ο υποψήφιος Tο κλειδί στη σωστή μετάφραση του κειμένου

Τα Αγγλικά με τα χρόνια πήραν τη θέση της διεθνούς γλώσσας. Το θέλουμε ή όχι,
πέρα από τους αγγλόφωνους λαούς, σε αυτήν τη γλώσσα κατά κύριο λόγο
συνεννοούνται οι περισσότεροι άνθρωποι όταν αποφασίζουν να μιλήσουν μια ξένη
γλώσσα. Και σε ό,τι αφορά τις σπουδές, είναι απαραίτητα σε πολλές σχολές, από
τα Τμήματα MME μέχρι τα τουριστικά επαγγέλματα. Στο σχολείο, τα Αγγλικά είναι
ειδικό μάθημα, όμως πάρα πολλοί μαθητές το επιλέγουν αφού οδηγεί σε πλήθος
διαφορετικών Σχολών. Για την καλή προετοιμασία οι υποψήφιοι καλό θα ήταν να
γράψουν μερικές Εκθέσεις ακολουθώντας τις οδηγίες που υπάρχουν στα ξενόγλωσσα
βιβλία. Λόγω της ίδιας της φύσης του ξενόγλωσσου μαθήματος, σημαντική είναι η
εξοικείωση των υποψηφίων μέσω της ανάγνωσης και μελέτης επίκαιρων θεμάτων από
περιοδικά, εφημερίδες ή και από τα σχολικά βιβλία τους. Όμως εκτός από αυτήν,
υπάρχουν και οι συμβουλές για να αποδώσετε καλύτερα – και η βασικότερη είναι
προσοχή στη μετάφραση.

Πώς εξετάζονται τα Αγγλικά

H καθηγήτρια στο 60ό Ενιαίο Λύκειο Αθηνών κ. Μαίρη Παπακωνσταντίνου εξηγεί πώς
εξετάζονται και βαθμολογούνται τα Αγγλικά:

Τρόπος εξέτασης και αξιολόγησης θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων στα Αγγλικά

Οι τελειόφοιτοι που επιθυμούν την εισαγωγή τους στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση
είναι απαραίτητο να είναι καλά ενημερωμένοι σχετικά με τις διαδικασίες και τις
προϋποθέσεις λήψης του απολυτηρίου, τις διαδικασίες και τις προϋποθέσεις
πρόσβασης στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, καθώς και για τον τρόπο εξέτασης και
αξιολόγησης των Ειδικών Μαθημάτων που απαιτούν οι Σχολές και τα Τμήματα της
Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης.

Σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του Π. Δ/τος για τις Πανελλήνιες Εξετάσεις
στην κοινή εξέταση όλων των υποψηφίων στα Αγγλικά το γραπτό του υποψηφίου/ας
βαθμολογείται με κλίμακα 0-100 και αποτελείται από τρία μέρη:

A. Οι υποψήφιοι πρέπει να αποδώσουν στο τετράδιό τους στην ελληνική
γλώσσα επιλεγμένο κείμενο αυθεντικού λόγου από περιοδικά, ενημερωτικά
φυλλάδια, εφημερίδες κ.λπ., που εκφράζει ένα ολοκληρωμένο μήνυμα, προσδίδοντάς
του τη μορφή που θα έπρεπε να έχει αν επρόκειτο να δημοσιευθεί σε ελληνικό
έντυπο.

Κατά την αξιολόγηση ελέγχεται όχι το κατά πόσο ο/η υποψήφιος/α μπορεί να κάνει
μία πιστή μετάφραση του ξενόγλωσσου κειμένου στην ελληνική, αλλά το κατά πόσο
μπορεί να κάνει μία μεταφορά του γραπτού λόγου αποδίδοντας τις πληροφορίες που
δίνονται στο κείμενο, τον τόνο του κειμένου και τη μορφή του λόγου. H
αξιολόγηση του κειμένου που παρήγαγε ο/η υποψήφιος/α βαθμολογείται με κλίμακα
0-25.

B1. Επεξεργασία του κειμένου.

Τρεις ερωτήσεις κατανόησης του κειμένου.

