε αναζήτηση του «κα», της αθάνατης ψυχής των αρχαίων
Αιγυπτίων, θα μας φέρει απέναντι στην πιο πρόσφατη μεγάλη ανακάλυψη της
αιγυπτιολογίας, τις ανέπαφες χρυσές μούμιες της Μπαχρίγια, ενώ παρέα με μια
κεφάτη ομάδα πειραματικής αρχαιολογίας θα δούμε την κατασκευή ενός μεγάλου
καταπέλτη. H αλβανική αρχαιολογική ταινία θα μας γνωρίσει μια ειδυλλιακή
αρχαία ελληνική πόλη, το Βουθρωτό (απέναντι από την Κέρκυρα), ενώ μια άλλη
ιταλική ταινία θα μας εισαγάγει στον κόσμο των Ετρούσκων.

Από ελληνικής πλευράς συμμετέχουν 20 ταινίες. Ξεκινάμε από την ταινία
του Κώστα Γαβρά για τον Παρθενώνα, την αρπαγή των γλυπτών από τον Έλγιν και
την ανάγκη να ενωθούν τα διασκορπισμένα γλυπτά. Θα γνωρίσουμε τα μυστικά της
αναστήλωσης των μνημείων της Ακρόπολης, όπως τα κατέγραψε ο φωτογράφος της
Ακρόπολης Σωκράτης Μαυρομμάτης. H σύγχρονη τεχνολογία επιτρέπει να γυρίσουμε
πίσω το ρολόι του χρόνου και να βρεθούμε στη Μυτιλήνη και την κοινωνία της
όπως ήταν πριν από 84 χρόνια χάρη στα 39 σύντομα ντοκιμαντέρ ενός ερασιτέχνη,
πρωτοπόρου κινηματογραφιστή, του Μίτσα Κουρτζή, που αποκαταστάθηκαν από τον
σκηνοθέτη Άγγελο Κοβότσο, και θα απολαύσουμε τις μουσικές σκηνές και την
ατμόσφαιρα της παλιάς Σμύρνης και της Κωνσταντινούπολης στην ταινία του
Γιώργου Χρ. Ζέρβα. Μια άλλη ταινία, της Μαρίας Χατζημιχάλη – Παπαλιού,
εστιάζεται στην ανακάλυψη και την ανακατασκευή της αρχαίας υδραύλεως, ενός
σπανιότατου αρχαίου μουσικού οργάνου που βρέθηκε στο Δίον το 1992 και
θεωρείται ο πρόγονος του εκκλησιαστικού οργάνου. H παρουσίαση συμπληρώνεται
από ομιλία με συναυλία του συνθέτη Μιχάλη Χριστοδουλίδη, σχετική με το άκουσμα
της αρχαίας ελληνικής μουσικής.

«Ζωντανεύει» στη Βεργίνα ο Φίλιππος

Το υπόγειο μουσείο των Βασιλικών Τάφων των Αιγών της Βεργίνας γίνεται το
θέατρο όπου ζωντανεύει ο θάνατος και η ταφή του βασιλιά Φίλιππου B’ στην
ταινία «Μνήμης χάριν» του Αντώνη Κιούκα, που είναι παραγωγή τής IZ’ Εφορείας
Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, ενώ το πνευματικό πορτρέτο του
φιλολόγου Ιωάννη Συκουτρή ετοίμασε ο Λευτέρης Δανίκας. H εξέγερση του
Πολυτεχνείου εμπνέει το ιστορικό ντοκιμαντέρ «Αν ήμουν εκεί», των Πάνου Παππά
και Δέσποινας Χαραλάμπους, ενώ ο «Σεισμός» (και η πυρκαγιά) που κατέστρεψε την
Κεφαλονιά πριν από μισό αιώνα ζωντανεύει μέσα από μαρτυρίες στην ταινία του
Γιούρι Αβέρωφ. Αφορμή για μια βόλτα στα νησιά των ηφαιστείων του Νοτίου
Αιγαίου παίρνουμε από την ταινία του Γιάννη Βαμβακά, ενώ στα «Λιμάνια της
Πορφύρας» φτάνουμε με την ταινία της Βίκυς Πεζίρη. Μισόν αιώνα έσκαβε την
Ελλάδα και ανακάλυπτε αρχαιότητες ο προικισμένος τεχνίτης Γιάννης Καραμήτρος.
Θα τον γνωρίσουμε μέσα από ένα παλιό «Παρασκήνιο» του Τάκη Χατζόπουλου, ενώ
κάποιοι άλλοι παλιοί μεταλλωρύχοι θυμούνται τα μεταλλεία της Μήλου που
εγκαταλείφθηκαν, στην ταινία της Έφης Ξηρού. Στον Άθω, στη Μονή της
Σιμωνόπετρας, παρακολουθούμε τη συναρπαστική διαδικασία συντήρησης ενός
χειρογράφου του 14ου αιώνα, σε σκηνοθεσία Ελένης Στούμπου.

Δράμα και φιλόσοφοι

Το αρχαίο δράμα και η εικαστική μετάπλασή του από τη Βουβούλα Σκούρα έχει
τη θέση του στο πληροφοριακό μέρος τού «Αγώνος», με την προβολή τριών ταινιών
εμπνευσμένων από τον Φιλοκτήτη, τη Μήδεια και τις Σίβυλλες, ενώ εκτός
συναγωνισμού θα προβληθούν τρεις ταινίες της Μέμης Σπυράτου από σειρά
αφιερωμένη στους αρχαίους φιλοσόφους από τον Παρμενίδη ώς τον Αριστοτέλη. H
βραβευμένη ταινία «Αγέλαστος πέτρα» του Φίλιππου Κουτσαφτή περιλαμβάνεται στο
πρόγραμμα των προβολών, που θα κλείσει με τη «Χρυσή άμαξα», κλασική ταινία του
Ζαν Ρενουάρ, με πρωταγωνίστρια την Άννα Μανιάνι, και μια αρχαία χρυσή άμαξα.

Στο διαγωνιστικό τμήμα του «Αγώνος» συμμετέχουν 24 ταινίες και θα
απονεμηθούν τα παρακάτω βραβεία: σεναρίου, σκηνοθεσίας, φωτογραφίας,
πρωτότυπης σύλληψης, εκπαιδευτικής ταινίας, αρχαιολογικού ρεπορτάζ και βραβείο
κοινού. Όλες οι ταινίες θα προβληθούν με ελληνικούς υπότιτλους.

Τη διεθνή κριτική επιτροπή αποτελούν οι Ντάριο Ντι Μπλάζι, Μάνος Ζαχαριάς,
Τζιοβάνα Ρουσκίτο, Μέμη Σπυράτου, Νίκος Σταμπολίδης και Γιώργος Τριανταφύλλου.

INFO

«Αγών», στο θέατρο «Κνωσός», 7-15 Νοεμβρίου. Πρωινές προβολές από τις 10.00,
απογευματινές από τις 17.30. Είσοδος του κοινού ελεύθερη με σειρά προσέλευσης.
Στη συναυλία με εισιτήριο.