Bήμα Σημίτη για την ευρωπροεδρία

Στις 6 χθες το απόγευμα πραγματοποιήθηκε με άκρα μυστικότητα ένα
σημαντικότατο για το μέλλον της Ευρώπης ραντεβού: Ο πρωθυπουργός του
Λουξεμβούργου Ζαν Κλοντ Γιούνκερ δέχθηκε στο γραφείο του τον πρώην πρωθυπουργό
της Ελλάδας Κώστα Σημίτη.

Η συνάντηση θα μπορούσε να είναι μια εθιμοτυπική υπόθεση, εάν δεν είχε
περιβληθεί με μυστικότητα – και εάν δεν επρόκειτο οι «25» της Ένωσης να
αποφασίσουν σε λίγες ημέρες ποιος θα είναι ο νέος πρόεδρος της Κομισιόν.

Πάντως στενός συνεργάτης του πρώην πρωθυπουργού, ο οποίος ρωτήθηκε για πιθανή
υποψηφιότητα Σημίτη για την προεδρία της Κομισιόν, επέμενε και χθες ότι ο
πρώην πρωθυπουργός δεν ενδιαφέρεται να αναλάβει αυτό το πόστο. Υποστήριζε
μάλιστα ότι θα ήταν δύσκολο μια πλειοψηφία δεξιών κυβερνήσεων να επιλέξει έναν
σοσιαλιστή για τη θέση αυτή.

Βιτορίνο – Γιούνκερ. Σύμφωνα με πληροφορίες από τις Βρυξέλλες αλλά και
άλλες πρωτεύουσες, η ιρλανδική προεδρία δεν έχει καταφέρει μέχρι στιγμής, στον
γύρο των πρωτευουσών που κάνει εν όψει της συνόδου κορυφής της 17ης Ιουνίου,
να καταλήξει σε ένα πρόσωπο κοινά αποδεκτό για την ανώτερη μέχρι στιγμής θέση
της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Ο Πορτογάλος επίτροπος κ. Βιτορίνο, για τον οποίο
αρχικά είχε εκδηλωθεί θετικά και η ελληνική κυβέρνηση, θεωρήθηκε από τα
περισσότερα κράτη «λίγος». Ο κ. Γιούνκερ, που πολλοί θα τον ήθελαν στη θέση
του κ. Πρόντι, δίνει μάχη εκλογών στη χώρα του και θα είναι μετά βεβαιότητος ο
επόμενος πρωθυπουργός. Έτσι, όπως έχει πει ο ίδιος, θα ήταν ανέντιμο να
εγκαταλείψει τη χώρα του αμέσως για να πάει στην κορυφαία θέση των Βρυξελλών.

Σαν τον Ζακ Ντελόρ. Διάφορες άλλες υποψηφιότητες, όπως για παράδειγμα
αυτή του Ιρλανδού προέδρου του Ευρωκοινοβουλίου Πατ Κοξ, επίσης δεν θεωρήθηκαν
αρκούντως ισχυρές – κι οι «25», πρωτοστατουσών των μεγάλων χωρών, δεν
επιθυμούν σε μια κρίσιμη συγκυρία για την Ένωση να τοποθετήσουν στην προεδρία
της Κομισιόν έναν άνθρωπο που δεν θα έχει μεγάλο πολιτικό εκτόπισμα,
φοβούμενες ότι θα ξαναζήσουν φαινόμενα παρακμής, όπως έγινε λόγου χάρη την
εποχή που προήδρευε ο κ. Σαντέρ. Αντιθέτως, θα ήθελαν έναν άνθρωπο σαν τον Ζακ
Ντελόρ, που θα έδινε «πολιτικό χρώμα» στη δουλειά της Επιτροπής.

Ο ικανός Βερχόφσταντ. Ο μόνος άνθρωπος που θα εκπλήρωνε τις προσδοκίες
των «μεγάλων» είναι ο Βέλγος πρωθυπουργός Γκι Βερχόφσταντ.