Στο μέρος αυτό ο/η υποψήφιος/α καλείται να απαντήσει στην ξένη γλώσσα σε τρεις
ερωτήσεις με τις οποίες ελέγχεται η ουσιαστική κατανόηση των πληροφοριών και
μηνυμάτων που περιέχει το κείμενο και όχι η δυνατότητα απλής αναπαραγωγής ή
ελαφράς τροποποίησης φράσεων του κειμένου. Ο/η υποψήφιος/α θα πρέπει να
καταλαβαίνει πέρα από τις λέξεις του κειμένου:

α) τη δομή του

β) το ύφος και τον τόνο του

γ) τη λειτουργία του (π.χ. για ποιο λόγο και από ποιους γράφτηκε το
κείμενο κ.λπ.)

δ) τις προεκτάσεις του

ε) τα νοήματα που περιέχει το κείμενο

στ) να μπορεί να διακρίνει ανάμεσα σε γεγονότα και απόψεις

ζ) ανάμεσα σε πραγματικά και φανταστικά γεγονότα κ.λπ.

H επεξεργασία του κειμένου βαθμολογείται συνολικά με κλίμακα 0-15 και οι
μονάδες κατανέμονται ανάλογα με τη δυσκολία της ερώτησης ως εξής:

1η απάντηση: βαθμολογείται με κλίμακα 0-3.

2η απάντηση: βαθμολογείται με κλίμακα 0-7.

3η απάντηση: βαθμολογείται με κλίμακα 0-5.

B2. Παρατηρήσεις

Στο μέρος αυτό ο/η υποψήφιος/α καλείται να απαντήσει σε τρεις παρατηρήσεις, οι
οποίες στοχεύουν στον έλεγχο των δεξιοτήτων παραγωγής γραπτού λόγου, με βάση
την προϋπόθεση ότι έχει κατανοηθεί το κείμενο. Πρέπει να έχει τη δυνατότητα να
παράγει γραπτό λόγο απόλυτα σωστό από άποψη γραμματικο-συντακτική και
κατάλληλο για τη δεδομένη κοινωνικο-γλωσσική περίσταση. Κάθε απάντηση είναι
ισοδύναμη και βαθμολογείται με κλίμακα 0-5.

Άρα οι παρατηρήσεις συνολικά βαθμολογούνται με κλίμακα 0-15.

Γ. Παραγωγή γραπτού λόγου.

Στο τρίτο μέρος της εξέτασης ο/η υποψήφιος/α δεν καλείται να παραγάγει μία
έκθεση ιδεών, αλλά να συνθέσει ένα ολοκληρωμένο γραπτό κείμενο, λειτουργικό
για καθορισμένο κοινωνικο-γλωσσικό πλαίσιο. Οι υποψήφιοι/ες πρέπει να μπορούν
να συνθέτουν ένα κείμενο με το οποίο να επιτελούν μία κοινωνική πράξη, π.χ. να
κάνουν μία αίτηση, να ανακοινώνουν ή να διαφημίζουν μία υπηρεσία ή ένα γεγονός
σε ένα δημοσιογραφικού τύπου άρθρο, να περιγράφουν ένα αντικείμενο ή τη
λειτουργία του για κάποιο φυλλάδιο κ.λπ.

Το κείμενο βαθμολογείται με κλίμακα 0-45 και οι μονάδες κατανέμονται ως
εξής:

Περιεχόμενο 0-10.

Οργάνωση κειμένου 0-10.

Γραμματική – συντακτικό 0-10.

Λειτουργικότητα 0-10.

Συμβατικά στοιχεία 0-5.

Σημείωση: Τονίζεται ότι σε περίπτωση που το περιεχόμενο του κειμένου είναι
εκτός θέματος, όπως αυτό έχει οριστεί επακριβώς, το κείμενο μηδενίζεται έστω
και αν ικανοποιεί ορισμένα από τα πιο πάνω κριτήρια.

