[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

Ένα από τα θέματα που εμφανίζεται να κυριαρχεί πανευρωπαϊκά στην
προεκλογική εκστρατεία για την ανάδειξη των νέων μελών του Ευρωπαϊκού
Κοινοβουλίου (όπου δηλαδή γίνεται σοβαρή συζήτηση) είναι η διεύρυνση της
Ευρωπαϊκής Ένωσης (E.E.), με ιδιαίτερη αναφορά στις προοπτικές ένταξης της
Τουρκίας. Ατυχώς, αν και η διεύρυνση με τις δέκα χώρες αποτελεί ήδη γεγονός,
γενικευμένη επιφυλακτικότητα έως φοβία έχει καταλάβει τις περισσότερες χώρες
της Ένωσης για τις συνέπειές της, ιδιαίτερα από την προοπτική της μελλοντικής
ένταξης της Τουρκίας. Ορισμένες επιφυλάξεις είναι ίσως δικαιολογημένες. Άλλες
είναι υπερβολικές έως απαράδεκτες.

Είναι γεγονός ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν είχε προετοιμασθεί επαρκώς για να
διευρύνει τον αριθμό των μελών της σε είκοσι πέντε. Και μόνο το γεγονός ότι
έγινε η τόσο μεγάλη διεύρυνση χωρίς να έχει εγκριθεί το νέο Σύνταγμα της
Ένωσης είναι ενδεικτικό της ελλιπούς προετοιμασίας. Το Σύνταγμα παρέχει τις
ελάχιστες θεσμικές και πολιτικές προϋποθέσεις για να λειτουργήσει ομαλά η
διευρυμένη Ένωση. Στον ευρύτερο οικονομικό τομέα, τα προβλήματα είναι ακόμη
οξύτερα. Σχεδόν όλες οι χώρες-μέλη θέλουν τώρα να αποτρέψουν την εφαρμογή των
ρυθμίσεων για την ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων και ιδιαίτερα των
εργαζομένων από τις νεοεισερχόμενες χώρες. Έτσι έχουν υιοθετήσει μέτρα που
εμποδίζουν την πρόσβαση νεοεισερχόμενων εργαζομένων στις κοινωνικές παροχές,
παρά το γεγονός ότι η Επιτροπή εκτιμά ότι δεν πρόκειται να υπάρξει μαζική
εισροή εργαζομένων από τις νέες χώρες-μέλη.

Από την άλλη μεριά, οι πλουσιότερες χώρες-μέλη της Ένωσης που «συμβάλλουν
καθαρά» (net contributors) στον προϋπολογισμό της E.E. προσπαθούν να αποφύγουν
την καταβολή του κόστους για την ενσωμάτωση των νέων χωρών. Επιχειρούν έτσι να
καθηλώσουν τον προϋπολογισμό της Ένωσης σε 1% του ΑΕΠ για την επόμενη επταετία
(2007 – 2013). Τέλος, ανάμεσα στα «ελλείμματα προετοιμασίας», αυτό της κοινής
γνώμης είναι το πολιτικά ισχυρότερο. Ειδικότερα, η κοινή γνώμη της Ευρώπης δεν
έχει προετοιμασθεί καθόλου για τη διεύρυνση και ιδιαίτερα τη σημασία ένταξης
της Τουρκίας, αφού δεν έχουν εξηγηθεί πειστικά οι θετικές πλευρές του
γεγονότος.

Ο Π. K. Ιωακειμίδης είναι καθηγητής στο Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και
Δημόσιας Διοίκησης του Πανεπιστημίου Αθηνών.