Kαμπανάκι για διοξίνες – ρύπανση

Κόκκινη κάρτα για την ατμοσφαιρική ρύπανση και για τις συγκεντρώσεις
τοξικών χημικών ουσιών στα φυτικά τρόφιμα έδωσε ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας
(ΠΟΥ) στη χώρα μας, σε έκθεσή του με τίτλο «Άτλας για την Υγεία των Παιδιών
και το Περιβάλλον».

H έκθεση της ΠΟΥ παρουσιάστηκε χθες στο συνέδριο των Ευρωπαίων υπουργών
Περιβάλλοντος, στη Βουδαπέστη. H Αθήνα και η Θεσσαλονίκη συμπεριλαμβάνονται
στις πόλεις με τα υψηλότερα επίπεδα αιωρούμενων σωματιδίων (PM10) στην
ατμόσφαιρα, ενώ επικίνδυνα υψηλά είναι και τα επίπεδα διοξινών και φουρανίων
στα τρόφιμα.

Τα PM10 είναι μικροσκοπικά σωματίδια (η διάμετρός τους είναι μικρότερη από 10
εκατομμυριοστά του μέτρου), τα οποία θεωρούνται από τους πιο επικίνδυνους
ρύπους. Εκλύονται στην ατμόσφαιρα από τα εργοστάσια και τα αυτοκίνητα και,
όταν τα εισπνέει ο άνθρωπος, εισδύουν βαθιά μέσα στους πνεύμονες όπου
προκαλούν βλάβες (από φλεγμονές έως μετάδοση τοξικών και καρκινογόνων ουσιών
και βαριά αναπνευστικά προβλήματα).

Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, τα PM10 είναι επικίνδυνα ακόμα και σε μικρές συγκεντρώσεις
(10 μικρογραμμάρια ανά κυβικό μέτρο – μg/m3), ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει
θεσπίσει ανώτατο όριο τα 50 μg/m3, υπό την προϋπόθεση ότι δεν γίνεται υπέρβασή
τους περισσότερο από 35 μέρες τον χρόνο.

Στη χώρα μας, όμως, και ιδίως τους καλοκαιρινούς μήνες, η υπέρβαση είναι συχνό
φαινόμενο. Είναι χαρακτηριστικό ότι προχθές Τρίτη τα όριά τους κυμάνθηκαν από
19 μg/m3 (στον σταθμό μέτρησης στο Γουδί) έως τα 71 μg/m3 (στη Λυκόβρυση),
σύμφωνα με το υπουργείο Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων Έργων.

H μέση συγκέντρωσή τους, εξάλλου, καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου είναι 56
μg/m3, σύμφωνα με το Ινστιτούτο Ερευνών Περιβάλλοντος του Αστεροσκοπείου
Αθηνών (οι σχετικές μετρήσεις αφορούν την περίοδο Οκτώβριος 2002 – Οκτώβριος
2003).

Καρκινογενέσεις

Οι διοξίνες και τα φουράνια είναι πολύ επικίνδυνες τοξικές ενώσεις, οι οποίες
προκαλούν κυτταρικές μεταλλάξεις και ενοχοποιούνται για καρκινογενέσεις, τόσο
σε ζώα όσο και σε ανθρώπους. Οι ενώσεις αυτές είναι τόσο επικίνδυνες, ώστε ο
ΠΟΥ δεν έχει ορίσει όρια ασφαλείας, αφού κρίνει πως ο άνθρωπος δεν πρέπει να
εκτίθεται καθόλου σε αυτές.

Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, στη χώρα μας η μέση συγκέντρωσή τους στα φυτικά προϊόντα
είναι 1 pg/g (πικογραμμάριο ανά γραμμάριο τροφίμου, με το πικογραμμάριο να
ισούται με 1 δισεκατομμυριοστό του γραμμαρίου).

Μαζί με εμάς, στο «κόκκινο» είναι και άλλες χώρες, όπως η Ιταλία (1,4 pg/g)
και η Γερμανία (1,7 pg/g), ενώ στο Βέλγιο όπου προ ετών συνέβη το σκάνδαλο με
τις διοξίνες τα επίπεδά τους φθάνουν στο 4 pg/g! Στον αντίποδα βρίσκονται η
Δανία και η Μάλτα με 0,2 και 0 pg/g αντίστοιχα.

SOS για τον ήλιο

H έκθεση του ΠΟΥ κρούει επίσης τον κώδωνα του κινδύνου στο θέμα της ηλιακής
ακτινοβολίας. Σύμφωνα με αυτήν, η χώρα μας έχει μέσο επίπεδο υπεριώδους
ακτινοβολίας από 5 έως 7 (το 5 στη Βόρεια Ελλάδα, το 7 στην Κρήτη), γεγονός
που σημαίνει ότι πρέπει να λαμβάνονται μέτρα προστασίας από τον ήλιο.