Παρακολουθήστε ξένα κανάλια για να εξοικειωθείτε με τη γλώσσα

Μαρία Βενιζέλου.Έγραψε στη B’ Λυκείου 19,5 στα Αγγλικά

H Μαρία Βενιζέλου, μαθήτρια της Γ’ Λυκείου σήμερα, έγραψε πέρυσι 19,5
στα Αγγλικά. H εμπειρία της: «Χωρίς αμφιβολία ο ρόλος της B’ Λυκείου είναι
καθοριστικόs για κάθε μαθητή με υψηλές φιλοδοξίες, καθώς τον προετοιμάζει για
τη σκληρή προσπάθεια που οφείλει να καταβάλει, προκειμένου να ανταποκριθεί
επαρκώς στις υψηλές απαιτήσεις της Γ’ Λυκείου.

Εκτός από τα πανελλήνια μαθήματα στα οποία κάθε μαθητής είναι απαραίτητο να
εστιάζει την προσοχή του, είναι εξίσου σημαντικό να φροντίζει και για
δευτερεύοντα, τα οποία ενδεχομένως να αποτελέσουν μια καταλυτική συνδρομή για
την εισαγωγή κάθε εφήβου στη σχολή της αρεσκείας του.

Παρά το γεγονός ότι το μάθημα των Αγγλικών εξετάζεται σε ενδοσχολικό επίπεδο,
είναι σημαντική η μελέτη και συνειδητοποίηση τηs αξίας του, καθώς η αγγλική
γλώσσα αποτελεί πλέον μέρος της ζωής μας, αφού συναντάται σε κάθε
δραστηριότητα.

H παρακολούθηση ξένων καναλιών (CNN) ή η αξιοποίηση ενός μέρους του ελεύθερου
χρόνου κάθε νέου στην παρακολούθηση ξένων μουσικών καναλιών, σε συνδυασμό με
την ανάγνωση ξένης λογοτεχνίας, την ενημέρωση σε παγκόσμιο επίπεδο μέσω
αγγλικών εφημερίδων ή την επικοινωνία με Άγγλους με τη συμμετοχή σε σχολικά
προγράμματα ανταλλαγής μαθητών, μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση του χειρισμού
τής εν λόγω γλώσσαs.

Ο αγγλικός πολιτισμός έχει πλέον αγγίξει όλη την Ευρώπη, ενώ η εκμάθηση της
αγγλικής αποτελεί απαραίτητο εφόδιο και προϋπόθεση για οποιαδήποτε μελλοντική
μας απασχόληση.

Ως εκ τούτου, η μεθοδική και οργανωμένη μελέτη, ενισχυμένη από αδιάλειπτη
προσπάθεια και επιμονή, μπορεί αναμφισβήτητα να οδηγήσει τον μαθητή στην
επιτυχία και πραγματικά αξίζει κάθε νέος να αγωνίζεται για το καλύτερο…».

«Το μυστικό είναι να σκέφτεστε στα αγγλικά»

«Σημαντικό για την έκθεση ή την επιστολή που θα ζητηθεί είναι να χρησιμοποιούνται συνδετικές λέξεις και να μην ξεπερνάται το όριο λέξεων» τονίζει η Νεφέλη Ροβίδη, φοιτήτρια σήμερα στο Τμήμα Επικοινωνίας και MME Αθήνας

H Νεφέλη Ροβίδη είναι σήμερα φοιτήτρια στο Τμήμα Επικοινωνίας και MME
Αθήνας και πέρυσι έγραψε πολύ καλά στα Αγγλικά:

Τα αγγλικά μπορούν να παίξουν ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο για την είσοδο στο
Πανεπιστήμιο. Καθώς η εξέτασή τους είναι προαιρετική και μπορούν να συμβάλουν
στην άνοδο του τελικού γενικού βαθμού. Το μάθημα εξετάζεται σε όσους μαθητές
επιθυμούν να εισαχθούν σε ορισμένες Σχολές, όπως Αγγλική Φιλολογία,
Τουριστικών Επαγγελμάτων, MME, Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών. Είναι
υποχρεωτικό ο υποψήφιος να γράψει πάνω από τη βάση (10) και ο βαθμός που θα
πάρει πολλαπλασιάζεται επί 100. Παραδείγματος χάριν κάποιος που θα πάρει 15 θα
πάρει 1.500 μόρια επιπλέον για τις Σχολές που έχουν ειδικό μάθημα τα αγγλικά.
Στην Αγγλική Φιλολογία ο βαθμός των αγγλικών πολλαπλασιάζεται επί 200.

