Σαφάρι για το Iερό Δισκοπότηρο

Ανάμεσα στα ιστορικά και στα θρησκευτικά βιβλία που γεμίζουν τα ράφια του
μικρού καταστήματος, στο παρεκκλήσι του Ρόσλιν, βρίσκεται ένα χονδρό βιβλίο
τσέπης με φανταχτερό εξώφυλλο. Ο «Κώδικας Ντα Βίντσι», του Αμερικανού Νταν
Μπράουν, μοιάζει εκτός τόπου και χρόνου μέσα σε αυτήν τη μεσαιωνική εκκλησία.
Μέχρι που ο Στιούαρτ Μπίτι, από το Ίδρυμα Ρόσλιν, «κατεβάζει» στον υπολογιστή
του τα τελευταία στοιχεία σχετικά με τον αριθμό των επισκεπτών…

Παρεκκλήσι του Ρόσλιν. Ορισμένοι πιστεύουν πως κτίστηκε για να στεγάσει το Ιερό Δισκοπότηρο, και το βιβλίο του Νταν Μπράουν (κάτω) δίνει τροφή στις φήμες

Περισσότεροι από 6.000 άνθρωποι έχουν επισκεφθεί τις τελευταίες τέσσερις
εβδομάδες το παρεκκλήσι του Ρόσλιν, στη Βρετανία – πρόκειται για μια αύξηση
της τάξεως του 56% σε σχέση με πέρυσι. Και ο Μπίτι δεν έχει την παραμικρή
αμφιβολία ότι ο «Κώδικας Ντα Βίντσι», με την εκκλησία του 15ου αιώνα σε
θέση-κλειδί, έχει παίξει μεγάλο ρόλο σ’ αυτό. «Πριν από λίγες ημέρες», λέει
στην εφημερίδα «Γκάρντιαν», «πέρασε ένα πούλμαν γεμάτο Αμερικανούς φοιτητές
από το Μίσιγκαν, που είχαν ξεκινήσει από το Εδιμβούργο με προορισμό το
Άμποτσφορντ (τη γενέτειρα του σερ Γουόλτερ Σκοτ). Όταν συνειδητοποίησαν από
πού περνούσαν, κατέλαβαν ουσιαστικά το πούλμαν και το οδήγησαν εδώ, διότι
είχαν όλοι διαβάσει το βιβλίο».

Είναι μόνο ένας αντίκτυπος ενός μυθιστορήματος το οποίο έχει εξελιχθεί σε
εκδοτικό φαινόμενο. Σύμφωνα με τον εκδοτικό οίκο Transworld, ο «Κώδικας Ντα
Βίντσι» έχει πουλήσει ήδη δέκα εκατομμύρια αντίτυπα σε ολόκληρο τον κόσμο.
Σύντομα θα γυριστεί ταινία με πρωταγωνιστή τον Χάρισον Φορντ, ο οποίος
μνημονεύεται – βολικά – στο βιβλίο για την ομοιότητά του με τον ήρωα και
καθηγητή του Χάρβαρντ, Ρόμπερτ Λάνγκτον.

Ορισμένοι κριτικοί ομολογούν απλώς αδυναμία να εξηγήσουν την επιτυχία του
βιβλίου. H πρόζα είναι αρκετά προβλέψιμη, η πλοκή συχνά μπερδεμένη. Το
μυθιστόρημα, όμως, έχει καταφέρει να αιχμαλωτίσει τη φαντασία των αναγνωστών –
καθώς και να εξοργίσει αρκετούς θεολόγους.

Θέμα του είναι η αναζήτηση του Ιερού Δισκοπότηρου, κεντρικός άξονας μια
συνωμοσία που χάνεται στα βάθη των αιώνων, με σκοπό τη συγκάλυψη των στοιχείων
που αποδεικνύουν πως ο Ιησούς ήταν ένας θνητός που νυμφεύθηκε τη Μαρία
Μαγδαληνή και έγινε πατέρας, ξεκινώντας μια οικογένεια που «κρατά» ακόμα και
σήμερα. Ξεκινά με έναν φόνο στο Λούβρο και κορυφώνεται στο παρεκκλήσι του
Ρόσλιν, για το οποίο ορισμένοι πιστεύουν πως κτίστηκε για να στεγάσει το Ιερό
Δισκοπότηρο.

