Aνοίγουν τον πόλεμο στις καπνοβιομηχανίες

H αμερικανική κυβέρνηση αρχίζει σήμερα μια ιστορική δίκη εναντίον των
καπνοβιομηχανιών με την ελπίδα να πάρει πίσω περίπου 280 δισεκατομμύρια
δολάρια που αντιπροσωπεύουν, όπως υποστηρίζει, μισό αιώνα αθέμιτων κερδών.

Ιστορική δίκη. H δικαστής Γκλάντις Κέσλερ θα προεδρεύσει της δίκης που επιχειρεί η κυβέρνηση των ΗΠΑ εναντίον των καπνοβιομηχανιών

Οι κατηγορίες είναι πολλές: σύμφωνα με την προσφυγή που έχει καταθέσει η
κυβέρνηση στο ομοσπονδιακό δικαστήριο της Ουάσιγκτον, οι καπνοβιομηχανίες
αυξομείωναν τις δόσεις της νικοτίνης ώστε να αυξάνουν την εξάρτηση των
καπνιστών, έκαναν εσκεμμένα τους νέους στόχους διαφημιστικών εκστρατειών ύψους
δισεκατομμυρίων δολαρίων, πούλησαν τσιγάρα με χαμηλή περιεκτικότητα σε πίσσα
υποστηρίζοντας ψευδώς πως είναι λιγότερο βλαβερά για την υγεία, είπαν ψέματα
για τους κινδύνους από τον καπνό και χειραγώγησαν ή απέκρυψαν τα αποτελέσματα
επιστημονικών ερευνών που αποδείκνυαν την ύπαρξη των κινδύνων αυτών. H δίκη
αυτή είναι το επιστέγασμα δουλειάς πέντε ετών, στη διάρκεια των οποίων
συγκεντρώθηκαν οι αποδείξεις εναντίον των καπνοβιομηχανιών. Διεξάγεται στο
πλαίσιο του νόμου Ricο (Racketeer Influenced and Corrupt Organizations), που
έχει θεσπιστεί για την καταστολή του οργανωμένου εγκλήματος. Οι ενέργειες των
καπνοβιομηχανιών «απέδωσαν εντυπωσιακά κέρδη τα 50 τελευταία χρόνια, αλλά
είχαν επίσης καταστροφικές συνέπειες για τη δημόσια υγεία», υπογραμμίζεται στο
κείμενο της προσφυγής.

Δημόσιες σχέσεις

Σύμφωνα με τα ντοκουμέντα που έχουν κατατεθεί στο ομοσπονδιακό δικαστήριο, οι
επικεφαλής πέντε μεγάλων ονομάτων της καπνοβιομηχανίας συνεννοήθηκαν το 1953,
σε συνάντησή τους στο ξενοδοχείο «Πλάζα» της Νέας Υόρκης, για να «διεξαγάγουν
από κοινού μία εκτεταμένη εκστρατεία δημοσίων σχέσεων με στόχο να
αμφισβητήσουν τις όλο και πιο φανερές αποδείξεις πως υπάρχει σχέση ανάμεσα
στην κατανάλωση καπνού και σοβαρές ασθένειες». Οι καπνοβιομηχανιες
χρηματοδότησαν τότε της δική τους «ανεξάρτητη έρευνα» που είχε στόχο να
καθησυχάσει το κοινό και να διαψεύσει αυτούς τους κινδύνους, υποστηρίζει η
κυβέρνηση. H ομάδα των 35 δικηγόρων και 16 βοηθών που εκπροσωπεί την κυβέρνηση
στη μεγάλη αυτή δίκη, θα επιχειρήσει επίσης να πετύχει την επιβολή
αυστηρότερων ελέγχων όσον αφορά την παραγωγή, την προώθηση, τις ετικέτες στα
πακέτα και την πώληση των τσιγάρων. Κατηγορούμενοι, εκτός της Altria, είναι οι
RJ Reynolds, Lorillard (Όμιλος Loews), Brown and Williamson και Liggett
(Όμιλος Vector).

ΚΑΠΝΟΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΣΤΙΣ ΗΠΑ

Αξίζει 85 δισ. δολάρια

H αξία της καπνοβιομηχανίας στις ΗΠΑ ανέρχεται σε σχεδόν 85
δισεκατομμύρια δολάρια. Το 2000, η αξία της ήταν 76 δισεκατομμύρια. Το 2002,
τη χρονιά της τελευταίας απογραφής, η παραγωγή βασιζόταν σε 57.000
αγροκτήματα, κατανεμημένα σε 16 Πολιτείες – έναντι 89.000 τέσσερα χρόνια
νωρίτερα. Οι βασικοί παραγωγοί καπνού είναι οι Πολιτείες της Βόρειας Καρολίνας
και του Κεντάκι. Στον τομέα του καπνού απασχολούνται 400.000 άνθρωποι, σύμφωνα
με την Ένωση Εμπόρων Καπνού (ΤΜΑ). H Ένωση υπολογίζει σε 45 εκατομμύρια τον
αριθμό των ενηλίκων καπνιστών στις ΗΠΑ – λίγο λιγότεροι από το 25% του
πληθυσμού άνω των 18 ετών. Ο αριθμός τους παραμένει αρκετά σταθερός, σύμφωνα
με την ΤΜΑ.

Η Altria (πρώην Philip Morris) είναι μακράν ο μεγαλύτερος όμιλος της
καπνοβιομηχανίας. Ελέγχει το ήμισυ της αγοράς χάρη σε μάρκες όπως οι Marlboro,
Chesterfield, Virginia Slims, Benson and Hedges και Merit. Marlboro είναι το
40% των τσιγάρων που καπνίζονται στις ΗΠΑ. Το 2003, η Altria είδε τον τζίρο
της να υποχωρεί κατά 10% στις ΗΠΑ, αλλά να αυξάνεται κατά 17% στο εξωτερικό.

Ακολουθεί η RJ Reynolds (Winston, Camel, Salem, Doral) με 21,5% της αγοράς.
Φέτος το καλοκαίρι ο όμιλος αυτός συγχώνευσε τις δραστηριότητές του με τις
δραστηριότητες στις ΗΠΑ της βρετανικής British American Tobacco (ΒΑΤ).
Συγχωνεύτηκαν στην Brown and Williamson, που είναι η τρίτη μεγαλύτερη
καπνοβιομηχανία στις ΗΠΑ (10,5%). Τον κατάλογο συμπληρώνει η Lorillard, μια
θυγατρική του Ομίλου Loews, που κατέχει το 9,3% της αγοράς, κυρίως με τις
μάρκες Newport και Kent. Η Ligget, η οποία έρχεται τελευταία με 2,6% της
αγοράς, πούλησε τη μάρκα Chesterfield στην Philip Morris.