H δομή του διαγωνίσματος αποτελείται από 3 μέρη.

Σημαντικό είναι το τρίτο μέρος του διαγωνίσματος που αποτελείται από κάποιο
είδος έκθεσης, το οποίο μπορεί να είναι είτε κάποιο άρθρο είτε μια επιστολή
είτε η επινόηση κάποιας ιστορίας σχετική πάντα με το αμετάφραστο κείμενο που
έχει τεθεί. Προσοχή: Να αποφεύγονται οι επαναλήψεις, να χρησιμοποιούνται
συνδετικές λέξεις, να μην ξεπερνάται το όριο λέξεων και να μην πλατειάζει ο
μαθητής, φτάνοντας ενδεχομένως εκτός θέματος.

Το επίπεδο των αγγλικών που ζητούνται δεν είναι ιδιαίτερα υψηλό και κυρίως θα
μπορούσε να χαρακτηριστεί μεσαίο.

Οι γνώσεις που τόσα χρόνια το σχολείο παρέχει είναι χρήσιμες, ωστόσο, όμως θα
χρειαστεί μια περαιτέρω βοήθεια, όχι στο επίπεδο εκμάθησης νέων πραγμάτων,
αλλά στο πλαίσιο της εξάσκησης και της υπενθύμισης κάποιων γνώσεων. Σ’ αυτόν
τον σκοπό μπορεί να βοηθήσει σημαντικά η ενισχυτική διδασκαλία στα σχολεία,
καθώς και ίσως κάποιος εξωσχολικός παράγοντας.

Από προσωπική πείρα μπορώ να ισχυριστώ πως τα θέματα είναι αρκετά βατά και
σαφή και σε ορισμένα σημεία οι απαιτήσεις είναι υψηλές. Με καλή προετοιμασία
και ψυχραιμία η επιτυχία είναι σίγουρη. Το μυστικό είναι ο υποψήφιος να
σκέφτεται στ’ αγγλικά και όχι να μεταφράζει τις ελληνικές του σκέψεις στ’
αγγλικά.

Καλή τύχη σε όλους».

«Εμπλουτίστε όσο γίνεται το λεξιλόγιό σας»

«Βασικός παράγοντας για να εξασφαλιστεί ένας καλός βαθμός στο μάθημα των Αγγλικών είναι η συνεχής επαφή με τη γλώσσα», λέει η Άννα Γιαννιώτη, φοιτήτρια στο Τμήμα Αγγλικής Φιλολογίας

H Άννα Γιαννιώτη είναι φοιτήτρια στο Τμήμα Αγγλικής Φιλολογίας:

«Όταν μου ζητήθηκε να γράψω ένα κείμενο και να αναφέρω τι βοήθησε εμένα να
γράψω καλά στα Αγγλικά και να πετύχω στην Αγγλική Φιλολογία, σκέφτηκα ότι
πρέπει να δώσω κάποιες συμβουλές όσον αφορά το μάθημα των Αγγλικών, με βάση
την τακτική την οποία ακολούθησα, σ’ αυτούς που ενδιαφέρονται να ακολουθήσουν
τον ίδιο τομέα με εμένα.

Αρχικά, για να εξασφαλίσει κανείς έναν καλό βαθμό στο Ειδικό Μάθημα των
Αγγλικών χρειάζεται ένα υψηλό επίπεδο γνώσης της αγγλικής γλώσσας. H
προετοιμασία κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς, κατά τη δική μου άποψη,
είναι απαραίτητη καθώς στο τελικό διαγώνισμα, για παράδειγμα, ζητείται
μετάφραση ενός κειμένου παρμένου από κάποια εφημερίδα ή περιοδικό, κάτι που
δεν έχουν διδαχτεί οι μαθητές κατά τη διάρκεια εκμάθησης της αγγλικής γλώσσας.

