ο υποψήφιος Πώς εξετάζονται Aρχαία Eλληνικά και Nέα

Για την εξέταση της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας και Γραμματείας στην A’ και
τη B’ τάξη Ενιαίου Λυκείου ως μαθήματος Γενικής Παιδείας ισχύουν τα εξής:

1. Δίνεται στους μαθητές απόσπασμα διδαγμένου κειμένου 12-20 στίχων με
νοηματική συνοχή και ζητείται:

α) Να μεταφράσουν ένα τμήμα του 8-10 στίχων στη νέα ελληνική και

β) Να απαντήσουν σε:

i. Δύο (2) ερωτήσεις ερμηνευτικές, που μπορεί να αναφέρονται σε ιδέες / αξίες
/ προβλήματα, στη στάση / ήθος / χαρακτήρα των προσώπων, στο ιστορικό /
κοινωνικό / πολιτιστικό πλαίσιο της εποχής του έργου, στη δομή / σύνθεση του
κειμένου, σε υφολογικά / αισθητικά θέματα, με βάση ολόκληρο το απόσπασμα.

ii. Μία (1) ερώτηση ερμηνευτική που αναφέρεται σε τμήμα τού από μετάφραση
διδασκόμενου κειμένου, σε συσχετισμό με το παραπάνω εξεταζόμενο πρωτότυπο
απόσπασμα. Σ’ αυτή την περίπτωση δίνεται στους μαθητές σε φωτοτυπία το
συγκεκριμένο μεταφρασμένο τμήμα.

iii. Μία (1) ερώτηση που αναφέρεται στο γραμματειακό είδος, στο οποίο ανήκει
το κείμενο, στον συγγραφέα ή το έργο του

iv. Μία (1) ερώτηση λεξιλογική-σημασιολογική (σύνδεση λέξεων αρχαίας και νέας,
διατήρηση ή αλλαγή της σημασίας τους, οικογένειες ομόρριζων λέξεων, απλών ή
σύνθετων, συνώνυμα, αντώνυμα)

v. Μία (1) ερώτηση γραμματικής και vi. Μία (1) ερώτηση συντακτικού.

0ι ερωτήσεις υπό στοιχεία iν, ν, vi μπορεί να αναλύονται σε δύο υποερωτήματα,
ανάλογα με το είδος των ερωτήσεων που χρησιμοποιούνται.

H βαθμολογία

Τα θέματα των γραπτών προαγωγικών και απολυτήριων εξετάσεων λαμβάνονται από την ύλη που ορίζεται ως εξεταστέα για κάθε μάθημα κατά το έτος που γίνονται οι εξετάσεις

2. H βαθμολογία κατανέμεται ως εξής:

α) H μετάφραση του κειμένου βαθμολογείται με 30 μονάδες της εκατοντάβαθμης
κλίμακας

β) Κάθε ερώτηση βαθμολογείται με 10 μονάδες της εκατοντάβαθμης κλίμακας

γ) Στις περιπτώσεις κειμένων για τα οποία δεν προβλέπεται από το Πρόγραμμα
Σπουδών διδασκαλία από μετάφραση, δεν δίνεται στους μαθητές η υπό στοιχείο ii
ερμηνευτική ερώτηση και τότε οι δύο πρώτες υπό στοιχείο i ερμηνευτικές
ερωτήσεις βαθμολογούνται η καθεμία με δεκαπέντε (15) μονάδες της
εκατοντάβαθμης κλίμακας.

II. Για την εξέταση των Αρχαίων Ελληνικών Κειμένων στη B’ τάξη και
Αρχαίων Ελληνικών, στην Γ’ τάξη ως μαθήματα Θεωρητικής Κατεύθυνσης,
ισχύουν τα εξής:

Δίνεται στους μαθητές:

1. Απόσπασμα διδαγμένου κειμένου 12-20 στίχων με νοηματική συνοχή και τους
ζητείται: α) να μεταφράσουν ένα τμήμα του 8-10 στίχων στη νέα ελληνική και β)
να απαντήσουν σε:

i. Δύο (2) ερωτήσεις ερμηνευτικές, που μπορεί να αναφέρονται σε ιδέες / αξίες
/ προβλήματα, στη στάση / ήθος / χαρακτήρα των προσώπων, στο ιστορικό /
κοινωνικό / πολιτιστικό πλαίσιο της εποχής του έργου, στη δομή / σύνθεση του
κειμένου, σε υφολογικά / αισθητικά θέματα, με βάση ολόκληρο το ανωτέρω
απόσπασμα.

ii. Μία (1) ερώτηση ερμηνευτική που αναφέρεται σε τμήματα του από μετάφραση
διδασκόμενου κειμένου, σε συσχετισμό με το παραπάνω εξεταζόμενο πρωτότυπο
απόσπασμα. Σ’ αυτή την περίπτωση δίνεται στους μαθητές σε φωτοτυπία το
συγκεκριμένο μεταφρασμένο τμήμα.

iii. Μία (1) ερώτηση που αναφέρεται στο γραμματειακό είδος, στο οποίο ανήκει
το κείμενο, στον συγγραφέα ή το έργο του.

iν. Μία (1) ερώτηση λεξιλογική-σημασιολογική (σύνδεση λέξεων αρχαίας και νέας,
διατήρηση ή αλλαγή της σημασίας τους, οικογένειες ομόρριζων λέξεων, απλών ή
σύνθετων, συνώνυμα, αντώνυμα).

