Δέκα χρόνια δημοκρατία

Ένα μεγάλο πάρτι γενεθλίων έγινε χθες στη Νότια Αφρική. H δημοκρατία
έκλεισε τα δέκα της χρόνια και το μισητό απαρτχάιντ έκανε ένα βήμα πιο κοντά
στη λήθη. H ορκωμοσία του Τάμπο Μπέκι για μια δεύτερη πενταετή θητεία στην
προεδρία της χώρας κατέστησε απλώς πιο ισχυρό τον συμβολισμό.

Τάμπο Μπέκι. Ορκίστηκε χθες για δεύτερη πενταετή θητεία στην προεδρία της χώρας του

Ο Μπέκι επανεξελέγη πρόεδρος στις εκλογές της 14ης Απριλίου, ορκίστηκε όμως
χθες, ανήμερα της 10ης επετείου από τη διεξαγωγή των πρώτων δημοκρατικών
εκλογών στη Νότια Αφρική μετά την κατάρρευση του καθεστώτος του απαρτχάιντ.
Χιλιάδες άνθρωποι συνέρρευσαν στην πρωτεύουσα Πρετόρια για να παραστούν στις
εορταστικές εκδηλώσεις. Ανάμεσά τους εκπρόσωποι περίπου 100 χωρών, πρόεδροι,
αντιπρόεδροι και μονάρχες.

Ο Νέλσον Μαντέλα

Από το πλευρό του Μπέκι δεν θα μπορούσε να λείπει ο 85χρονος Νέλσον Μαντέλα, ο
άνθρωπος που αναδύθηκε έπειτα από 27 χρόνια στις φυλακές σε πρωτεργάτη των
διαπραγματεύσεων για την κατάργηση του απαρτχάιντ κι έπειτα, το 1994, σε πρώτο
μαύρο πρόεδρο της χώρας. Παρών ήταν και ο Φρεντερίκ ντε Κλερκ, ο τελευταίος
λευκός πρόεδρος της Νότιας Αφρικής που μοιράστηκε με τον Μαντέλα ένα Νόμπελ
Ειρήνης για τη μετάβαση της χώρας στη δημοκρατία.

«Κάποτε, το να γεννηθείς εδώ μαύρος σήμαινε να φέρεις έως το τέλος της ζωής
σου μια κατάρα», δήλωσε ο Μπέκι. «Το να γεννηθείς λευκός σήμαινε να φέρεις ένα
μόνιμο βάρος φόβου και κρυμμένης οργής. Το να ζητείς ελευθερία σήμαινε ότι
επρόκειτο να ανταμειφθείς με το δώρο του κρύου και σιωπηλού τάφου. Είμαστε
περήφανοι που σήμερα, καθημερινά, ολοένα και περισσότερο, μαύροι και λευκοί
Νοτιοαφρικανοί ανακαλύπτουν πως είναι τελικά συνοδοιπόροι στην ελπίδα».

H ατμόσφαιρα δεν είχε τίποτε να ζηλέψει από εκείνη την ημέρα του Μαΐου του
1994 που είχε ορκιστεί πρόεδρος ο Μαντέλα. Οι χοροί και τα τραγούδια είχαν την
ίδια δύναμη, οι ομιλίες τον ίδιο συγκινητικό τόνο. Μόνο ο φόβος ήταν
λιγότερος. Τότε, πολλοί πίστευαν πως οι εθνοτικές εντάσεις θα υποκαθιστούσαν
αναπόφευκτα το απαρτχάιντ με έναν αιματηρό εμφύλιο πόλεμο. «H ατμόσφαιρα ήταν
πιο τεταμένη», δήλωσε στον απεσταλμένο του πρακτορείου Ρώυτερ ένας από τους
συμμετέχοντες στους εορτασμούς. «Περιμέναμε το χειρότερο. Τώρα είμαστε εκεί
όπου θέλαμε ανέκαθεν να είμαστε».

Παγκόσμιος μικρόκοσμος

Το στοίχημα όμως δεν έχει κερδηθεί ακόμα στη Νότια Αφρική. Όπως τονίζει η
«Μοντ», η χώρα αυτή είναι, περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη, ένας παγκόσμιος
μικρόκοσμος, ένα εργαστήριο του Πρώτου και του Τρίτου Κόσμου, όπου ζουν
πλάι-πλάι, συχνά χωρίς να συναντώνται, διάφορες φυλές και τάξεις, κάτοικοι
εποχών τόσο διαφορετικών που μοιάζουν ασυμβίβαστες. Όπως αναγνώρισε και ο
ίδιος ο Μπέκι, η χώρα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει μεγάλα προβλήματα –
εκτεταμένη φτώχεια, υψηλά επίπεδα ανεργίας και εγκληματικότητας, μια
τρομακτική επιδημία Aids… «Αυτά που επιτύχαμε κατά την πρώτη δεκαετία της
δημοκρατίας μας», δήλωσε ο Νοτιοαφρικανός πρόεδρος, «αποδεικνύουν πως μπορούμε
και θα ξεπεράσουμε τις δυσκολίες. Έχοντας λειτουργήσει ως παράδειγμα της
ανθρώπινης απελπισίας, η Νότια Αφρική θα μετατραπεί σίγουρα σε τόπο της
ανθρώπινης ελπίδας». Για την «Μοντ», μια τέτοια έκβαση θα προσέφερε σε
ολόκληρο τον κόσμο ένα μοντέλο ενσωμάτωσης, ισότητας και δημοκρατίας. «Ας μην
έχουμε αυταπάτες», σημειώνει. «Στη χώρα αυτή παίζεται, έστω και σε
περιορισμένη κλίμακα, το μέλλον ολόκληρου του πλανήτη».

LINKS:

* www.gov.za/

* www.racerelations.about.com/cs/apartheid/