Επιπλέον, οι υποψήφιοι θα πρέπει να έχουν υπόψη τους ότι το Ειδικό Μάθημα των
Αγγλικών δεν έχει συγκεκριμένη ύλη, οπότε δεν είναι τόσο εύκολο να
εξασφαλίσουν έναν μεγάλο βαθμό, καθώς οφείλουν να στηριχτούν στις δικές τους
δυνάμεις και όχι απλά να παπαγαλίσουν 100-200 λέξεις κειμένου το οποίο δεν
μπορούν να κατανοήσουν σε βάθος.

Βασικός παράγοντας για να εξασφαλιστεί ένας καλός βαθμός στο μάθημα των
Αγγλικών είναι η συνεχής επαφή με τη γλώσσα, όσο αυτό είναι δυνατόν, για να
εμπλουτιστεί το λεξιλόγιο των υποψηφίων. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί, όχι μόνο
με τη φροντιστηριακή προετοιμασία, αλλά και με την παρακολούθηση του μαθήματος
των Αγγλικών στο σχολείο. Επίσης, η επαφή με εφημερίδες και περιοδικά γραμμένα
στην αγγλική γλώσσα θα βοηθούσε έτσι ώστε οι ενδιαφερόμενοι να έρθουν σε επαφή
με το ύφος το οποίο θα έχει το κείμενο που θα μεταφράσουν και με βάση το οποίο
θα απαντήσουν σε κάποιες ερωτήσεις μορφολογικού και νοηματικού περιεχομένου.

Αυτά ήταν τα βήματα που εγώ έκανα, τα οποία με βοήθησαν να πετύχω τον στόχο
μου. Αν λοιπόν αγαπάτε τα Αγγλικά και ενδιαφέρεστε για το αντίστοιχο Τμήμα του
Πανεπιστημίου, αξίζει τον κόπο η προσπάθεια. Απλά, να έχετε εμπιστοσύνη στις
δυνάμεις σας και όλα θα πάνε καλά. Good luck!».

«H μετάφραση πρέπει να ρέει»

O Έκτωρ Φέρλας διδάσκει Αγγλικά σε Λύκειο της Κυπαρισσίας:

«Αρχές Οκτωβρίου και ο μαθητής / η μαθήτρια της Γ’ Λυκείου διαπιστώνει ότι
κάποιο από τα Τμήματα AEI/TEI για τα οποία ενδιαφέρεται απαιτούν Αγγλικά
(ή/και κάποια άλλη ξένη γλώσσα) ως Ειδικό Μάθημα στις Γενικές Εξετάσεις. Οι
ξένες γλώσσες παρουσιάζουν ιδιαίτερες δυσκολίες, επειδή δεν έχουν καθορισμένη
εξεταστέα ύλη, δεν διδάσκονται στο Λύκειο με τη μορφή και στο υψηλό
(Pre-Proficiency) επίπεδο που εξετάζονται στις Γενικές Εξετάσεις.

H εξέταση αποτελείται από τρία μέρη:

A. αγγλικό κείμενο προς μετάφραση (25 μονάδες)

B. ερωτήσεις κατανόησης (B1 – 15 μονάδες) και ανάπτυξης (B2 – 15
μονάδες)

Γ. παραγωγή γραπτού λόγου (έκθεση – 45 μονάδες)

Ας τα δούμε αναλυτικά:

Όσον αφορά το προς μετάφραση κείμενο (A), το ζητούμενο είναι να αποδοθεί το
αγγλικό πρωτότυπο στα ελληνικά με “τη μορφή που θα έπρεπε να έχει αν επρόκειτο
να δημοσιευθεί σε ελληνικό έντυπο”. Αυτού του είδους τη δοκιμασία δεν την έχει
αντιμετωπίσει ξανά ο μαθητής και γι’ αυτό θα του φανεί – και είναι – δύσκολη!
Τα συνήθως απαιτητικά αποσπάσματα προέρχονται από βρετανικά ή αμερικανικά
περιοδικά, εφημερίδες και βιβλία.

Τι πρέπει να προσέξει; Δεν μεταφράζουμε όπως στα Αρχαία. Ενώ στα Αρχαία το
αδίδακτο κείμενο πρέπει να βρίσκεται από πλευράς σύνταξης και μετάφρασης πολύ
κοντά στο πρωτότυπο, στα Αγγλικά αυτό που χρειάζεται είναι ένα ρέον κείμενο,
όπως θα το διάβαζε κανείς σε αντίστοιχο ελληνικό έντυπο ή βιβλίο.