H κυκλοφορία του βιβλίου στις ΗΠΑ, όπου και κυριαρχεί στους καταλόγους των
μπεστ-σέλερ, προκάλεσε αντιδράσεις που μόνο με τις αντιδράσεις τις οποίες είχε
πυροδοτήσει η ταινία του Μάρτιν Σκορτσέζε «Ο Τελευταίος Πειρασμός», το 1988,
μπορεί να συγκριθούν. Ιερείς, ευαγγελιστές και δεξιοί αρθρογράφοι μπήκαν στην
ουρά για να καταγγείλουν το βιβλίο ως αιρετικό, ένα έργο του κακού, μια χυδαία
επίθεση στην Καθολική Εκκλησία.

Αρχαίες ιστορίες και κώδικες

Ο Νταν Μπράουν, ένας πρώην καθηγητής Αγγλικής Λογοτεχνίας που αντλεί
έμπνευση ενώ κρέμεται ανάποδα φορώντας μπότες βαρύτητας, έσπευσε να επισημάνει
πως, παρότι θεωρεί ότι οι θεωρίες τις οποίες συζητούν οι χαρακτήρες στο βιβλίο
έχουν αξία, είναι ένα έργο-αποκύημα της φαντασίας του. Δήλωσε επίσης –
έκπληκτος με την επιτυχία του «Κώδικα» – στην εφημερίδα «USA Today»: «Θα ήθελα
πολύ να πω ότι οφείλεται μόνο στον τρόπο γραφής και αφήγησης». «Πιστεύω όμως
πως οι άνθρωποι ανταποκρίνονται στο θέμα: αρχαίες ιστορίες και κώδικες».

Και πράγματι, αυτές οι «αρχαίες ιστορίες και οι κώδικες» στέλνουν χιλιάδες
επιπλέον ανθρώπους στο Λούβρο, στο παρεκκλήσι του Ρόσλιν, στο παρεκκλήσι του
Ουέστμινστερ, αναζητώντας «στοιχεία» και επανεξετάζοντας έργα τέχνης που
φιγουράρουν στο βιβλίο, όπως ο «Μυστικός Δείπνος» του Λεονάρντο Ντα Βίντσι
(στοιχείο: κοιτάξτε καλά τη μορφή που στέκεται στα δεξιά του Χριστού. Τώρα,
επιλέξτε φύλο).

Στο Λούβρο

Στο μουσείο του Λούβρου, η εκπρόσωπος Σουζάν Περς επιβεβαιώνει πως οι
επισκέπτες συζητούν για το βιβλίο με το προσωπικό: «Το πρόβλημα», λέει, «είναι
πως πρόκειται για μυθιστόρημα. Δεν είμαστε σε θέση να απαντήσουμε σε ερωτήσεις
σχετικά μ’ αυτό». Πίσω στο Ρόσλιν, ο Στιούαρτ Μπίτι απαντά με μεγάλη
διπλωματία, όταν ερωτάται για την αξιοποίηση του ναού στην πλοκή. Το
παρεκκλήσι, που κτίστηκε το 1446 από τον σερ Γουίλιαμ Σεν Κλερ, μέλος των
Ιπποτών του Ναού, είναι εδώ και πολλά πολλά χρόνια αντικείμενο εικασιών και
συζητήσεων γύρω από την ύπαρξη και την τοποθεσία του Ιερού Δισκοπότηρου. Κάθε
φορά που εκδίδεται ένα νέο βιβλίο με αυτό το θέμα, ο αριθμός των επισκεπτών
αυξάνεται κατακόρυφα. Ο ναός χρειάζεται αναστήλωση. H προσοχή δεν βλάπτει. Και
ο Μπίτι το παραδέχεται: «Είμαι μάλλον κυνικός. Αν σε ευχαριστεί να πιστεύεις
ότι το Ιερό Δισκοπότηρο βρίσκεται εδώ, ποιος είμαι εγώ, να σε διαψεύσω;».

LINKS:

* www.rosslynchapel.org.uk/

* www.danbrown.com/