Οι μαθητές των τριών τάξεων του Ενιαίου Λυκείου θα εξετασθούν γραπτώς τον Μάιο – Ιούνιο του 2005 στα πλαίσια των προαγωγικών και απολυτήριων εξετάσεων και πρόσβασης στην Τριτοβάθμια εκπαίδευση

2. Δίνεται επίσης αδίδακτο πεζό κείμενο αττικής διαλέκτου 10-12 στίχων και
ζητείται:

α) Να το μεταφράσουν στη νέα ελληνική και

β) να απαντήσουν σε:

i. Μία (1) ερώτηση γραμματικής και

ii. Μία (1) ερώτηση συντακτικού.

Κάθε ερώτηση του αδίδακτου κειμένου μπορεί να αναλύεται σε δύο υποερωτήματα,
ανάλογα με το είδος των ερωτήσεων που χρησιμοποιούνται.

3. H βαθμολογία κατανέμεται ως εξής:

α) H μετάφραση του διδαγμένου κειμένου βαθμολογείται με 10 μονάδες και του
αδίδακτου με 20 μονάδες της εκατοντάβαθμης κλίμακας

β) Κάθε ερώτηση βαθμολογείται με 10 μονάδες της εκατοντάβαθμης κλίμακας

γ) Στις περιπτώσεις των διδαγμένων κειμένων για τα οποία δεν προβλέπεται από
το Πρόγραμμα Σπουδών διδασκαλία από μετάφραση, δεν δίνεται στους μαθητές η υπό
στοιχείο 1.β. ii ερμηνευτική ερώτηση και τότε οι δύο πρώτες υπό στοιχείο 1.β.
i ερμηνευτικές ερωτήσεις βαθμολογούνται η καθεμία με δεκαπέντε (15) μονάδες
της εκατοντάβαθμης κλίμακας.

Για την εξέταση των παραπάνω θεμάτων τόσο στο διδαγμένο όσο και στο αδίδακτο
κείμενο μπορεί, ανάλογα με την περίπτωση και το είδος των διδακτικών στόχων
που αξιολογούνται, να χρησιμοποιούνται διάφορα είδη ερωτήσεων.

Για την εξέταση στη Νεοελληνική Γλώσσα δίνεται στους μαθητές σε φωτοαντίγραφο
απόσπασμα κειμένου (δοκιμιακού, λογοτεχνικού, άρθρου κ.τλ.) μίας έως δύο
σελίδων από βιβλίο, εφημερίδα ή περιοδικό (ή κατασκευασμένο για τον σκοπό της
αξιολόγησης) που αναφέρεται σε κοινωνικά, πολιτικά, πολιτιστικά, επιστημονικά
ή άλλα θέματα της καθημερινής ζωής και έχει νοηματική πληρότητα. Το κείμενο
αυτό ανταποκρίνεται στην αντιληπτική ικανότητα των μαθητών και σχετίζεται
άμεσα ή έμμεσα με θεματικούς κύκλους οικείους στους μαθητές από τη σχολική
διδασκαλία. Οι μαθητές καλούνται:

α) Να δώσουν μια σύντομη περίληψη του κειμένου αυτού, της οποίας η έκταση
καθορίζεται ανάλογα με την έκταση και το νόημα του κειμένου.

β) Να απαντήσουν σε ερωτήσεις, με τις οποίες ελέγχονται:

i. η κατανόηση του κειμένου (ιδεολογικά σημεία του κειμένου, επιχειρήματα
συγγραφέα, προβλήματα που θέτει κ.τλ.)

ii. η οργάνωση του λόγου (διάρθρωση, δομή, διαίρεση και τιτλοφόρηση ενοτήτων,
συνοχή, ενότητα, συλλογιστική κ.τλ.)

iii. τα σημασιολογικά στοιχεία (σημασία λέξεων, συνώνυμα – αντώνυμα, κατασκευή
φράσεων ή παραγράφων με ορισμένες λέξεις, αντικατάσταση λέξεων ή φράσεων
κ.τλ.)

iv. η ικανότητά τους να αναγνωρίζουν τη λειτουργία των μορφοσυντακτικών δομών,
καθώς και να χειρίζονται αυτές τις δομές ανάλογα με τους επικοινωνιακούς
στόχους του κειμένου.

γ) Να συντάξουν ένα κείμενο, ενταγμένο σε επικοινωνιακό πλαίσιο, με το οποίο
κρίνουν ή σχολιάζουν κάποια σημεία του κειμένου ή αναπτύσσουν προσωπικές
απόψεις, παίρνοντας αφορμή από το κείμενο. H έκταση της ανάπτυξης αυτής
καθορίζεται κατά προσέγγιση, χωρίς να υπερβαίνει τις 600 λέξεις.

Το πρώτο και το δεύτερο θέμα βαθμολογούνται με 25 μονάδες, οι οποίες
κατανέμονται αντίστοιχα στις επιμέρους ερωτήσεις, ενώ η τρίτη άσκηση
βαθμολογείται με 50 μονάδες. Κατά τη βαθμολόγηση όλων των θεμάτων λαμβάνονται
υπόψη η ορθογραφία, η δομή του κειμένου, ο λεξιλογικός πλούτος, η ακρίβεια και
η ορθότητα της διατύπωσης, καθώς και το περιεχόμενο.