Οι ερωτήσεις κατανόησης (B1) συνήθως είναι τρεις. Κατά κανόνα η πρώτη ζητά
έναν τίτλο για το κείμενο.

H δεύτερη είναι μια γενική ερώτηση για το κείμενο και η τρίτη ζητά να
ερμηνευθεί μία συγκεκριμένη φράση του κειμένου. Οι ερωτήσεις ανάπτυξης (B2)
είναι τρεις (50 περίπου λέξεις η καθεμία) με θέματα συναφή με το προς
μετάφραση κείμενο.

H παραγωγή γραπτού λόγου (Γ) είναι κάτι που λίγο πολύ ο μαθητής το ξέρει καλά:
αυτό που του ζητάται είναι η άποψή του για κάποιο θέμα κοντά στα ενδιαφέροντά
του, όπως για παράδειγμα η γνώμη του για την επίδραση των H/Y ή της τηλεόρασης
στη ζωή μας. Στο περσινό θέμα, για παράδειγμα, έπρεπε να αντιμετωπίσει το
δίλημμα: διαλέγω Σχολή σύμφωνα με την κλίση μου ή σύμφωνα με τις προοπτικές απασχόλησης;».

Ο δεκάλογος της επιτυχίας

Με τη βοήθεια της μεταφράστριας κ. Γεωργίας Παπαδοπούλου, οι δέκα συμβουλές
για τη σωστή μετάφραση των Αγγλικών:

1. Διάβασε προσεκτικά τις οδηγίες (από πού προέρχεται το κείμενο, τι πρέπει
να κάνεις, κ.λπ.).

2. Διάβασε ολόκληρο το πρωτότυπο κείμενο προσεκτικά μία ή δύο φορές και
προσπάθησε να προσδιορίσεις τον σκοπό και το ύφος του συγγραφέα.

3. Προσπάθησε να προσδιορίσεις το αναγνωστικό κοινό του πρωτότυπου. Στη
συνέχεια προσδιόρισε και το ελληνικό αναγνωστικό κοινό για να μεταφράσεις με
γνώμονα τις γνώσεις και απαιτήσεις του.

4. Υπογράμμισε τα σημεία που θεωρείς δύσκολα. Πρόσεξε τις ιδιαιτερότητες
της γλώσσας-πηγής (π.χ. ψευδόφιλες λέξεις, πολιτισμικά στοιχεία).

5. Ασχολήσου πρώτα με τα εύκολα και άφησε τα συμφραζόμενα του κειμένου να
σε καθοδηγήσουν στην απόδοση των δυσκολότερων σημείων.

6. Κράτα σημειώσεις για ό,τι φοβάσαι πως θα ξεχάσεις αργότερα!

7. Πριν γράψεις κάθε πρόταση διάβασέ τη νοερά για να δεις αν ακούγεται
φυσική στα Ελληνικά.

8. Γράψε τη μετάφρασή σου μόνο όταν είσαι σίγουρος ότι είναι συντακτικά και
γραμματικά σωστή. Μπορείς αν θέλεις να τη γράψεις αρχικά στο πρόχειρο, αλλά
φρόντισε να μείνει αρκετός χρόνος για να την καθαρογράψεις.

9. Να θυμάσαι ότι η γραμματική είναι πιο ευέλικτη από το λεξιλόγιο. Πολλές
φορές μπορείς να κάνεις μια μετάφραση πιο φυσική χρησιμοποιώντας κάποια
διαφορετική συντακτική ή γραμματική δομή (π.χ. μετατρέποντας ένα ουσιαστικό σε
ρήμα, έναν δύσκολο επιθετικό προσδιορισμό σε δευτερεύουσα πρόταση κ.λπ.).

10. Αν χρειαστεί, διασαφήνισε λίγο τα σημεία στα οποία πιστεύεις ότι
υπάρχει ασάφεια και μη γράφεις εναλλακτικές επιλογές στην τελική σου μετάφραση!