Όμως και αυτός θα απογοήτευε τους συμπατριώτες του εάν τους εγκατέλειπε,
καθώς θεωρείται ο μόνος άνθρωπος που μπορεί να πετύχει τη συνεργασία πολλών
κομμάτων σε μια κυβέρνηση συνασπισμού που αναδεικνύεται κάθε φορά από τις
βελγικές εκλογές. Επιπλέον είναι εξαιρετικά νέος, οπότε διακατέχεται από μια
απροθυμία να εγκαταλείψει την εσωτερική πολιτική σκηνή. Τέλος, στον κ.
Βερχόφσταντ αντιτίθενται οι Βρετανοί και άλλες φιλοαμερικανικές χώρες, καθώς
τον θεωρούν υπερβολικά φεντεραλιστή και του προσάπτουν την έντονη αντιπαράθεσή
του με τις Ηνωμένες Πολιτείες για τον πόλεμο στο Ιράκ.

H καλύτερη επιλογή. Με τα παραπάνω δεδομένα ο Κώστας Σημίτης
εμφανίζεται ως η καλύτερη επιλογή για να αναλάβει τη θέση του κ. Πρόντι: είναι
πολιτικός δοκιμασμένος με μια επιτυχή οκταετία στην πρωθυπουργία της Ελλάδας,
στη διάρκεια της ελληνικής προεδρίας προσπάθησε να γεφυρώσει το χάσμα μεταξύ
αυτών που ήταν αντίθετοι στον πόλεμο στο Ιράκ και αυτών που τον υποστήριζαν,
είναι γνωστός στην Ευρώπη και σε όλους τους ηγέτες, έχει την κατάλληλη ηλικία.

Ωστόσο και η υποψηφιότητα του κ. Σημίτη, που αναμένεται να εκδηλωθεί και
επισήμως τα επόμενα 24ωρα, έχει ένα πρόβλημα: είναι σοσιαλιστής και θα πρέπει
να εγκριθεί από ένα Ευρωκοινοβούλιο, τον Ιούλιο, στο οποίο την πλειοψηφία θα
έχει η Κεντροδεξιά. Οι «25» δεν θα ήθελαν να επιλέξουν κάποιον ο οποίος θα
απορριφθεί την επομένη από το αντιπροσωπευτικό όργανο της Ένωσης.

Διαβουλεύσεις. Γι’ αυτό ο κ. Σημίτης προσπαθεί – όπως λένε διπλωματικές
πηγές – να εξασφαλίσει την υποστήριξη συντηρητικών δυνάμεων της Ευρώπης.
Άλλωστε το ραντεβού με τον κ. Γιούνκερ δεν είναι η μόνη ενέργεια του πρώην
πρωθυπουργού για να προωθήσει την υποψηφιότητά του. Έχουν προηγηθεί
διαβουλεύσεις στη Γερμανία, στη Γαλλία, που κυβερνάται από τη Δεξιά, και στην
Αυστρία, που επίσης έχει στην ηγεσία της τον κ. Σιούσελ, έναν συντηρητικό
πολιτικό που προ καιρού επίσης είχε ακουστεί για διάδοχος του κ. Πρόντι.

Σε όλες τις ενέργειές του ο Κώστας Σημίτης έχει αποφύγει επιμελώς να εμπλέξει
είτε την ελληνική κυβέρνηση είτε το κόμμα του. Εκτιμάται ωστόσο ότι κατά την
πρόσφατη συνάντηση που είχε με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας – μια συνάντηση που
δημιούργησε εύλογα ερωτήματα – ενημέρωσε τον κ. Στεφανόπουλο για τις προθέσεις
του.

H στάση Καραμανλή. Ερώτημα παραμένει η στάση που θα τηρήσει η κυβέρνηση
του κ. Καραμανλή. Όταν «TA NEA» αποκάλυψαν ότι η κυβέρνηση έχει εκδηλωθεί υπέρ
της υποψηφιότητας του κ. Βιτορίνο, το Μέγαρο Μαξίμου και το υπουργείο
Εξωτερικών άλλαξαν στάση και έκτοτε τηρούν αιδήμονα σιωπή για το όλο θέμα. Το
βέβαιο είναι ωστόσο ότι δεν πρόκειται η Αθήνα να αντιταχθεί επισήμως στην
υποψηφιότητα Σημίτη, καθώς αυτό θα την εξέθετε στα μάτια της κοινής γνώμης –
ενώ και στην Ευρώπη θα εθεωρείτο ολίσθημα, και μάλιστα εκ μέρους ενός
νεοεισερχόμενου στη «λέσχη» πρωθυπουργού.